تبادل آتش دو روزه آمریکا و ایران در اوج اصرار بر دیپلماسی
۱۴۰۵/۳/۲۱
شلیک موشکهای سپاه به پایگاههای منطقه و تهدید ترامپ به بمباران سنگین؛ قیمت نفت برنت به ۹۳دلار رسید
تبادل آتش متوالی و سنگین میان ارتش آمریکا و رژیم ایران در روز پنجشنبه، به جدیترین تهدید برای آتشبس شکنندهای تبدیل شد که در ماه آوریل گذشته به دست آمده بود. در پی سرنگونی یک بالگرد آپاچی آمریکایی در روز دوشنبه، جنگندههای سنتکام پدافند هوایی، سیستمهای ارتباطی و رادارهای ایران را در چندین استان هدف قرار دادند و پیت هگست با اعلام استراتژی «مذاکره با بمب»، بر افزایش فشارها تاکید کرد. در جبهه مقابل، سپاه پاسداران با موشک باران پایگاههای آمریکا در اردن، کویت و بحرین، بیانیهای صادر و تنگه هرمز را کاملاً مسدود اعلام کرد. با وجود این تصاعد بیسابقه نظامی و افزایش قیمت نفت، منابع ایرانی و اروپایی به رویترز فاش کردند که طرفین پس از دستیابی به یک تفاهم سیاسی، کماکان در حال تبادل پیام درباره جزئیات یک تفاهمنامه موقت هستند.
دومین روز حملات هوایی آمریکا و استراتژی «مذاکره با بمب» کاخ سفید
به گزارش رویترز، آمریکا و ایران روز پنجشنبه برای دومین روز متوالی حملات هوایی رد و بدل کردند و دونالد ترامپ قول داد اگر تهران فوراً با توافق صلح موافقت نکند حملات بیشتری انجام خواهد داد. تشدید خصومتها این هفته با سرنگونی یک هلیکوپتر آپاچی آمریکایی در نزدیکی تنگه هرمز در روز دوشنبه آغاز شد که منجر به مجموعهای از حملات تلافیجویانه در سراسر ایران و پایگاههای آمریکا در سراسر منطقه شد. تبادل آتش طرفین جدیترین تهدید برای آتشبس شکنندهای بوده که در ماه آوریل توافق شد و امیدها برای پایان سریع جنگ ایران را کاهش میدهد.
ارتش آمریکا اعلام کرد حملات اخیرش «قابلیتهای نظارتی نظامی سیستمهای ارتباطی و سایتهای دفاع هوایی در سراسر ایران» را در پاسخ به آنچه «تجاوز بیدلیل و مداوم» تهران نامید هدف قرار داده است. ترامپ عصر چهارشنبه گفت حملات به زودی متوقف میشوند اما اگر رهبران ایران فوراً با آمریکا توافقی امضا نکنند بمباران سنگین را از سر خواهد گرفت. بهدنبال تهدید ترامپ در روز چهارشنبه قیمت نفت تقریباً ۳ دلار افزایش یافت.
پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، این اقدام را به عنوان تلافی برای وادر کردن ایران به توافق توصیف کرد. وی در جریان بازدید از فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا در فلوریدا به خبرنگاران گفت: «این حملات منافع نظامی ما را پیش میبرد و همچنین موقعیت دیپلماتیک ما را تقویت میکند.» هگست گفت: «ما امشب به آنها حمله سختی خواهیم کرد و امیدواریم ایران تصمیم خوبی بگیرد» او افزود «اگر نیاز به مذاکره با بمب داشته باشیم با بمب مذاکره خواهیم کرد.»
جغرافیای انفجارها در خاک ایران و واکنشهای پدافندی
رسانههای رژیم در باره حملات آمریکا به ایران نوشتند: بامداد پنجشنبه، اهدافی در بندرعباس، سیریک، میناب، کرگان، قشم و جزیره هنگام در استان هرمزگان، کنگان و شهرستان دشتی در استان بوشهر و شهر مُهر در استان فارس مورد حمله قرار گرفت. همچنین صدای چندین انفجار در کرج، اشتهارد و نظرآباد در استان البرز، ورامین، قرچک و پیشوا در استان تهران و آبیک در استان قزوین نیز شنیده شد.
در واکنش به این حملات، رژیم ایران آمریکا را به حمله به مخازنی که آب آشامیدنی ۱۰ روستا را تأمین میکردند و نقض قوانین بینالمللی متهم کرد. بقائی، سخنگوی وزارت خارجه گفت: «این خسارت جانبی نیست - این یک جنایت جنگی و نقض آشکار حقوق بشر است.» آمریکا همچنین محاصره خود را بر بنادر ایران حفظ کرده و روز چهارشنبه اعلام کرد به یک کشتی حامل نفت ایران در دریای عمان که دستورالعملهای آن را نادیده گرفته بود، شلیک کرده است. هند اعلام کرد که سه دریانورد مفقود شده از این کشتی جان خود را از دست دادهاند.
تهاجم متقابل سپاه به ۱۸هدف نظامی آمریکا و انسداد کامل تنگه هرمز
سایت حکومتی انتخاب نوشت: در واکنش به این حملات سپاه پاسداران اعلام کرد ۱۸ هدف مهم متعلق به آمریکا در پایگاههای علیالسالم، احمدالجابر و شیخ عیسی را منهدم کرده و ارتش نیز خبر داد که آنتنهای ارتباطی و تاسیسات راداری سامانه پاتریوت ناوگان پنجم آمریکا در بحرین را هدف قرار داده است.
سپاه پاسداران اعلام کرد: نیروی هوافضای سپاه در پاسخ به حملات موشکی امریکا به یک مکان تفریحی، یک مجتمع تولیدی و محوطه یک پادگان از اطراف کرج و نظر آباد و یک پایگاه محلی سپاه در شهرستان پیشوا، صبح پنجشنبه با ۱۲فروند موشک بالستیک محل استقرار جنگندههای F35، F15، F16 آمریکایی و همچنین تاسیسات مهم ارتش آمریکا واقع در پایگاه هوایی و مرکز کنترل الازرق را هدف قرار داده و آن تاسیسات و مقدار زیادی از جنگندهها را منهدم کردند. خبرگزاری سپاه پاسداران به نقل از «صابریننیوز» گزارش داد موشکهای ایرانی به مقر ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا اصابت کردند.
از سوی دیگر، وزارت کشور بحرین اعلام کرد یک دختر ۱۱ساله جراحات جزئی برداشته است و پس از سقوط بقایای پهپادهای ایرانی که رهگیری و منهدم شدند، چند خودرو در حمد و منامه آتش گرفتند و خانهها آسیب دیدند. کویت نیز اعلام کرد که به دلیل حمله ایران حریم هوایی خود را برای مدت کوتاهی بسته است.
به دنبال این حملات، سرکرده نیروی دریایی سپاه پاسداران اعلام کرد: «بهتمامی شناورهای نفتکش و تجاری در خلیجفارس و دریایی عمان اعلام مینماید از این لحظه تنگه هرمز بهصورت کامل مسدود میباشد و با هر گونه تردد شناورها در تنگه هرمز قاطعانه برخورد خواهد شد. برای حفظ ایمنی خود تا اطلاع ثانوی از تردد در تنگه هرمز مطلقاً خودداری نمایید.» قرارگاه مرکزی سپاه پاسداران نیز گفت: در ساعات ابتدای روز پنجشنبه ۲شناور مورد اصابت موشکهای ایرانی قرار گرفته است. با توجه به تعرض و نقض آتشبس از سوی آمریکا تردد هرگونه شناور از تنگه هرمز ممنوع است و هر شناوری قصد عبور از تنگه هرمز داشته باشد هدف قرار خواهد گرفت.
در همین حال آملی لاریجانی یا غلامحسین محسنی اژهای (رئیس قوه قضاییه رژیم) در مورد حملات بامداد پنجشنبه آمریکا نوشت: «قوای مسلح به سرعت پاسخ تجاوزکاران را دادند و آمریکا باید بداند معادلات راهبردی و ترتیبات امنیتی در منطقه غرب آسیا، دیگر به قبل بازنمیگردد و میخ آخر را بر تابوت آمریکا در منطقه غرب آسیا خواهیم زد.»
با این وجود، فرماندهی مرکزی آمریکا بسته بودن تنگه هرمز یا مورد اصابت قرار گرفتن کشتیهای آمریکائی را تکذیب کرد و گفت که کشتیهای تجاری علیرغم تهدیدهای ایران همچنان در حال عبور از تنگه هستند.
شتاب گرفتن مذاکرات در اوج بنبست نظامی
رویترز نوشت: آمریکا و ایران از زمان برقراری آتشبس چندین بار به تبادل آتش پرداختهاند این در حالیست که مذاکرهکنندگان به طور ناموفقی در تلاش برای پایان دادن به جنگ بودهاند. ترامپ بارها گفته است دستیابی به توافق نزدیک است اگرچه هیچ نشانهای از پیشرفت وجود نداشته است.
با این حال، روز پنجشنبه رویترز نوشت: سه منبع ایرانی و یک مقام اروپایی گفتند آمریکا و ایران، پس از دستیابی به تفاهمی سیاسی، اکنون درباره جزئیات یک تفاهمنامه در حال تبادل پیام هستند. با این حال، برخی مسائل، از جمله سازوکار آزادسازی میلیاردها دلار از داراییهای مسدودشده ایران، همچنان نیازمند بررسی و گفتوگوی بیشتر است. رویترز افزود: یکی از منابع ایرانی گفت: «این جنگ از نظر نظامی به بنبست رسیده است. آمریکاییها نمیتوانستند با حمله به ایران به اهداف خود دست یابند. در مذاکرات نیز پیشرفتهایی حاصل شده است.»
خواستهای تهران در مذاکره با آمریکا شامل موارد زیر است:
-
پایان حملات اسرائیل در لبنان (جایی که حملات هوایی اسرائیل در جنوب لبنان روز چهارشنبه حداقل ۱۳ کشته برجای گذاشت).
-
لغو تحریمهای ایران.
-
آزادسازی میلیاردها دلار داراییهای مسدود شده.
-
به رسمیت شناختن کنترل ایران بر تنگه هرمز.
در مقابل، ترامپ میگوید ایران باید محدودیتهای خود بر کشتیرانی از طریق هرمز را پایان دهد و هرگونه توافق صلح باید تضمین کند که ایران نمیتواند سلاح هستهای تولید کند.
اثر تنش بر بازار انرژی
رویترز گزارش داد: قیمت نفت روز پنجشنبه در پی تشدید تنشها میان آمریکا و ایران افزایش یافت، اما معاملهگران با ارزیابی اثر واقعی این تنشها بر اختلال در عرضه نفت، از شتاب رشد قیمتها کاستند. بهای نفت برنت صبح پنجشنبه با ۸سنت افزایش، به ۹۳دلار و ۱۸سنت در هر بشکه رسید. همزمان، نفت خام تگزاس نیز با ۲۵ سنت رشد، ۹۰دلار و ۲۸سنت در هر بشکه معامله شد. تحلیلگران بازار جهانی نفت میگویند ازسرگیری درگیریها که در معاملات اولیه صبح به رشد قیمت نفت انجامید، بار دیگر نشان میدهد دستیابی به توافق همچنان دور از دسترس است و جریان انرژی از خلیج فارس نیز همچنان با محدودیت جدی روبهرو خواهد بود.
پاسخ به پرسشهای کلیدی:
-
کدام مناطق در خاک ایران هدف موج جدید حملات ارتش آمریکا قرار گرفتند؟ بندرهایی نظیر بندرعباس، سیریک، میناب، کرگان، قشم، جزیره هنگام در هرمزگان، کنگان و دشتی در بوشهر، شهر مهر در فارس و شهرهایی چون کرج، اشتهارد، نظرآباد، ورامین، قرچک، پیشوا و آبیک هدف حملات هوایی قرار گرفتند.
-
پاسخ موشکی و پهپادی سپاه شامل چه اهدافی شد؟ سپاه ۱۲موشک بالستیک به پایگاه الازرق اردن شلیک کرد و به ۱۸هدف نظامی در پایگاههای علیالسالم، احمدالجابر و شیخ عیسی در کویت و بحرین و همچنین مقر ناوگان پنجم دریایی آمریکا حمله کرد.
-
موضع رسمی وزارت جنگ آمریکا (پنتاگون) در قبال این بمبارانها چیست؟ پیت هگست صراحتاً اعلام کرد این حملات با هدف تقویت موقعیت دیپلماتیک آمریکا و وادار کردن رژیم به امضای توافق صورت گرفته و واشینگتن در صورت نیاز «با بمب مذاکره خواهد کرد».
-
شروط متقابل تهران و واشینگتن در تفاهمنامه موقت جاری چیست؟ رژیم ایران خواستار لغو تحریمها، آزادی پولهای بلوکهشده، توقف حملات اسرائیل در لبنان (که روز چهارشنبه ۱۳کشته برجای گذاشت) و رسمیت کنترل خود بر هرمز است. در مقابل، ترامپ بر بازگشایی کامل ناوبری هرمز و تضمین عدم تولید سلاح هستهای تاکید دارد.
بیشتر بدانید:
بزرگترین تبادل آتش آمریکا و سپاه پس از آتشبس آوریل | سیمای آزادی
پایان حملات ۳ موجی آمریکا به ۲۰ هدف در ایران؛ شلیک متقابل سپاه به پایگاههای منطقه | سیمای آزادی
جنگ گرگها، حمله باند پایداری به پزشکیان در پی هشدار مجتبی خامنهای | سیمای آزادی
