سقوط اقتصاد در ایران به انتهای جدول کشورهای جهان

گفتگو با فربد رضانیا

اخیراً بانک جهانی رشد اقتصادی ایران را برای سال آینده میلادی منفی دو و هشت دهم درصد ارزیابی کرد.

هم‌چنین بر اساس ارزیابی نهادهای بین‌المللی هم‌اکنون بیش از ۸۰درصد از خانوارهای ایرانی زیر خط فقر جهانی قرار دارند

از طرف دیگر بر اساس نمودارهای جدید صندوق بین‌المللی پول در سال ۲۰۲۵ که در روزهای پایانی آن قرار داریم ایران سومین اقتصاد رو به زوال جهان است.

در همین رابطه سایت حکومتی رویداد ۲۴ می‌نویسد: «ایران در سال ۲۰۲۵ در جمع سه کشوری قرار گرفته که پول ملی‌شان با بیشترین شتاب سقوط کرده است. سقوطی که به زبان ساده به‌معنای نابودی حدود یک‌سوم دارایی شهروندان از مسیر تورم و چاپ پول است؛ پدیده‌یی که برای مردم، چیزی جز «دزدی سیستماتیک» نیست.

اگر بخواهیم فاجعه اقتصادی ایران در سال ۲۰۲۵ را نه با عدد و نمودار، بلکه با تجربه زیسته مردم توضیح دهیم، کافی است یک سؤال ساده بپرسیم:

اگر ابتدای سال، ارزش پس‌انداز شما معادل ۱۰۰ دلار بود، امروز چه چیزی از آن باقی مانده است؟

پاسخ برای شهروند ایرانی تکان‌دهنده است: ۶۹ دلار.

سال ۲۰۲۵، سال هم‌زمانی بحرانها بود: بازگشت فشار حداکثری، جنگ کوتاه اما پرهزینه، فعال شدن مکانیسم ماشه، فروپاشی بازار ارز، هجوم به طلا و رمزارز، محو طبقه متوسط و گسترش فقر مطلق. آنچه در ادامه می‌خوانید، روایت عددی و انسانی همین فروپاشی است؛ روایتی از اقتصادی که دیگر حتی توان حفظ ارزش دسترنج مردمش را ندارد.

معنای این جایگاه و این آمار، روشن و واضح است و بدان معناست که نزدیک به یک‌سوم از اموال شهروندان، از طریق سازوکار تورم و چاپ اسکناس بدون پشتوانه، دود شده و به هوا رفته است».

می‌خواهیم ببینیم که معنای خط فقر جهانی یعنی چه؟

وقتی می‌گویند ایران شاخص سومین اقتصاد رو به زوال جهان هست معنی آن در عمل برای مردم معمولی ایران اقشار حقوق بگیر و کسبهٴ جزء چیست؟

با معیارهای محض اقتصادی چه راه برون رفتی از این وضعیت وجود دارد؟