کاهش قدرت خرید مردم و ناکارآمدی طرح کارورزی

اندازه متن
Aa Aa

سرخط ۱۴ آذر ۱۳۹۶  – کاهش قدرت خرید مردم و ناکارآمدی طرح کارورزی  در گزارش اقتصادی هففته

در برنامه امروز نگاهی داریم به برخی تحولات و شاخصهای اقتصادی هفته در گزارش همکارمون خانم فهیمه گرفمی.

فهیمه گرفمی: موضوعات اقتصادی هفته رو با گزارش مرکز آمار ایران شروع می‌کنم که شاخص قیمت کالا و خدمات مصرفی خانوارهای کشور در آبان ماه سال1396 رو منتشر کرد. این رقم نشان از افزایش 1.1درصدی تورم نسبت به ماه پیش دارد.

افزایش شاخص کل، نسبت به ماه مشابه سال قبل، در کل کشور 9.6درصد و درمناطق روستایی 10درصد است. شاخص گروه «خوراکی‌ها، آشَامیدنی‌ها و دخانیات» نسبت به ماه مشابه سال قبل 13درصد رشد رو نشان می‌دهد.

سؤال: این میزان تورم آیا تأثیری هم بر زندگی خانوارها در ایران داره. چون به نظر میرسه با تورمهای ۳۰-۴۰ درصدی گذشته درصد رشدش کمتره.

فهیمه گرفمی: هر درصد تورم حتی هر نیمدرصد تورم بر سبد هزینه خانوارهای ایرانی که درآمد اغلبشون زیر خط فقره بر زندگی اونها تأثیر داره و سفره‌شون رو کوچکتر می‌کنه. افزایش هر میزان نرخ تورم درآمد شرکتهای بزرگ کارخانجات دولتی و خصولتی و کارتلهای وابسته به سپاه پاسداران و کارخانه‌های آستان قدس و بیت خامنه‌ای رو بیشتر میکنه. همچنین وارد کنندگان کالاها رو که اغلب از همین باندهای مافیایی هستند درآمدشون بیشتر میشه. برای صاحبان مشاغل ثابت مثل کارگران و کارمندان باعث کاهش درآمدشون میشه و خود افزایش تورم یکی از عوامل افزایش شکاف طبقاتی هم هست.

البته نوسانات نرخ ارز و سیاست های پولی رژیم هم از عوامل موثر در افزایش نرخ تورم هست و الان هم شاهدیم که نرخ ارز با یک شتابی در حال افزایشه. به طوری که در ابتدای امسال نرخ هر دلار ۳۷۵۰ تومان بود و الان در محدوده ۴۱۰۰ تومان دور میزنه که اینهم باز باعث کاهش قدرت خرید مردم شده.

سؤال: برای کاهش تورم چه طرحها و برنامه‌هایی رو رژیم در دستور کار قرار داده؟

فهیمه گرفمی: از اونجایی که در ایران یک دولت واحدی تصمیم گیری نمی‌کنه. باند خامنه‌ای و سپاه و دستگاههای اقتصادی وابسته به بیت خامنه ای و دولت روحانی هر کدام یک خط و ربطی برای خودشون دارند در نتیجه هیچ طرح و برنامه ای پا نمی‌گیره. چون در تضاد منافع با باندهای دیگه قرار میگیره. اما برای کاهش نرخ تورم مهمترین فاکتور، راه اندازی تولید داخلی و افزایش عرضه است. راه اندازی تولید هم با افزایش اشتغال و کاهش نرخ بیکاری همراهه که الان هیچکدام از اینها محقق نشده.

سؤال: یک طرحی دولت آخوند روحانی ارائه داد به اسم طرح کارورزی که در ابعاد وسیع چند صدهزار نفره میتونست فارغ التحصیلان رو به کار بگیره. آیا این نمیتونه در تحرک بخشیدن به تولید و کاهش نرخ بیکاری مؤثر باشه؟

فهیمه گرفمی: اتفاقا این موضوع مهمی هست که این هفته روزنامه حکومتی کیهان از شکست این طرح خبر داده و می‌نویسه: «طرح کارورزی از سوی وزارت کار اجرایی شد تا ۹۷۰ هزار نفر سرکار بروند اما برخی می‌گویند شش ماه منتظر نشسته‌اند و تماسی با آنها گرفته نشده یا اینکه بعد از رفتن به واحد پذیرنده به بهانه‌های مختلف اخراج شده‌اند».(کیهان ۹۶۰۹۱)

سؤال: یعنی یک تعدادی با این طرح رفتن سر کار و هنوز ۶ ماه نگذشته اخراج شدند؟ چرا؟

فهیمه گرفمی: اونطور که خبرگزاری حکومتی تسنیم نوشته: اولا به دلیل بیگاری کشیدن مطلق از فارغ التحصیلان بوده. به طوری که توی این طرح « فارغ‌التحصیلان مقطع کاردانى 270 هزار تومان، کارشناسى 310 هزار تومان و دکترا 350 هزار تومان حقوق دریافت می‌کنند و البته از حق بیمه هم محروم هستند. بنگاه اقتصادی یا واحد پذیرنده هم اختیار دارد که پس از طی مدت کارورزی‌، متقاضی را استخدام کند یا از استخدام وی سرباز زند». بنابراین کارورز جز دریافت حقوقی زیر 350 هزارتومان که در واقع یک دهم خط فقر هست هیچ حق دیگه‌ای نداره و دو سال هم باید به این صورت بسوزه و بسازه. اینهم مدل کار جور کردن رژیم آخوندی برای جوانان فارغ التحصیل میهنه. با اینهمه به دلیل شدت بیکاری به گزارش تسنیم «از هزار و 551 نفر متقاضی این طرح در یکی از استان‌ها تنها 4 کارورز توسط واحدهای پذیرنده برای انجام به این طرح دعوت به کار شده‌اند».

بعد میگه که «گزارش‌های میدانی از روند اجرای طرح کاروزی حاکی از این است که این طرح نه تنها موفق نبوده بلکه تعدادی زیادی از فارغ‌التحصیلان به امید یافتن شغلی مدتی از وقت خود را صرف کارورزی کرده‌اند اما به بهانه‌های مختلف از سوی واحد پذیرنده جذب نشده‌اند یا شرایط برای کارورز تا حدی غیرقابل تحمل بوده است که محیط را ترک کرده است».

سؤال: شما در گزارش امروزتون از افزایش نرخ تورم بخصوص در بخش خوراکیها صحبت کردید و همچنین از ناکارآمدی طرح باصطلاح اشتغالزائی «کارورزی» تأثیر این وضعیت بر زندگی مردم چیه؟

فهیمه گرفمی: افزایش فقر و ناتوانی مردمه. کاهش قدرت خرید مردم. همین هفته یک اقتصاددان رژیم به نام سعید لیلاز در مطلبی که در سایت حکومتی ساعت 24 -به تاریخ ۸ آذر درج کرده گفت: درحال حاضر براساس اطلاعات دریافتی از وزارت تعاون ،کار و رفاه اجتماعی در ایران 3میلیون نفرتوانایی ندارند به اندازه استانداردهای موجود غذا  مصرف کنند که کالری مورد نیاز بدنشان تامین شود. در ایران 12 تا 13 میلیون نفر هنوز درلب مرزخط فقر یا زیر خط فقر قراردارند.

سؤال: این اقتصاددان رژیم دلیلی هم برای این افت قدرت خرید ذکر کرده؟

فهیمه گرفمی: بله دلیلی که ذکر کرده جالبه میگه: چون فضای کار گونه ای شد که منابع به دست آمده از افزایش قیمت نفت به جیب 400 تا500هزار نفررفت و 40 میلیون ایرانی فقیر تر شدند. انتقال درآمد به سوی این 500 هزارنفربا توجه به اینکه سطح مصرف انها نمی توانست ناگهان چند برابر شود به کاهش مصرف کل جامعه منجرشد و بخشی از رکود فعلی نیز به همین دلیل اتفاق افتاده است. کاهش قدرت خرید شهروندان تاامروز ادامه دارد.

خوبه من در همینجا این رو اضافه کنم که وقتی از کاهش قدرت خرید صحبت می‌کنیم در بعضی از اقشار اجتماعی مفهومش رفتن روی خط گرسنگی و بقاست. از جمله در هفته گذشته خبرگزاری حکومتی ایلنا به نقل از میکائیل صدیقی رئیس انجمن صنفی کارگران ساختمانی مریوان و سروآباد نوشت: خیلی از کارگران و استادکاران ساختمانی به دلیل رکود ساخت و ساز و نا متعادل بودن قیمت ها و بیکاری ، شکم خود و خانواده خود را با نان خالی سیر نگه می دارند.

بعد هم در مورد گرانی قیمت نان که در هفته گذشته دولت آخوند روحانی خیز برداشت گرانش کنه. تبعات امنیتیش رو برای رژیم یادآوری کرد و گفت: «در حال حاضر با توجه به دستمزد چند برابر زیر خط فقر و فقر غذایی و سوءتغذیه،  موضوع گرانی نان  می تواند به سرعت به یک معضل اجتماعی، سیاسی ویا حتی امنیتی تبدیل شود». (خبرگزاری حکومتی ایلنا ۷ آذر ۱۳۹۶)