فرهنگنامه آزادی ـ فرخی یزدی و نلسون ماندلا

میرزا محمد فرخی یزدی شاعر و روزنامه‌نگار آزادیخواه صدر مشروطیت (۱۲۶۸ تا ۱۳۱۸)

فرخی در سال ۱۲۹۷ بدلیل شعری که در مجمع آزادیخواهان یزد خواند، حاکم یزد دستور داد دهانش را با نخ و سوزن دوختند و به زندان انداختند. سروده آزادی از اشعار فرخی یزدی: آنزمان که بنهادم سر به پای آزادی، دست خود ز جان شستم از برای آزادی، قسم به عزت و قدر و مقام آزادی، که روح بخش جهان است نام آزادی

نلسون ماندلا رهبر جنبش ضد آپارتاید آفریقای جنوبی

نلسون ماندلا در سالروز آزادی (آوریل ۱۹۹۴) سخنرانی کرد و گفت: آزادی صرفا این نیست که به دست‌هایتان زنجیر نزده باشند بلکه زندگی کردن به‌گونه‌ای است که به آزادی دیگران احترام بگذارید و در راه رهایی ملت از چنگال ستمگر بکوشید.

نلسون ماندلا در کتاب راه طولانی تا آزادی نوشت: «آزادی یک آرمان است که در دل هر مبارز شعله می‌کشد. برای رهایی باید مبارزه را تا آخرین نفس ادامه داد.»