سوانح و حوادث کارگری در حیطه کار کارگران ایران – قیام ایران

اندازه متن
Aa Aa

قیام ایران – سوانح و حوادث کارگری در حیطه کار کارگران ایران

گفتگو با غلامعلی قائمی نیا

یکی ازمشکلاتی که گریبان جامعه کارگری ایران رو گرفته علاوه بر کمیود دستمزد و نداشتن آینده شغلی و عدم بیمه و نداشتن مسکن حوادث و سوانح درحین کاره که متاسفانه هرسال جان تعدادی ازکارگران میهنمونمون رو میگیره و تعدادی ازاونها دچارضایعات جدی جسمی میشن

درگفتگوی امروزمروری خواهیم داشت که چرا این آمار درکشورما اینقدربالاست و آیا اونچنانکه رسانه های حکومتی این حوادث ناشی ازبیدقتی کارگرانه ویا نداشتن حداقلهای تعریف شده ایمنی درمحیط کار. همراه هستیم با غلامعلي قائمي نيا درگفتگوی امروز

س :ما هرروز خبرهایی از کشته شدن کارگران بر اثر حوادث کار می‌شنویم آیا آماری هست که نشون بده آمار حوادث كار درايران چقدر است ؟

ج : در طي هفته گذشته بيش از ۵۰ مورد حوادث كارگري درشهرهاي مختلف داشته ايم كه اين تازه بخشي از واقعيت است وعدد واقعي خيلي بيشتر است . دررژيم آخوندي هيچگاه آمار واقعي از مشكلات جامعه توسط حكومت ويا ارگانهاي رسمي آن داده نمي شود ولذا آمارها درهرزمينه اي از فقر وبيكاري وگراني گرفته تا حوادث كار بسيار بيشتراز آمار اعلام شده توسط حكومت است.سوانح و حوادث کارگری در حیطه کار کارگران ایران – قیام ایران

اما همين آمار اعلام شده هم مبين عمق فاجعه است . سه سازمان ، مسئول جمع آوری داده های آماری مربوط به حوادث کاری هستند : ۱- سازمان تامین اجتماعی ۲- سازمان آتش نشانی ۳- سازمان پزشکی قانونی کشور . دراین میان، سازمان تامین اجتماعی صرفا آن بخش از سوانح ، از جمله سوانح ناشی از کار را ثبت می کند که به بیمه شدگان اش مربوط باشند و در اساس سوانح شغلی فاقدان پوشش بیمه ای را در بر نمی گیرد .

سازمان آتش نشانی نیز فقط آن دسته از سوانح شغلی را ثبت می کند که درمقطع زمانی وقوع شان به خود این سازمان احاله می شوند و سایر مواردی را که محل رجوع اش قرار نمی گیرند ، پوشش نمی دهد . پزشک قانونی هم لیست آماری ویژه منتشرنمی سازد ، مگر در ارتباط با وزارت خانه های معینی رقم ارائه می دهد . در بستر چنین فقر گسترده ی اطلاعاتی است که مرکز آمار وزارت كار برخي اعداد را اعلام ميكند .

طبق آخرين آمار تعداد آسیب شغلی در سال ۹۷، حدود ۹هزار و ۹۹۶ نفر حادثه گزارش شده است . سازمان پزشکی قانونی روز سه‌شنبه هشتم مرداد اعلام کرد تعداد کسانی که در سه ماهه اول سال جاری در اثر حوادث ناشی از کار جان خود را از دست داده‌اند نسبت به بهار سال گذشته ۱۷، ۹درصد افزایش داشته اشت.

ایران «رکورد‌دار» حوادث کارگری در جهان است

در سال ۹۶ بیش از ۳۰هزار حادثه ناشی از کار گزارش‌شده است. (خبرگزاری حکومتی مهر ۲۲فروردین ۱۳۹۷) اکبر شوکت، رئیس کانون کارگران ساختمانی کشور دوشنبه ۲۱ مرداد گفتە بود که حوادث ناشی از کار در بخش ساختمان هر سال جان ۸۰۰ تا ۱۰۰۰ کارگر را می‌گیرد. اين تازه همه واقعيت نيست حدود ۶برابر این رقم نیز بر اثر بیماریهای شغلی فوت می‌کنند.سوانح و حوادث کارگری در حیطه کار کارگران ایران – قیام ایران

مرگ در اثر حوادث ناشی از کار دومین عامل مرگ و میر در ایران بعد از تصادفات است. و ایران به لحاظ رعایت مسائل ایمنی کار در میان کشورهای جهان رده ۱۰۲ را دارد. داریوش پناهی زاده ، معاون طب کار و کمیسیون پزشکی اداره تامین اجتماعی می گوید؛ مجموعه این آمار محافظه کارانه دولتی مربوط به کارگرانی است که تحت پوشش تامین اجتماعی و قانون کار قرار دارند.

این در حالی است که ۹۰ درصد از نیروی کار ایران یا رقمی معادل حدود یازده میلیون کارگر از شمول قانون کارکشور خارج هستند. اما به این علت آمار آسیب دیده گی و مرگ ، این بخش از کارگران یا کارگران ساختمانی – کولبران ( که هر ساله تعداد زیادی از آنان به دلیل مخاطرات پرتاب شدن از کوه و یا تیراندازی مستقیم توسط نیروهای انتظامی مرزبان کشته یا مجروح و راهی بیمارستان ها می شوند)

مهاجر و پناهندگان که معمولا در حاشیه ای ترین بخش کار به دشوارترین نوع مشاغل زیان آور اشتغال دارند، نامعلوم است. نکته دیگری که در مورد آمار دولتی وجود دارد این است که آمار مذکور فقط به آ ن نوع از حوادث شغلی اختصاص دارد که منجر به قطع انگشت یا شکستن پا یا حادثه ای مانند افتادن از ارتفاع است که منجر به مرگ کارگر می شود.

بیماری

در حالیکه رقم واقعی بیماری های شغلی ناشی از انجام کارهای سخت و زیان آور و سرطانزا که بصورت تدریجی کارگران و خصوصا زنان و مردان کشاورز را از پا در می آورد در آمارهای دولتی دیده نمی شود. این در حالی است که بنا به پژوهش های نهادهای کارگری جهانی بیش از نیمی از مرگ کارگران در هر سال بخاطر بیماریهای شغلی و مهلک است.

به همین ترتیب انواع و اقسام بیماری های روحی و روانی که کارگران بخاطر انجام کار های سخت و یکنواخت بتدریج به آن دچار می شوند در محاسبات رژیم قرار ندارند. علاوه بر آن، کارگرانی که مشمول قانون کار نیستند، از آمارهای دولتی حوادث و مرگ و میر ناشی از کار حذف می‌شوند.

برای مثال، کلیه کارگاه‌های کوچک زیر ده نفر درایران بر طبق ماده ۱۹۱قانون کار، مشمول آن قانون نمی‌شوند. کارگران ساختمانی روزمزد نیز مشمول قانون کار نمی‌شوند. در اردیبهشت ۹۸خبرگزاری ایرنا از قول نایب رییس کانون عالی شوراهای اسلامی کار کشور، اعلام کرد: «سه میلیون و ۵۰۰هزار کارگر زیرزمینی با حداقل دستمزد و بدون بیمه در کشور وجود دارد.

گسترش قانون موقت به این معضل دامن زده است. کارگران زیرزمینی نه تنها ثبت نشده‌اند، بلکه از نظارت بیمه و حداقل دستمزد معافند». بنابراین، خیل عظیمی از کارگرانی که مشمول قانون کار نیستند، از آمارهای حوادث ناشی از کار وزارت کار حذف می‌شوند.

س: در اينجا اين سوال مطرح ميشود كه علت ويا علل اينهمه حوادث كارگري چيست؟ رژيم خودش ميگويد كه ناشي از بي احتياطي كارگران است .

ج: بي احتياطي كارگران يكي از دروغهاي بزرگ ووقيحانه آخوندها براي فرار از مسئوليت وتوجيه شرايط برده داري است كه بر جامعه كارگري ما حاكم كرده اند . چه كسي حاضر مي شود كه آگاهانه جان خودش را به خطر بيفكند ويا خانواده اش رابي سرپرست كند اتفاقا بررسي حوادث كارگري واعترافات كارگزاران خود رژيم بوضوح نشان ميدهد كه علت همه حوادث كارگري دقيقا ناشي از اهمال وشرايطي است كه خود رژيم براي غارت وچپاول در شرايط كار ايجاد كرده است .سوانح و حوادث کارگری در حیطه کار کارگران ایران – قیام ایران

ایمنی در محیط کار که یک حق پایه‌یی کارگران است هم‌چون بسیاری حقوق دیگر در ایران تحت حاکمیت آخوندها، مدتها است که به فراموشی سپرده شده. طبق همه بررسي ها کمبود آموزش، نظارت، وسایل ایمنی و بهداشت محيط كار، مهمترین عوامل حوادث کاری محسوب می‌شوند.

همه اين عوامل مسئوليت كارفرما و يا دولت است . يك مثال ساده مي زنم :حوادث ساختمانی با حدود ۲میلیون کارگر که در آن زمینه مشغول به کار هستند، بیش از نیمی ازحوادث کار را تشکیل می‌دهد. برای مثال، سقوط از ارتقاع و اصابت سر کارگران با اجسام سخت، از حوادث رایج در آن زمینه است. این حوادث می‌تواند با داشتن وسایل ایمنی مثل کلاه‌های ایمنی، کمربند ایمنی، دستکش و کفش ایمنی، آسیب‌پذیری کارگران را کمتر کند.

اما متاسفانه اين حداقل ها در محيط هاي كار درايران مطلقا رعايت نمي شود چون كارفرما اين وسائل ضروري را براي كارگران به خاطر سودجوئي تامين نمي كند . مثال ديگر داربست‌های ساختمانی بسیار نازل و بی‌کیفیت چون كارفرما نمي خواهد بخاطر سود بيشتر وسائل كار با كيفيت تهيه كند .

امکانات ایمنی

اغلب کارگاهها و کارخانه‌ها و معدنها به‌خصوص آنها که تحت اشغال سپاه پاسداران و ارگانهای سرکوبگر رژیم هستند و الزامی به پاسخگویی به هیچ مرجعی ندارند، فاقد امکانات ایمنی هستند. (نمونه فاجعه معدن یورت با ۴۳کشته در سال گذشته كه رسما اعلام كردند كه بدليل عدم وجود هواكش داخلي معدن و نيز ورود باطري به د اخل معدن بوده است)سوانح و حوادث کارگری در حیطه کار کارگران ایران – قیام ایران

بسياري از حوادث محيط كار ناشي از استفاده از وسائل غير استاندارد ويا با كيفيت پائين است مثلا در برخي پالايشگاهها بعلت زنگ زدگي لوله ها ويا استاندارد نبودن شيرهاي ايمني و غيره انفجار رخ ميدهد و بسياري جان خود را از دست ميدهند ويا معلول مي شوند .

سياست غارت وچپاول منابع ملي تحت عنوان خصوصي سازي باعث شده تا در كارخانه هاي بزرگ صنعتي نيز مي ني مم هاي رعايت مسائل ايمني نشود چرا كه كارگزاران دزد رژيم حاضر نيستند براي ايمني كاركنان حداقل هاي لازم را هزينه كنند ازتامين مواد بي كيفيت گرفته تا استفاده مداوم از ابزارهاي از دور خارج شده .

قراردادهای موقت ناشی از نبود شغل ثابت، یک عامل مهم دیگر است. کارگران موقت و بی‌تجربه ناچارند به هر کاری تن بدهند و این، خطر حوادث ناشی از کار را بسیار بالا می‌برد. دستمزد بسیار کم، کارگران را وادار می‌کند که ساعتهای طولانی‌تری را به کار بپردازند که گاه به ۱۵ یا حتی ۱۸ساعت در روز می‌رسد. این میزان ساعت کار، باعث خستگی و از بین رفتن تمرکز و در نتیجه وقوع حوادث ناشی از کار می‌شود.

سرکوب کارگران

قابل‌توجه است که در اول ماه مه ۱۸۸۶ که به‌واسطه سرکوب کارگران در آن روز، به‌عنوان روز جهانی کارگر شناخته می‌شود، خواسته کارگران اعتصابی کاهش ساعتهای کار از ۱۰ساعت به ۸ساعت در روز بود. امروز بعد از ۱۳۲سال کارگران هم‌میهن ما گاه ۱۵ تا ۱۸ساعت کار می‌کنند.

علی خدایی عضو کارگری شورای عالی کار نیز در این زمینه گفت، به کارگران وسایل ایمنی مناسب داده نمی‌شود و کارگران به دلیل نداشتن امنیت شغلی مجبورند در هر حالتی به کار خود ادامه دهند. درامر نظارت بر محيط كار بلحاظ اينكه مقررارت ايمني رعايت مي شود يا نه يك اعتراف همه چيز را بيان ميكند علي خدايي مي گويد ”

در سطح کشور حدود ۳ و نیم میلیون کارگاه شناسنامه‌دار و ثبت شده وجود دارد که به ازای همه‌ی این کارگاهها وزارت کار تنها ٨۰۰ بازرس برای ایمنی کار دارد. در چنین شرایطی گاهی هر ۵ سال یک بار نوبت بازرسی از هر کارگاه فرا میرسد. يعني درطي ۵ سال هيچ نظارتي بر كارگاهها بلحاظ اينكه مسائل ايمني رعايت مي شود ياخير وجود ندارد . مي بينيد كه فاجعه تا كجا عميق است

س: چرا کارگرهای ما حاضر میشن درچنین محیطهای غیراستانداردی بلحاظ ایمنی کارکنند و چرا ازکارفرما مطالبه نمیکنن که شرایط ایمنی را رعایت کنه ؟

ج : بيكاري گسترده همراه با گراني شديد همه چيز باعث شده تا كارگران براي فقط زنده ماندن به همه شرايطي كه آخوندها ايجاد ميكنند تن دهند. مدتي پيش يك نماينده مجلس رژيم رسما گفت كه بيش از «۸۳ درصد کارگران زیر خط مرگ زندگی می‌کنند».

همين الان بسياري ازفارغ التحصيلان دانشگاهي براي اينكه فقط زنده بمانند مجبورند كه به كارگري روز مزد ساختماني بپردازند فارغ التحصيلاني كه بعضا حتي مدرك دكتراي تخصصي دررشته هاي فني هم دارند .گراني هم كه وحشتناك است همين هفته گذشته يك ارگان رسمي رژيم اعلام كرد كه بدليل گراني طبقه ضعيف ومتوسط ايران قادر به تامين تن ماهي هم براي خوردن نيستند .

در چنين شرايطي است كه كارگران محروم مجبور مي شوند كه به اين شرايط تن دهند اما اين به معناي آن نيست كه كارگران شرايط را پذيرفته اند بلكه اين شرايطي است كه تحميل شده است بهمين دليل هم مي بينيم كه عليرغم تهديد دستگيري و اخراج از كار وساير مسائل بازهم كارگران به تجمعات اعتراضي واعتصابات خود براي رسيدن به مي ني مم حقوق خود ادامه ميدهند و اقدامات سركوبگرانه رژيم نتوانسته جلوي اين حركات اعتراضي را بگيرد

مطالب مرتبط

کمیسیون کار شورای ملی مقاومت: حداقل ۱۰کارگر طی دو روز در محیط کار جان باختند

مرگ فزاینده کارگران به‌خاطر سیاست‌های ضد کارگری رژیم آخوندی