بیست و چهارمین روز جنگ-ایران در نقطهعطف تاریخ: از شعلههای جنگ تا طلوع جایگزین دموکراتیک

بیست و چهارمین روز جنگ-حمایت از دولت موقت
۱۴۰۵/۱/۳
از فردای ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ مبرمترین مسألهی ایران یا ضرورت فوری، «آزادی» بود. خمینی اما ضرورت «ولایت فقیهی» و انحصار خاص روحانیت در سیاست کشور را پیش گذاشت. از اینجا بود که مصاف مجاهدین خلق با خمینی بر سر به قربانگاه بردن آزادی شروع شد.
خمینی سیاست جنگافروزی با پرچم صدور انقلاب را پیشه کرد. با این پرچم، زمینهی جنگ با عراق را تا جایی مهیا کرد که هشت سال آزگار، دو کشور را در خون و حرمان و خسارت کلان فرو برد. مجاهدین اما از خرداد ۱۳۶۱ به بعد پرچم «صلح و آزادی» را در داخل و خارج ایران برافراشتند و برای پیشبرد آن ارتش تشکیل دادند.
شورای ملی مقاومت و مریم رجوی با صدها کنفرانس، دهها گردهمایی و هزاران یادداشت و مقاله به آمریکا و اروپا هشدار دادند که دست از مماشات با ملایان بردارند و میهن و مردم را با سیاست مماشات، قربانی حاکمیت آخوندها نکنند. بیانیههای سالانهی شورا و سخنرانیهای مریم رجوی مشحون از هشدار بود که این مماشات، درنهایت بهناگزیر به جنگ خواهد انجامید؛ چرا که نظام ولایت فقیه با سیاست مماشات، حریصتر در انجام جنایت در داخل و تروریسم در خارج خواهد شد. اما کو گوش شنوا؟! مقاومت ایران بارها یادآوری نمود که از تاریخ درس بگیرید؛ مماشات با فاشیسم هیتلری، درنهایت منجر به آن جنگ جهانسوز شد.
به آنهمه هشدار هوشیارانه طی سالیان متمادی، توجه نشد تا منافع ناگزیر ایجاب نمود و جنگ در ۹ اسفند ۱۴۰۴ شعلهور شد. باز هم شورای ملی مقاومت و مریم رجوی هشدار دادند که پاسخ دیکتاتوری در ایران، جنگ خارجی نیست، بلکه حمایت از مبارزهی این مقاومت و مردم ایران، تنها راه نجات ایران میباشد
موج انفجارهای گسترده در تهران و شهرهای اطراف
گزارشات دریافتی از شبکه های اجتماعی
از حوالی ساعت ۱۲:۳۸ امروز، چندین انفجار در نقاط مختلف تهران و اطراف آن بهصورت همزمان رخ داده است.
در شرق تهران، محدوده سبلان، دستکم دو صدای انفجار شنیده شده است. همچنین از خاوران و دولاب (منطقه ۱۴) نیز صدای انفجارهای مهیب گزارش شده است.
در غرب تهران، شدت انفجار بهحدی بوده که ساکنان پونک، صادقیه و مناطق اطراف از لرزش چندثانیهای زمین خبر دادهاند.
در مرکز تهران نیز ساکنان خیابانهای هاشمی و آذربایجان از لرزش شدید پنجرهها و ساختمانها در پی انفجار خبر میدهند. همچنین گزارشهایی از وقوع انفجار در جنوب تهران منتشر شده است.
همزمان صدای جنگندهها نیز در آسمان تهران شنیده شده که بر نگرانیها افزوده است.
خارج از تهران، گزارشهایی از وقوع انفجار در کرج و شهرضا نیز دریافت شده که نشاندهنده گستردگی این رویدادهاست.
حمله موشکی به مرکز سایبری سپاه در تهران وچند اصابت دیگر
حمله موشکی به مرکز سایبری سپاه در تهران؛ نام چند فرد نیز مطرح شد
گفته میشود یک مرکز سایبری منسوب به سپاه تروریستی پاسداران در تهران، واقع در خیابان مالکلو و روبروی دانشگاه علم و صنعت، هدف حمله موشکی آمریکا و اسرائیل قرار گرفته است.
در این گزارشها از افرادی به نامهای سید علی آقامیری، یاسر بلاگی و مسعود جلیلی بهعنوان مرتبط با این مرکز یاد شده هدف بودند .
اصفهان- غرب اصفهان-دوشنبه شب
خرد شدن شیشه ماشین بر اثر موج بمب که تو بوشهر ترکید
سیرجان - انفجار عظیم زاغه مهمات پس از اصابت اولیه!
تهران
بر اساس گزارشهای شهروندی، روز دوشنبه ۳ فروردین حوالی ساعت ۱۴، یک جنگنده اسرائیلی در محدوده شرق تهران، حوالی پل خاقانی، اقدام به چند نوبت حمله کرده و سپس منطقه را ترک کرده است.
ترامپ: گفتگوهای سازنده با ایران داشتیم؛ حمله به نیروگاهها پنج روز عقب افتاد
ترامپ رئیسجمهور آمریکا اعلام کرد که ایالات متحده و رژیم ایران طی دو روز گذشته گفتگوهای «بسیار خوب و سازندهای» درباره حل و فصل تنشها در خاورمیانه داشتهاند و به همین دلیل حمله به نیروگاهها و زیرساختهای انرژی ایران به مدت پنج روز به تعویق افتاده است.
ترامپ روز دوشنبه سوم فروردین در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت بر اساس فضای این گفت و گوها به وزارت دفاع دستور داده هر گونه حمله نظامی به زیرساختهای انرژی ایران موقتاً متوقف شود، مشروط به اینکه مذاکرات ادامه پیدا کند. او افزود این گفت و گوها در طول هفته ادامه خواهد داشت.
ترامپ در گفتگو با شبکههای خبری آمریکایی نیز تأکید کرد مذاکرات با مقامهای ایرانی بسیار فشرده بوده و او امیدوار است به «نتیجهای بسیار اساسی» برسد. او همچنین مدعی شد آنچه در ایران در حال رخ دادن است را میتوان نوعی «تغییر رژیم» توصیف کرد.
به گفته رئیسجمهور آمریکا، مذاکرات از سوی استیو ویتکاف و جرد کوشنر با همتایان ایرانی انجام شده و آخرین دور گفت و گوها یکشنبه شب برگزار شده است. او همچنین گفت ایران تمایل زیادی برای رسیدن به توافق دارد و این توافق ممکن است ظرف پنج روز یا حتی زودتر حاصل شود.
این اظهارات ساعاتی پیش از پایان ضربالاجل ۴۸ ساعته ترامپ برای بازگشایی کامل تنگه هرمز منتشر شد. او پیشتر تهدید کرده بود اگر ایران تنگه هرمز را باز نکند، آمریکا نیروگاههای این کشور را هدف قرار خواهد داد.
در مقابل، رسانههای نزدیک به سپاه پاسداران انجام هر گونه مذاکره با آمریکا را رد کردند و مدعی شدند عقبنشینی آمریکا از حمله به زیرساختهای انرژی بهدلیل تهدید ایران به هدف قرار دادن نیروگاهها در منطقه و همچنین فشار بازارهای مالی بوده است.
صدور هشدار احتیاط تازه برای شهروندان آمریکا در سراسر جهان
وزارتخارجه آمریکا با توجه به ادامه تنشها در خاورمیانه، هشدار احتیاطی بهروزشدهای برای شهروندان آمریکایی در سراسر جهان صادر کرد.
این وزارتخانه در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس از شهروندان آمریکایی خواست در سراسر جهان و بهویژه در خاورمیانه احتیاط بیشتری داشته باشند. در این پیام آمده است که بسته شدن مقطعی حریمهای هوایی ممکن است موجب اختلال در سفرها شود و برخی تأسیسات دیپلماتیک آمریکا، حتی خارج از خاورمیانه، هدف حمله قرار گرفتهاند.
وزارتخارجه آمریکا همچنین هشدار داد گروههای مورد حمایت ایران ممکن است منافع آمریکا در خارج از کشور، مکانهای مرتبط با آمریکا یا شهروندان آمریکایی در نقاط مختلف جهان را هدف قرار دهند.
این وزارتخانه در وبسایت خود اعلام کرد در حال انجام اقداماتی برای کمک به شهروندان آمریکایی است که قصد دارند خاورمیانه را ترک کرده و به آمریکا بازگردند. بر اساس این اعلام، دولت آمریکا در حال تسهیل پروازهای اجارهای است و با توجه به شرایط امنیتی، ظرفیت پروازها را افزایش میدهد.
وزارتخارجه آمریکا همچنین اعلام کرد در کشورهایی که هنوز پروازهای مسافربری برقرار است، به شهروندان آمریکایی برای رزرو بلیت کمک میکند و در کشورهایی که پرواز مسافربری وجود ندارد، انتقال شهروندان به کشورهای دیگر را تسهیل خواهد کرد. این اقدامات شامل افزایش گزینههای حملونقل زمینی برای شهروندان آمریکایی که قصد خروج از اسراییل را دارند نیز میشود.
اخبار جنگ از شبکه های اجتماعی- شماره ۲
وضعیت نیروی دریایی در بندرانزلی!
کنارک- اسلحهخانه نیروی دریایی در منطقه کنارک هدف حمله هوایی قرار گرفت
تهران- چیتگر جنوبی
مدیر کل صدا و سیمای مرکز خلیج فارس: فرستنده ۱۰۰ کیلووات AM صدا و سیمای مرکز خلیج فارس هدف حمله اسرائیل قرار قرار گرفت.
انفجار در سهند تبریز
ویدئویی از هدف قرار گرفتن ساختمان صنایع الکترونیک وابسته به وزارت دفاع رژیم در بزرگراه صیاد شیرازی
🔴آمریکا تصاویر حمله به یک کارخانه تولید موتور پهپاد در قم را منتشر کرد
فرماندهی مرکزی ایالات متحده در خاورمیانه (سنتکام) اعلام کرد که حملات هوایی علیه یک تأسیسات نظامی در شهر قم ایران انجام داده است.
به گفته سنتکام، این کارخانه موتورهای توربین گازی برای پهپادهای تهاجمی و همچنین قطعات هواپیماهایی را تولید میکرد که توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مورد استفاده قرار میگرفت.
محل یک ترور هدفمند در تهران

هدف ترور هدفمند تبریز در برجهای مسکونی ابریشم واقع در شهرک نصر حمید میرزاده از سرداران هوا و فضای سپاه تبریز بوده. ۳ فروردین ساعت ۳ و نیم»
سعید شمقدری، دانشیار گروه کنترل دانشکده مهندسی برق دانشگاه علم و صنعت ایران و از کارشناسان فعال در صنعت موشکی ایران، به همراه دختر و پسرش صبح دوشنبه ۳ فروردین در منطقه چیذر تهران کشته شده است.

اصفهان:
🔹۱۵:۳۰ کاوه اصفهان منفجر شد. شیشه هامون ریخت
🔹اصفهان.سوم فروردین ۱۵:۲۸ . صدای چندین جنگنده مرکز شهر شنیده میشه و یک انفجار
🔹دوشنبه ۳ فروردین ۲۵۸۵ اصفهان ساعت ۱۵:۳۰ باتوجه به موقعیتش هوانیروز صفه بود.
🔹چند دقیقه هست که صدای جنگنده روی شهر اصفهان شنیده میشه از ۱۵:۲۷ تا تا ۱۵:۳۳
۱۵:۳۲ یک انفجار در اصفهان سمت شرق حس میکنم
🔹همین الان ۲ بار هوانیروز اصفهان رو زد بازم صدای جنگنده سومی رو هم زد
ورامین
🔴حمله مرگبار به خیرآباد ورامین؛ هلاکت امام جمعه و تلفات گسترده نیروهای بسیجی
بامداد دوشنبه سوم فروردین ۱۴۰۵ حوالی ساعت ۵ صبح، منطقه خیرآباد خالصه در ورامین هدف یک انفجار شدید قرار گرفت.
به گفته منابع محلی، یک خانه بهصورت نقطهزنی هدف قرار گرفته و بهطور کامل تخریب شده است. ساکنان منطقه میگویند این محل محل حضور افراد وابسته و یا یک فرمانده بوده است.
این خبر توسط رسانه ها و یا نفرات رژیم هنوز نشر نشده است.
قشم
بمباران پاسگاه مرزی دریایی سلخ قشم
تاریخچه تنگه هرمز، چرا این تنگه به یک موضوع حیاتی در جنگ تبدیل شده است
📍 معرفی کلی تنگه هرمز
تنگه هرمز
تنگه هرمز آبراهی استراتژیک بین خلیج فارس و دریای عمان است که در شمال آن ایران و در جنوب آن عمان و امارات قرار دارند. این تنگه تنها مسیر دریایی اتصال خلیج فارس به آبهای آزاد است.
🖼️
🧭 ۱. جغرافیای تنگه هرمز
- طول تقریبی: حدود ۱۶۷ کیلومتر
- عرض: در باریکترین نقطه حدود ۳۳ کیلومتر
- مسیر عبور کشتیها: فقط حدود ۳ کیلومتر در هر مسیر
- جزایر مهم: هرمز، قشم، لارک
🔹 ویژگی مهم:
تنگه هرمز یک گلوگاه (Chokepoint) جهانی است؛ یعنی مسیر باریکی که عبور حجم عظیمی از تجارت جهانی از آن وابسته است.
🔹 اهمیت جغرافیایی:
- تنها مسیر صادرات نفت کشورهای حوزه خلیج فارس
- نزدیکی به منابع عظیم انرژی (ایران، عربستان، قطر، کویت)
📜 ۲. تاریخچه تنگه هرمز
🏺 دوران باستان
- از هزاران سال پیش مسیر مهم تجارت بین هند، ایران و بینالنهرین بوده است
- کالاهایی مثل ادویه، ابریشم و مروارید از این مسیر عبور میکردند
🏰 قرون وسطی
- شکلگیری پادشاهی هرمز (قرن ۱۱ تا ۱۷)
- این پادشاهی به یک مرکز بزرگ تجارت دریایی تبدیل شد
⚔️ دوران استعمار
- قرن ۱۶: تسلط پرتغالیها بر جزیره هرمز
- بعدها رقابت میان پرتغال، انگلستان و ایران صفوی برای کنترل منطقه

💣 دوران معاصر
- جنگ ایران و عراق (دهه ۱۹۸۰) → «جنگ نفتکشها»
- انقلاب ۱۹۷۹ ایران → افزایش اهمیت ژئوپلیتیک
- تنشهای مداوم بین ایران و قدرتهای جهانی
📌 نکته مهم:
کنترل تنگه هرمز همیشه به معنی کنترل تجارت جهانی بوده است.
💰 ۳. اهمیت اقتصادی تنگه هرمز
⛽ نقش در انرژی جهان
- حدود ۲۵٪ نفت حملشده دریایی جهان از این تنگه عبور میکند
- حدود ۲۰٪ گاز طبیعی مایع (LNG) نیز از این مسیر منتقل میشود
🌍 تأثیر بر اقتصاد جهانی
- روزانه میلیونها بشکه نفت از این مسیر عبور میکند
- بیش از ۸۵٪ صادرات نفت به آسیا میرود (چین، هند، ژاپن)
⚠️ اهمیت استراتژیک
اگر تنگه بسته شود:
- قیمت نفت جهانی به شدت افزایش مییابد
- اقتصاد کشورهای واردکننده انرژی دچار بحران میشود
- امنیت انرژی اروپا و آسیا تهدید میشود
📊 به همین دلیل:
تنگه هرمز مهمترین مسیر انرژی جهان محسوب میشود
⚖️ ۴. اهمیت ژئوپلیتیکی (سیاسی-نظامی)
- حضور نیروهای نظامی بینالمللی (آمریکا، اروپا)
- ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی، نفوذ زیادی بر تنگه دارد
- بارها تهدید به بستن تنگه در بحرانها مطرح شده
🧠 تحلیل:
این تنگه یک «اهرم فشار» برای قدرتهای منطقهای و جهانی است.
🧾 جمعبندی
تنگه هرمز نقطهای است که:
- جغرافیا → قدرت
- تاریخ → رقابت
- اقتصاد → وابستگی جهانی
در آن به هم میرسند.
🔑 به زبان ساده:
اگر تنگه هرمز دچار اختلال شود، کل اقتصاد جهان تحت تأثیر قرار میگیرد.
شورای دفاع رژیم: در صورت حمله به جزایر ایرانی، خلیجفارس را مینگذاری میکنیم
همزمان با نزدیک شدن زمان پایان ضربالاجل دونالد ترامپ به رژیم ایران برای باز کردن کامل تنگه هرمز، شورای دفاع رژیم تهدید به مینگذاری کل خطوط مواصلاتی خلیجفارس در صورت حمله به سواحل یا جزایر ایرانی کرد.
دونالد ترامپ بامداد یکشنبه دوم فروردین تهدید کرد اگر رژیم ایران ظرف «۴۸ ساعت» تنگهٔ هرمز را «بهطور کامل و بدون تهدید» باز نکند، آمریکا نیروگاههای این کشور را «نابود» خواهد کرد.
در بیانیه شورای دفاع رژیم که بعد از جنگ ۱۲روزه در سال ۱۴۰۴ تشکیل شده، آمده «هر گونه تلاش دشمن برای تعرض به سواحل یا جزایر ایرانی، سبب خواهد شد... کلیه معابر وصولی و خطوط مواصلاتی در خلیجفارس و سواحل با انواع مینهای دریایی از جمله مینهای شناگر قابل رهاسازی از سواحل، مینریزی شود».
ایکس نت بلاکس ـ اکنون بیست و چهارمین روز قطعی اینترنت در ایران است
بهروزرسانی: اکنون بیست و چهارمین روز قطعی اینترنت در ایران است و این قطعی با گذشت ۵۵۲ ساعت، در میان شدیدترین قطعیهای ثبتشده در هر کشوری قرار دارد.
اتصال بینالمللی همچنان برای عموم مردم در دسترس نیست، در حالی که مقامات یک لیست سفید انتخابی برای دسترسی جهانی دارند.
⚠️ Update: It's now day 24 of #Iran's internet blackout, with the measure passing 552 hours among the most severe registered in any country.
— NetBlocks (@netblocks) March 23, 2026
International connectivity remains unavailable to the general public while authorities maintain a selective whitelist for global access. pic.twitter.com/stLpMHabDY
اخبار جنگ از شبکه های اجتماعی
ساختمان صنایع الکترونیک وابسته به وزارت دفاع در بزرگراه صیاد شیرازی بامداد امروز هدف بمباران قرار گرفته است.بنا بر پیامهای دریافتی حوالی ساعت ۵:۳۰ صبح روز دوشنبه ۳ فروردینماه رخ داده است.
🔴شهرک نصر تبریز: یک برج مسکونی هدف قرار گرفت؛ بر اساس گزارشهای داخلی، دستکم ۶ کشته برجای گذاشته است.
منطقه مرزداران و پارک ربع رشیدی: حملات دیگری رخ داده که خسارات قابل توجهی داشته و ظاهراً هدف آنها ترور هدفمند بوده است.
میدان شهید مراثی و برج ابریشم: گزارشها از نقطهزنی مشابه مناطق حساس دیگر حکایت دارد.
شرح حادثه: ساکنان محل صدای انفجار شدید و لرزش شیشهها را گزارش کردهاند و صدای جنگندهها در ارتفاع پایین شنیده شده است. مقایسه با انفجارهای دیگر نشان میدهد شدت و ماهیت این حملات متفاوت بوده است
بمباران مقر سپاه
فیلمی از سنتکام: انهدام سکوهای موشک و موشک های رژیم
بمباران سپاه الغدیر پشت پارک کوهستان
تهران ستاد کل نیرو هوایی ارتش تحت امر ولایت مجددا هدف حمله هوایی قرار گرفت ۳ فروردین ۱۴۰۵
یک شلیک هدفمند در منطقه چیذر در شمال تهران رخ داده است.
گزارشهای میدانی حاکی از وقوع یک ترور هدفمند در شرق تهران است. بر اساس گزارشها، یک ساختمان در محدوده خیابان پیروزی، سر سوم نیروی هوایی (ساختمان برجلال )، صبح امروز سوم فروردین حوالی ساعت ۵:۱۰ هدف اصابت قرار گرفته است.
تهران
یک ساختمان در 'اندرزگو ی-خیابان سلیمی جنوبی هدف قرار گرفت. دوشنبه ۳ فروردین۱۴۰۵
انفجار در اصفهان
ساختمان ادارهکل هواشناسی استان بوشهر بامداد و صبح امروز دوشنبه ۳ فروردین دو بار هدف قرار گرفت.
بر اساس گزارشهای مردمی، خیابان مکران، کوچه سیزدهم در تهران هدف اصابت موشک قرار گرفته است.
این حمله حدود ساعت ۵:۱۰ بامداد روز دوشنبه ۳ فروردینماه رخ داده است
برج کنترل ترافیک و ساختمان عملیات دریایی بندرلنگه پس از اصابت!
🔴 شنیده شدن صدای انفجار در تهران، اصفهان و خرمآباد
🔻 رسانههای حکومتی از شنیده شدن صدای انفجار در شهرهای تهران و اصفهان خبر دادند.
🔻برخی کاربران شبکههای اجتماعی نیز گزارش دادهاند که در خرمآباد نیز حمله هوایی صورت گرفته و صدای انفجار شنیده شده است، هر چند این گزارش ها بهطور مستقل تأیید نشده است.
🔻 فضای امنیتی حاکم بر رسانههای حکومتی و محدودیتهای اطلاعرسانی باعث شده انتشار اخبار دقیق درباره حملات آمریکا و اسراییل با محدودیت روبهرو شود.
بلومبرگ: خط لوله سعودی بازار نفت را پس از فلج شدن تنگه هرمز بازتعریف میکند
بحران تنگه هرمز، طرح ۴۵ساله عربستان برای نجات عرضه نفت را فعال کرد
عربستان سعودی طی دههها برای بدترین سناریوها آماده شده بود. به همین دلیل، تنها چند ساعت پس از آغاز حملات آمریکا و اسراییل به ایران که عملاً به بسته شدن تنگه حیاتی هرمز انجامید، بزرگترین صادر کننده نفت خام جهان یک طرح اضطراری را فعال کرد؛ طرحی که ۴۵ سال در انتظار اجرا بود تا جریان صادرات نفت را حفظ کند.
ستون اصلی این طرح، خط لولهای به طول ۱۲۰۰ کیلومتر است که در دهه ۱۹۸۰ ساخته شد و اکنون به عنصر کلیدی در تحولات خاورمیانه تبدیل شده است. این خط از میادین نفتی شرق عربستان آغاز شده و تا بندر ینبع در ساحل دریای سرخ امتداد دارد؛ جایی که اکنون تعداد زیادی نفتکش برای بارگیری نفت سعودی تجمع کردهاند و روزانه بر تعداد آنها افزوده میشود.
شرکت آرامکوی سعودی اکنون با آزمونی واقعی روبهرو است: آیا میتواند بهسرعت و بهصورت پایدار حجم انتقال نفت از این مسیر را افزایش دهد؟
بر اساس دادههای بلومبرگ، صادرات نفت از ینبع بهطور میانگین به حدود ۳.۶۶ میلیون بشکه در روز رسیده که تقریباً نیمی از صادرات عربستان پیش از جنگ است.
خطی که به نفع کل جهان است
این خط لوله یک «سوپاپ اطمینان» حیاتی برای کاهش فشار بر بازار جهانی نفت محسوب میشود. در شرایط عادی، حدود ۲۰ میلیون بشکه در روز (یکپنجم مصرف جهانی) از تنگه هرمز عبور میکند. با بسته شدن این مسیر، برخی کشورها مجبور به کاهش تولید شدهاند، اما عربستان با این خط لوله، جایگزینی مهم در اختیار دارد.
یک کارشناس انرژی میگوید:
«این خط لوله اکنون یک حرکت استراتژیک بسیار هوشمندانه به نظر میرسد؛ کل اقتصاد جهانی از آن بهرهمند میشود».
افزایش اهمیت استراتژیک
این خط لوله در اصل محصول جنگ ایران و عراق در دهه ۱۹۸۰ است، اما اکنون دوباره به کانون توجه بازگشته است.
آرامکو برای حفظ صادرات خود به این زیرساخت «سادهتر» تکیه کرده و صادرات از بندر ینبع را به بیش از چهار برابر سطح پیش از جنگ رسانده است.
با آغاز جنگ:
- مسیر نفتکشها بهسرعت به ینبع تغییر داده شد
- شرکتهای حمل ونقل نیز همین مسیر را دنبال کردند
- تا ۱۰ مارس، حداقل ۲۵ نفتکش عظیم به سمت ینبع حرکت کردند
- در برخی روزها، بارگیری به بیش از ۴ میلیون بشکه در روز رسید.
با وجود جایگزین، خطر باقی است
کارشناسان میگویند وجود مسیر جایگزین باعث آرامش نسبی بازار میشود، اما بحران همچنان جدی است.
مدیرعامل آرامکو نیز این وضعیت را «بزرگترین بحران تاریخ صنعت نفت و گاز منطقه» توصیف کرده است.
ینبع در مرکز تحولات
شهر ینبع که پیشتر نقش ثانویه داشت، اکنون به مرکز اصلی صادرات نفت عربستان تبدیل شده است.
ریشه این استراتژی به پس از انقلاب ۱۹۷۹ ایران بازمیگردد، زمانی که عربستان بهدنبال مسیرهای جایگزین برای هرمز بود.
ظرفیت این خط:
- حدود ۵ میلیون بشکه در روز
قابل افزایش تا ۷ میلیون بشکه - اهمیت امنیت انرژی
بسته شدن تنگه هرمز بار دیگر حیاتی بودن نظام انرژی جهانی را آشکار کرده است.
قیمت نفت نیز بهشدت افزایش یافته و طی سه هفته حدود ۵۵٪ رشد کرده و به ۱۱۲ دلار رسیده است.
در بلندمدت، این بحران ممکن است:
- مسیرهای جدید انرژی ایجاد کند
بنادر و خطوط لوله جدید توسعه یابند
چالشها
با وجود اهمیت این پروژهها، هزینههای بالا آنها را به گزینههایی بلندمدت تبدیل میکند.
امروز اقتصاد جهانی بیشازپیش به این خط لوله سعودی وابسته شده است.
یک کارشناس میگوید:
«اگر این خط بتواند ۷ میلیون بشکه در روز منتقل کند، یک سوپاپ اطمینان حیاتی خواهد بود؛ اما چالش اصلی، ظرفیت بارگیری و امنیت بنادر است».
آینده چه خواهد شد؟
بسته شدن تنگه هرمز که سالها یک سناریوی ترسناک بود، اکنون به واقعیت تبدیل شده است.
با این حال، این بحران نشان داد که آمادگی و زیرساخت جایگزین چقدر حیاتی است.
در این چارچوب، خط لولهای که پیشتر چندان مورد توجه نبود، اکنون به یکی از مهمترین شریانهای انرژی جهان تبدیل شده و شاید عامل اصلی جلوگیری از یک بحران شدیدتر نفتی باشد.
هشدار مایک والتز درباره بازسازی توان نظامی سپاه؛ ترامپ اجازه گروگانگیری اقتصاد جهان را نمیدهد
همزمان با تشدید جنگ در منطقه، مایک والتز، نماینده آمریکا در سازمان ملل، نسبت به تلاشهای سپاه پاسداران برای بازسازی توان نظامی این رژیم هشدار داد و بر عزم جدی دونالد ترامپ برای مقابله با آن تأکید کرد.
مایک والتز روز یکشنبه دوم فروردین در گفتگو با شبکه فاکس نیوز اعلام کرد سپاه پاسداران، که بهگفته او «ما به همراه بسیاری از کشورهای اروپایی آن را سازمانی تروریستی شناسایی کردیم»، کنترل بخش بزرگی از اقتصاد و زیرساختهای حیاتی ایران را در اختیار دارد؛ موضوعی که بهگفته وی، به رژیم ایران امکان میدهد توان جنگی تضعیفشده خود را بازسازی کند.
والترز با اشاره به پیامدهای این وضعیت هشدار داد که سپاه پاسداران از این نفوذ برای تقویت اقدامات نظامی استفاده میکند و افزود: «ترامپ بهشدت به خط قرمزهایی که تعیین کرده پایبند است و اجازه نخواهد داد این رژیم نسلکش، عرضه انرژی و اقتصادهای جهان را گروگان بگیرد».
این اظهارات در ادامه موضعگیریهای تند مقامهای آمریکایی علیه رژیم ایران مطرح میشود. ساعاتی پیش از آن، وزیر خزانهداری آمریکا نیز از ادامه کارزار نظامی برای نابودی کامل استحکامات این رژیم در تنگه هرمز خبر داده بود.
امارات متحده عربی: حمله گستاخانه رژیم ایران به خلیج، پیامدهای ژئوپلیتیکی عمیقی دارد
انور قرقاش، مشاور حاکم امارات، با انتقاد شدید از اقدامات رژیم ایران، حملات این رژیم به کشورهای خلیجفارس را دارای پیامدهای گسترده راهبردی توصیف کرد.
او در پیامی نوشت: «این حمله، ویژگی خاص امنیت خلیج و استقلال آن از مفاهیم سنتی امنیت عربی را تقویت میکند. موشکها، پهپادها و گفتمان تهاجمی ایران، ما را به سمت تقویت توانمندیهای ملی، امنیت مشترک خلیجی و گسترش شراکتهای امنیتی با واشنگتن سوق میدهد. این، هزینه محاسبات اشتباه ایران است».
بر اساس گزارشها، طی حدود ۲۱ روز گذشته، رژیم ایران با ادعای هدف قرار دادن منافع آمریکا، بخش عمده حملات خود را متوجه کشورهای منطقه کرده است؛ بهطوری که حدود «۸۵ درصد» از موشکها و پهپادهای شلیکشده به سمت کشورهای خلیج و تنها «۱۵ درصد» به سمت اسراییل بوده است.
آمار منتشر شده نشان میدهد رژیم ایران در این مدت ۱۱۱۹ موشک و ۳۷۹۲ پهپاد به سمت کشورهای خلیج شلیک کرده، در حالی که حملات آن به اسراییل شامل ۳۰۰ موشک و ۵۵۰ پهپاد بوده است؛ موضوعی که تناقض میان ادعاها و عملکرد این رژیم را برجسته میکند.
شورای همکاری خلیجفارس نیز این حملات را «نقض آشکار قوانین بینالمللی» دانسته و آن را تهدیدی برای امنیت منطقه و عرضه جهانی انرژی معرفی کرده است.
قرقاش همچنین با اشاره به فضای جنگی و جنگ روانی نوشت: «امارات با موضعی محکم و ثابت در برابر حملات ایران ایستاده و در عینحال باید با شایعات دشمن مقابله کند».
دبیرکل ناتو: توانایی رژیم ایران برای صدور هرج و مرج تضعیف شده است
مارک روته، دبیرکل ناتو، با اشاره به پیامدهای اقدامات نظامی اخیر، اعلام کرد که توانایی رژیم ایران برای بیثباتسازی منطقه و جهان بهطور قابل توجهی تضعیف شده است.
او در گفتگو با شبکه سیبیاس که روز یکشنبه دوم فروردین منتشر شد با تمجید از تصمیم دونالد ترامپ برای اجرای «عملیات خشم حماسی» علیه رژیم ایران گفت: «ایالات متحده چندین هفته برای این عملیات آماده شد» و بهدلیل ملاحظات امنیتی، اطلاعرسانی به متحدان محدود بوده است.
روته با اشاره به واکنش متحدان افزود: «اما خبر خوب این است که از روز پنجشنبه ۲۲ کشور گردهم آمدند تا به سه پرسش پاسخ دهند: چه چیزی نیاز داریم؟ چه زمانی به آن نیاز داریم؟ و کجا به آن نیاز داریم؟» بهگفته او، این هماهنگی در پاسخ به درخواست آمریکا برای تأمین امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز صورت گرفته است.
دبیرکل ناتو همچنین تأکید کرد که این اقدامات در راستای مقابله با تهدیدهای رژیم ایران علیه تجارت جهانی انجام شده؛ تهدیدهایی که در پی اقدامات این رژیم در محدود کردن عبور و مرور دریایی تشدید شده است.
این تحولات پس از آن شدت گرفت که دونالد ترامپ در تاریخ ۱ فروردین ۱۴۰۵ هشدار داده بود: «اگر ایران ظرف ۴۸ ساعت تنگه هرمز را باز نکند، آمریکا به نیروگاههای آنها حمله خواهد کرد».
توافق آمریکا و انگلستان در زمینه ضرورت بازگشایی تنگه هرمز
در تاریخ ۳ فروردین ۱۴۰۵، همزمان با ادامه تنشها که بخش عمده آن ناشی از اقدامات بیثباتکننده رژیم ایران در تنگه هرمز است، کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، و دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، بر ضرورت فوری بازگشایی این گذرگاه حیاتی تأکید کردند.
دفتر نخستوزیری بریتانیا اعلام کرد این دو مقام در گفتگویی تلفنی توافق کردند که بازگشایی تنگه هرمز «برای تضمین ثبات در بازار جهانی انرژی ضروری» است و قرار شد بهزودی رایزنیهای بیشتری انجام دهند.
این تماس در شرایطی انجام شد که بریتانیا پیشتر به آمریکا اجازه داده از پایگاههای نظامی این کشور برای هدف قرار دادن مواضع موشکی رژیم ایران استفاده کند؛ مواضعی که بهگفته منابع غربی، در حملات به کشتیها در تنگه هرمز نقش داشتهاند و امنیت کشتیرانی جهانی را مختل کردهاند.
در ادامه پیامدهای سیاستهای تنشآفرین رژیم ایران، بحران انرژی نیز وارد مرحلهای جدی شده است. در همین راستا، فاتح بیرول، رئیس آژانس بینالمللی انرژی، هشدار داد که بحران فعلی اقتصاد جهانی را با «تهدیدی بزرگ» مواجه کرده و گفت: «در صورت تداوم، هیچ کشوری از پیامدهای آن در امان نخواهد بود».
او که روز دوشنبه سخن میگفت، بحران کنونی را ترکیبی از دو شوک بزرگ انرژی در دهه ۱۹۷۰ و بحران گازی ناشی از جنگ اوکراین توصیف کرد و تأکید داشت حل این وضعیت نیازمند همکاری جهانی و بهویژه بازگشایی تنگه هرمز است؛ مسیری کلیدی که بهدلیل اقدامات رژیم ایران با اختلال جدی روبهرو شده است.
همزمان، قیمت نفت برنت به حدود ۱۱۳ دلار در هر بشکه رسیده که افزایش چشمگیری نسبت به پیش از آغاز درگیریها نشان میدهد و نگرانیها درباره تأمین انرژی در سطح جهان را تشدید کرده است؛ وضعیتی که بسیاری آن را نتیجه مستقیم تنشآفرینیهای رژیم ایران در منطقه میدانند.
