مذاکرات رژیم ایران و آمریکا در آستانه تصمیم؛ منطقه میان توافق یا بازگشت جنگ

آشنا از باند اصلاح طلب، بر ضرورت تعریف کارکرد برای ذخایر هسته‌ای و درس‌های جنگ برای ساختار سیاسی تأکید کرد

حسام‌الدین آشنا در گفت‌وگویی درباره پرونده هسته‌ای رژیم ایران تأکید کرد که نگهداری یا واگذاری اورانیوم زمانی معنا دارد که «کاربرد و مابه‌ازای مشخص» برای آن تعریف شود؛ در غیر این صورت، می‌تواند بهانه‌ای برای فشار و حتی اقدام علیه کشور شود.

آشنا، در پاسخ به این پرسش که آیا بهتر است اورانیوم به کشور دیگری منتقل شود یا در داخل نگه‌داری شود، گفت:
«مسئله اصلی این است که می‌خواهید با آن چه کاری انجام دهید؛ اگر می‌دهید، در مقابل چه می‌گیرید؟ اگر نگه می‌دارید، با چه هزینه‌ای؟»

اورانیوم بدون هدف، بهانه فشار

آشنا هشدار داد که در صورت نبود تعریف روشن برای این ذخایر:

• این موضوع می‌تواند بهانه‌ای برای فشار خارجی شود
• و حتی زمینه حمله را فراهم کند

 «تا وقتی تعریف عملیاتی از دلیل وجود آن نداشته باشید، همیشه یک بهانه برای حمله خواهید داد.»

تجربه برجام و مبادله اورانیوم

آشنا، با اشاره به تجربه توافق برجام توضیح داد:

• رژیم ایران بخشی از اورانیوم غنی‌شده خود را به روسیه منتقل کرد
• در مقابل، مقادیر قابل توجهی کیک زرد دریافت کرد
• این اقدام به حفظ ظرفیت بلندمدت برنامه هسته‌ای کمک کرد

او نتیجه گرفت که هرگونه مبادله باید دارای «توجیه فنی و اقتصادی روشن» باشد.

ابهام در اعداد و اهمیت مذاکره

آشنا همچنین درباره اعداد مطرح‌شده در مذاکرات گفت:

• تعیین دقیق میزان ذخایر (مثلاً ۴۰۰ کیلوگرم) محل بحث است. کی می‌تواند ثابت کند ۴۰۰ کیلو است... و ۵۰۰ کیلو نیست؟و آنچه مهم‌تر است، تعیین موارد قابل معامله و غیرقابل معامله است

اظهارات تازه در تهران درباره «توهم فشار» و انتشار جزئیات غیررسمی از پیشنهادهای آمریکا

در تازه‌ترین تحول دیپلماتیک، شبکه «الحدث» گزارش داد که فرمانده ارتش پاکستان امشب به تهران سفر نخواهد کرد؛ در حالی‌که پیش‌تر از احتمال این سفر برای کمک به نهایی‌سازی پیش‌نویس توافق میان ایران و آمریکا خبر داده شده بود.

این خبر در شرایطی منتشر می‌شود که نقش پاکستان در هفته‌های اخیر به‌عنوان میانجی میان تهران و واشنگتن افزایش یافته و لغو این سفر می‌تواند نشانه‌ای از ادامه پیچیدگی روند مذاکرات باشد.

تأکید تهران بر مقاومت و دیپلماسی

همزمان، پزشکیان، در اظهاراتی تأکید کرد:

• «وادار کردن ایران به تسلیم از طریق زور توهمی بیش نیست»
• ایران به تعهدات خود پایبند بوده
• و همچنان تمام مسیرهای دیپلماسی را باز نگه داشته است

او همچنین گفت:
«دیپلماسی مبتنی بر احترام متقابل، کم‌هزینه‌تر و ماندگارتر از جنگ است»

روایت غیررسمی از پیشنهادهای آمریکا

در همین حال، برخی منابع رسانه‌ای غیررسمی مدعی شده‌اند که واشنگتن پس از دریافت پاسخ‌های رژیم ایران، مجموعه‌ای از پیشنهادها را مطرح کرده است؛ از جمله:

• پایان جنگ در همه جبهه‌ها
• رفع محاصره تنگه هرمز توسط آمریکا
• بازگشایی تنگه از سوی ایران با شرایط و تعرفه مشخص
• آزادسازی بخشی از دارایی‌های بلوکه‌شده (حدود ۲۵٪)
• اعطای معافیت موقت برای فروش نفت ایران

و در حوزه هسته‌ای:

• انتقال حدود ۴۰۰ کیلو اورانیوم به خارج از ایران
• پذیرش سطح محدود غنی‌سازی (حدود ۳.۶۷ درصد)
• تعطیلی بخش عمده تأسیسات هسته‌ای

این موارد به‌صورت رسمی تأیید نشده‌اند و در حد گزارش‌های غیررسمی و تحلیلی مطرح هستند.

 اختلافات اصلی؛ هسته‌ای و فازبندی توافق

بر اساس این روایت‌ها، مهم‌ترین اختلافات باقی‌مانده عبارتند از:

1. 🔴 موضوع اورانیوم غنی‌شده

   • آمریکا خواستار خروج آن است
   • ایران آن را «خط قرمز» می‌داند

     حق غنی‌سازی

     • رژیم ایران بر تداوم آن تأکید دارد
     • اختلاف بر سر سطح و مدت آن ادامه دارد

       نحوه اجرای توافق

       • آمریکا به‌دنبال توافق یک‌مرحله‌ای
       • ایران خواهان اجرای مرحله‌ای و راستی‌آزمایی است

         لغو تحریم‌ها

         • ایران خواستار لغو واقعی است
         • در حالی‌که بحث‌هایی درباره تعلیق محدود مطرح شده

مسکو و پکن اعلام کردند طرح دفاع موشکی آمریکا اقدامی خطرناک و «غیرمسئولانه» است

روسیه و چین در بیانیه‌ای مشترک، طرح دولت آمریکا برای ایجاد سپر دفاع موشکی موسوم به «گنبد طلایی» (Golden Dome) را تهدیدی برای ثبات راهبردی جهان توصیف کردند.

این بیانیه پس از دیدار رسمی شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، با ولادیمیر پوتین در پکن منتشر شد؛ دیداری که با تشریفات کامل دولتی و نمایش نمادین اتحاد دو کشور همراه بود.

هشدار درباره بی‌ثباتی جهانی

در این بیانیه، مسکو و پکن اعلام کردند که استقرار چنین سامانه‌ای می‌تواند:

• موازنه قدرت هسته‌ای را برهم بزند
• رقابت تسلیحاتی را تشدید کند
• و سطح بی‌ثباتی امنیتی در جهان را افزایش دهد

 «گنبد طلایی» چیست؟

طرح «گنبد طلایی» از سوی دولت ترامپ به‌عنوان یک سپر دفاع موشکی پیشرفته معرفی شده که هدف آن:

• رهگیری موشک‌های دوربرد
• و افزایش سطح حفاظت سرزمینی آمریکا

نمایش نزدیکی مسکو و پکن

این موضع‌گیری همزمان با دیدار رهبران چین و روسیه در پکن منتشر شد؛
دیداری که با استقبال رسمی، گارد احترام و نمایش نمادین اتحاد دو کشور همراه بود.

این هم‌سویی نشان‌دهنده تقویت جبهه مشترک پکن و مسکو در برابر سیاست‌های واشنگتن است.

تحولات جنگ ایران و مذاکرات با آمریکا در ساعات اخیر با مجموعه‌ای از رخدادهای امنیتی، سیاسی و دیپلماتیک همراه بوده که نشان می‌دهد بحران وارد مرحله‌ای حساس و چندوجهی شده است.

۱. گره بزرگ مذاکرات: پرونده هسته‌ای

گزارش اختصاصی رویترز حاکی است که در تهران تصمیم گرفته شده اورانیوم غنی‌شده با خلوص بالا از کشور خارج نشود؛ مسئله‌ای که یکی از اصلی‌ترین اختلافات با آمریکا محسوب می‌شود.

این تصمیم می‌تواند:

• روند مذاکرات را پیچیده‌تر کند
• و دستیابی به توافق را دشوارتر سازد

 ۲. فشار نظامی و تهدید متقابل

همزمان با ادامه مذاکرات، فضای امنیتی نیز همچنان ملتهب است:

• ترامپ اعلام کرده در صورت عدم توافق، حملات جدید ممکن است آغاز شود
• در مقابل، گزارش‌ها نشان می‌دهد رژیم ایران توان نظامی و تولید پهپاد را در دوره آتش‌بس بازسازی کرده است (به نقل از CNN، تأییدنشده توسط رویترز)

 ۳. میانجی‌گری فشرده پاکستان

• وزیر کشور پاکستان در تهران حضور داشته
• احتمال سفر فرمانده ارتش این کشور مطرح است
• هدف این تحرکات، کاهش فاصله مواضع و تسریع اعلام توافق عنوان شده

در همین حال، رژیم ایران نیز اعلام کرده در حال پاسخ‌دادن به پیام‌های آمریکا است.

۴. تحولات دریایی و پرونده هرمز

• فرانسه با نقش ناتو در مأموریت احتمالی برای هرمز مخالفت کرد
• همزمان، بحث درباره امنیت تردد کشتی‌ها و کنترل منطقه همچنان ادامه دارد

۵. تحولات غزه و اروپا

فرانسه اعلام کرد که:

• ۳۷ شهروند این کشور که در کاروان دریایی کمک‌رسانی به غزه حضور داشتند
• توسط اسرائیل بازداشت و سپس به ترکیه اخراج شده‌اند

۶. تحولات انسانی و دیپلماتیک

در یک تحول جداگانه:

• ۲۰ ملوان ایرانی که کشتی‌شان در نزدیکی سنگاپور توقیف شده بود
• پس از رایزنی‌های دیپلماتیک، به کشور بازگشتند

سرمقاله این روزنامه از یک دوراهی راهبردی میان توافق، تشدید جنگ یا فشار بلندمدت خبر می‌دهد

روزنامه وال‌استریت ژورنال در سرمقاله‌ای تحلیلی نوشت که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، پس از ماه‌ها درگیری با ایران، اکنون به یک نقطه تعیین‌کننده در تصمیم‌گیری رسیده است؛ نقطه‌ای که باید میان ادامه جنگ، توافق یا راهبردهای میانی یکی را انتخاب کند.

این تحلیل می‌گوید با وجود وارد شدن ضربات قابل توجه به توان نظامی رژیم ایران و عقب‌نشینی نسبی در برنامه هسته‌ای، تهران همچنان از پذیرش شرایط واشنگتن خودداری کرده و کنترل تنگه هرمز را در اختیار دارد.

 تردید درباره امکان توافق

به نوشته این روزنامه، تجربه سه ماه گذشته نشان داده که رژیم ایران

• حاضر به کنار گذاشتن برنامه هسته‌ای نیست
• و از انتقال ذخایر اورانیوم غنی‌شده خودداری می‌کند

در نتیجه، خوش‌بینی به یک توافق سریع کاهش یافته است.

در عین حال، وال‌استریت ژورنال هشدار می‌دهد که پذیرش توافقی ضعیف بدون امتیازات واقعی، می‌تواند به تکرار تجربه توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ منجر شود که از نگاه این روزنامه «یک شکست راهبردی» بوده است.

گزینه‌های پیش‌روی ترامپ

این تحلیل چند مسیر اصلی را برای آمریکا ترسیم می‌کند:

🔹 ۱. تشدید اقدام نظامی

• هدف قرار دادن مجدد سایت‌های هسته‌ای
• تخریب زیرساخت‌های غنی‌سازی
• تلاش برای از بین بردن توان اتمی ایران

🔹 ۲. ادامه محاصره و فشار اقتصادی

• حفظ محاصره دریایی
• افزایش فشار اقتصادی
• تلاش برای فرسایش داخلی

🔹 ۳. کنترل تنگه هرمز با زور

• اجرای عملیات دریایی و هوایی
• بازگشایی مسیر کشتیرانی
• استفاده از «زمان» به نفع آمریکا

🔹 ۴. فشار تدریجی بر زیرساخت‌های انرژی

• هدف قرار دادن صنعت نفت
• کاهش منابع مالی ایران
• افزایش هزینه‌های داخلی

هشدار درباره توافق موقت

این سرمقاله نسبت به گزینه «توافق موقت» یا تمدید آتش‌بس هشدار می‌دهد و آن را به نفع رژیم ایران ارزیابی می‌کند.

به نوشته روزنامه، چنین توافقی:

• زمان می‌خرد بدون امتیاز واقعی
• هزینه‌های آمریکا را افزایش می‌دهد
• و بازدارندگی واشنگتن را تضعیف می‌کند

 نبود گزینه بدون ریسک

در نهایت، وال‌استریت ژورنال تأکید می‌کند که:
📌 ترامپ اکنون در موقعیتی قرار گرفته که هیچ گزینه‌ای بدون ریسک نیست

و هر تصمیمی می‌تواند پیامدهای:

• نظامی
• اقتصادی
• و ژئوپلیتیکی مهمی داشته باشد.

احتمال سفر فرمانده ارتش پاکستان به تهران؛ منابع غیررسمی از «گشایش قریب‌الوقوع» در مذاکرات سخن می‌گویند

رسانه‌ها و محافل سیاسی پاکستان از تشدید تلاش‌های میانجی‌گری میان رژیم ایران و ایالات متحده خبر داده و اعلام کرده‌اند که روند دستیابی به توافق، وارد مرحله‌ای حساس و شتاب‌گرفته شده است.

بر اساس گزارش‌های منتشرشده، همزمان با سفر دوباره سید محسن نقوی، وزیر کشور پاکستان، به تهران، فضای مذاکرات به سمت نزدیک شدن دیدگاه‌ها و احتمال گشایش دیپلماتیک حرکت کرده است.

احتمال سفر فرمانده ارتش پاکستان

برخی منابع غیررسمی پاکستانی مدعی شده‌اند که
فیلد مارشال سید عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، به‌زودی به تهران سفر خواهد کرد
تا «کارهای نهایی برای دستیابی به متن توافق» میان ایران و آمریکا را پیگیری کند.

با این حال، این گزارش‌ها هنوز از سوی منابع رسمی تأیید نشده‌اند.

مذاکرات در مرحله حساس

تحلیلگران پاکستانی معتقدند که سفرهای پی‌درپی مقام‌های این کشور نشان‌دهنده ورود مذاکرات به یک مرحله تعیین‌کننده است؛
مرحله‌ای که در آن تبادل سریع پیام‌ها و نزدیک‌سازی مواضع دو طرف اهمیت بیشتری پیدا کرده است.

احتمال دور جدید گفت‌وگوها در اسلام‌آباد

بر اساس برخی گزارش‌ها،
دور بعدی مذاکرات میان رژیم ایران و آمریکا ممکن است پس از تعطیلات عید قربان در اسلام‌آباد برگزار شود.

این موضوع نشان‌دهنده نقش پررنگ پاکستان به‌عنوان کانال اصلی میانجی‌گری در این بحران است.

نبود تأیید رسمی

در عین حال، منابع رسمی و دیپلماتیک در اسلام‌آباد تاکنون درباره:

• سفر احتمالی فرمانده ارتش
• یا زمان دقیق دور بعدی مذاکرات

اظهارنظر نکرده‌اند.

برخی کارشناسان نیز تأکید کرده‌اند که هنوز برای نتیجه‌گیری درباره «توافق نهایی» زود است، هرچند نشانه‌های پیشرفت در روند دیپلماتیک قابل مشاهده است.