دیدار مجتبی خامنه‌ای و قالیباف؛ چرا رژیم بر جنگ، قدرت و انسجام تأکید می‌کند؟
۱۴۰۵/۷/۳۰
پس از سفر وزیر خارجه روسیه و فرمانده ارتش پاکستان به تهران، انتشار خبر کوتاه دیدار مجتبی خامنه‌ای و قالیباف پرسش‌های مهمی برانگیخته است؛ چرا در این خبر بر جنگ، تقویت مؤلفه‌های قدرت، انسجام اجتماعی و تجمعات میدانی تأکید شده و این واژه‌ها چه چیزی درباره بحران‌های نظام و نگرانی از وضعیت جامعه آشکار می‌کنند؟
گفتگو با خسرو شکراللهی
دیداری کوتاه با پیام‌هایی حساب‌شده
اما دیدار مجتبی خامنه‌ای و قالیباف، در پی سفر وزیر خارجه روسیه و فرمانده ارتش پاکستان به تهران، در شرایطی انجام شده که جنگ، بحران اقتصادی و اختلافات درونی رژیم همچنان ادامه دارد. خبر رسمی این دیدار بسیار کوتاه بود، اما تأکیدهای مطرح‌شده در آن پرسش‌های مهمی را پیش می‌کشد. اجازه بدهید خبری را که تلویزیون رژیم از این دیدار پخش کرده است با هم ببینیم و سپس با مهمان برنامه همراه شویم.
تلویزیون حکومتی: «رئیس مجلس شورای اسلامی با حضرت آیت‌الله سید مجتبی حسینی خامنه‌ای، رهبر معظم انقلاب اسلامی، دیدار و گفت‌وگو کرد. در این دیدار، آخرین تحولات جنگ نظامی، اقتصادی و شناختی دشمن آمریکایی ـ صهیونیستی بررسی شد و بر تقویت مؤلفه‌های قدرت کشور، نقش مؤثر نمایندگان مجلس شورای اسلامی در حفظ و تحکیم انسجام اجتماعی، وحدت ملی و استمرار حضور آگاهانه و بازدارنده در تجمعات میدانی تأکید شد. همچنین بر اهتمام دولت و مجلس به همکاری برای گره‌گشایی از مشکلات اقتصادی و معیشتی مردم و پیشبرد امور مرتبط با شرکای راهبردی کشور تأکید شد.»
خبری را که تلویزیون رژیم پخش کرد دیدیم. در همین رابطه، همراه می‌شویم با آقای خسرو شکراللهی.
جنگ؛ محور اصلی دیدار مجتبی خامنه‌ای و قالیباف
همان‌طور که در خبر تلویزیون رژیم دیدیم، به‌صورت فشرده و در عبارت‌هایی کوتاه بر چند موضوع تأکید شده است. در همین دیدار میان ولی‌فقیه رژیم، مجتبی خامنه‌ای، و قالیباف، از تقویت مؤلفه‌های قدرت و حفظ و تحکیم انسجام اجتماعی صحبت شده است. پرسش این است که موضوع اصلی پشت این کلمات و عبارت‌ها چیست و گنجاندن آن‌ها در این خبر کوتاه چه پیامی دارد؟
خسرو شکراللهی: فکر می‌کنم عبارت‌هایی که به آن‌ها اشاره کردید و در این متن خبری فشرده کنار هم قرار گرفته‌اند، به‌هیچ‌وجه اتفاقی نیستند.
مقدمتاً عرض کنم که این دیدار، به نظر من، دیدار مهمی بود؛ نه صرفاً از این جهت که مجتبی خامنه‌ای با قالیباف دیدار کرده، بلکه به دلیل همین عبارت‌هایی که در گزارش این دیدار به کار رفته و همچنین از نظر زمان‌بندی آن.
روز دوشنبه و سه‌شنبه، لاوروف، وزیر خارجه روسیه، به تهران رفت و پس از آن، فرمانده ارتش پاکستان نیز به تهران سفر کرد. روز چهارشنبه خبر این دیدار منتشر شد. هم زمان‌بندی و هم عبارت‌های استفاده‌شده نشان می‌دهند که این دیدار موضوع مهمی بوده است.
اما نکته‌ای که می‌خواهم بر آن تأکید کنم، این است که چرا این عبارت‌ها انتخاب شده‌اند و چه معنایی دارند؟ خبر واحدی در همه رسانه‌های رژیم منتشر شد؛ خبری بسیار فشرده که هیچ جزئیاتی از گفت‌وگوها و محتوای دیدار در آن وجود ندارد. اگر یادتان باشد، دفعه قبل پزشکیان گفت که هفت ساعت دیدار داشته و سپس به‌تفصیل درباره آن توضیح داد. اینجا، اما، فقط با چند خط روبه‌رو هستیم؛ دست‌کم تا این لحظه، اطلاعات رسمی همین است.
عبارت‌های مشخصی انتخاب شده‌اند و این انتخاب معنای روشنی دارد. حاکمیت رژیم آخوندی می‌خواهد مسائلی را به گوش مخاطبان خود، چه در داخل و چه در خارج، برساند؛ همچنین می‌خواهد به واکنش‌های اجتماعی و شرایط درونی رژیم پاسخ بدهد.
اگر به همین پنج یا شش عبارت نگاه کنید، تقریباً تصویری از همه بحران‌هایی به دست می‌آید که رژیم با آن‌ها دست‌وپنجه نرم می‌کند.
اول، به خود خبر توجه کنیم. در صدر موضوعات مطرح‌شده، جنگ قرار دارد. یعنی این گفت‌وگو در شرایط جنگی برگزار شده و گفت‌وگویی صرفاً درباره امور جاری کشور نبوده است. در مقایسه با دیدار قبلی پزشکیان، اینجا جنگ در مرکز توجه قرار گرفته است.
در ادامه، به جنگ در زمینه‌های نظامی، اقتصادی و شناختی اشاره می‌شود؛ مجموعه‌ای از مسائل که رژیم در ارتباط با جنگ با آن‌ها روبه‌رو است: از وضعیت نظامی گرفته تا شرایط اقتصادی و تأثیرات اجتماعی.
رژیم در تبلیغات خود بارها از «جنگ شناختی» سخن می‌گوید و مدعی است که دشمن می‌خواهد بر افکار عمومی تأثیر بگذارد و تصویری متفاوت از جنگ ارائه کند؛ تصویری که به گفته آن‌ها، شکست رژیم را نشان می‌دهد. بنابراین، اشاره به جنگ شناختی از همان ابتدا روشن می‌کند که موضوع اصلی دیدار، مجموعه بحران‌های مرتبط با جنگ است.
تقویت مؤلفه‌های قدرت؛ موشکی، پهپادی و هسته‌ای
موضوع دوم که در خبر به آن اشاره شده، «تقویت مؤلفه‌های قدرت کشور» است. در این زمینه، منظور رژیم از مؤلفه‌های قدرت چندان مبهم نیست؛ موشکی، پهپادی، تنگه هرمز، برنامه هسته‌ای و مواردی از این دست مدنظر است.
خبر تأکید می‌کند که تقویت این مؤلفه‌ها باید ادامه پیدا کند. به بیان دیگر، رژیم همچنان بر همان ابزارهایی تکیه دارد که آن‌ها را نشانه قدرت خود معرفی می‌کند. این تأکید در شرایطی مطرح می‌شود که بحث درباره احتمال ازسرگیری درگیری‌ها و چشم‌انداز جنگ ادامه دارد و از سوی دیگر، میانجی‌گری‌هایی نیز در جریان است.
بنابراین، وقتی در این خبر بر ادامه تقویت مؤلفه‌های قدرت تأکید می‌شود، باید آن را در چارچوب همین شرایط و نگرانی‌ها بررسی کرد.
انسجام اجتماعی؛ خطاب به درون رژیم و جنگ قدرت
موضوع بعدی، نقش نمایندگان مجلس در حفظ و تحکیم انسجام اجتماعی و وحدت ملی است. این بخش از خبر، مخاطبی در درون ساختار قدرت دارد. رژیم با اختلافات و جنگ قدرت داخلی روبه‌رو است و در چنین شرایطی، از قالیباف و نمایندگان مجلس خواسته می‌شود که در حفظ انسجام نقش ایفا کنند.
این تأکیدها در شرایطی مطرح می‌شوند که اختلافات درونی رژیم ادامه دارد؛ از جمله بحث‌های مربوط به استعفای وزیر نفت و تلاش برای استیضاح عراقچی. در چنین فضایی، تأکید بر حفظ انسجام را نمی‌توان صرفاً عبارتی تشریفاتی دانست. وقتی این موضوع در کنار جنگ و تقویت مؤلفه‌های قدرت قرار می‌گیرد، معنای سیاسی مشخص‌تری پیدا می‌کند.
«حضور بازدارنده» در تجمعات میدانی؛ بازدارنده در برابر چه چیزی؟
نکته مهم دیگر، تأکید بر استمرار حضور آگاهانه و بازدارنده در تجمعات میدانی است. واژه «بازدارنده» در این عبارت قابل توجه است. پرسش اینجاست که این حضور قرار است در برابر چه چیزی بازدارندگی ایجاد کند؟
به نظر می‌رسد این عبارت را باید در ارتباط با وضعیت جامعه و نگرانی‌های رژیم از واکنش‌های اجتماعی بررسی کرد. در این برداشت، تأکید بر تجمعات میدانی و شبانه، صرفاً دعوتی به حضور نیست؛ بلکه نشان‌دهنده اهمیتی است که حاکمیت برای این حضور در شرایط کنونی قائل است.
در مجموع، کنار هم قرار گرفتن واژه‌های جنگ، تقویت مؤلفه‌های قدرت، انسجام اجتماعی و حضور بازدارنده در یک خبر کوتاه، پرسش‌های مهمی درباره شرایط داخلی و خارجی رژیم ایجاد می‌کند. چرا در چنین دیداری بر این موضوعات تأکید شده است؟ آیا این عبارت‌ها تنها بیانگر اولویت‌های رسمی‌اند یا بازتاب نگرانی‌هایی عمیق‌تر درباره ادامه جنگ، اختلافات درونی و وضعیت جامعه نیز هستند؟
لطفاً به اشتراک بگذارید:
نظر و پیشنهاد شما
برای بهبود وب‌سایت سیمای آزادی، دیدگاه و پیشنهاد خود را با ما در میان بگذارید.
خبرهای مرتبط
