روز سوم آتش‌بس ایران و آمریکا؛ بحران در لبنان و شمارش معکوس برای مذاکرات اسلام‌آباد

ایکس کایا کالاس (Kaja Kallas @kajakallas)، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا — ۲۰۲۶/۰۴/۰۹، ۱۴:۱۹
در ابوظبی با معاون نخست‌وزیر، عبدالله بن زاید آل نهیان (Abdullah bin Zayed Al Nahyan) (@ABZayed) دیدار کردم تا درباره جنگ ایران و تأثیرات منطقه‌ای آن، از جمله بر لبنان و عراق، گفتگو کنیم.

آتش‌بس میان آمریکا و ایران همچنان شکننده است، اما گزینه جایگزین بسیار وخیم خواهد بود. بازگشایی سریع تنگه هرمز باید در اولویت قرار گیرد.

همچنین درباره همکاری‌های دوجانبه و چگونگی پیشبرد شراکت میان اتحادیه اروپا و امارات متحده عربی، از جمله در حوزه امنیت و دفاع، گفتگو کردیم.

گزارشی از آسوشیتدپرس در رابطه با تحولات آتش بس ۱۰ آوریل ۲۰۲۶

آخرین اخبار: کویت ایران را مقصر حملات پهپادی دانست؛ ترامپ درباره آتش‌بس ابراز تردید کرد

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، با اشاره به تداوم تسلط ایران بر تنگه هرمز، نسبت به اثربخشی آتش‌بس دوهفته‌ای ابراز تردید کرد. این در حالی است که کویت، ایران و نیروهای نیابتی‌اش را به انجام حملات پهپادی علیه خود در روز پنجشنبه، علیرغم برقراری آتش‌بس، متهم کرد.

سپاه پاسداران ایران پس از بیانیه کویت، هرگونه حمله به کشورهای حوزه خلیج فارس را تکذیب کرد.

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، با اعلام موافقت خود با مذاکرات مستقیم با لبنان، خون تازه‌ای به تلاش‌های صلح در منطقه تزریق کرد؛ هرچند دولت لبنان تا صبح جمعه پاسخی به این پیشنهاد نداده است. این اعلامیه پس از حملات سنگین روز چهارشنبه اسرائیل به بیروت صادر شد که بیش از ۳۰۰ کشته بر جای گذاشت. به گفته یک منبع آگاه، انتظار می‌رود این مذاکرات هفته آینده در واشینگتن برگزار شود.

همچنان پرسش‌های اساسی باقی مانده است: سرنوشت ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران چه خواهد شد؟ ترافیک عادی در تنگه هرمز چه زمانی و چگونه از سر گرفته می‌شود؟ و تکلیف توانایی ایران برای حملات موشکی آتی و حمایت از نیروهای نیابتی در منطقه چه خواهد بود؟

قرار است مذاکرات میان ایالات متحده و ایران برای حل درگیری‌ها از روز شنبه در اسلام‌آباد آغاز شود. کاخ سفید اعلام کرد که جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور، ریاست هیئت آمریکایی را بر عهده خواهد داشت.

تازه‌ترین تحولات:

آزاد سازی ذخایر نفت بیشتر توسط ژاپن ژاپن اعلام کرد برای مقابله با بی‌ثباتی عرضه ناشی از جنگ در خاورمیانه، در ماه مه ذخایر نفت خود را به میزان ۲۰ روز دیگر آزاد خواهد کرد. سانائه تاکایچی، نخست‌وزیر ژاپن، گفت که این اقدام پس از آزادسازی ماه گذشته انجام می‌شود. ژاپن پیش از این آزادسازی حدود ۵۰ روز از ذخایر خود را آغاز کرده بود. تا تاریخ ۶ آوریل، ژاپن ۲۳۰ روز ذخیره نفت در اختیار داشت. تاکایچی افزود دولت در حال تلاش برای تأمین واردات نفت از مسیرهایی است که شامل تنگه هرمز نمی‌شود.

صدور ویزای فرودگاهی در پاکستان پیش از مذاکرات دولت پاکستان روز جمعه اعلام کرد برای کسانی که جهت پوشش یا شرکت در مذاکرات ایران و آمریکا به اسلام‌آباد سفر می‌کنند، ویزای فرودگاهی (در بدو ورود) صادر می‌کند؛ اقدامی که نشان‌دهنده توجه گسترده رسانه‌های جهان به این رویداد است.

تلگرام العربیه فارسی
منابع آگاه جمعه ۲۱ فروردین به العربیه اعلام کردند پس از تلاش‌های میشل عیسی، سفیر آمریکا در بیروت (که اکنون در واشنگتن حضور دارد)، او موفق شد تیم دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا را متقاعد کند که لبنان باید در محاسبات سیاسی و امنیتی مربوط به مرحله آینده، لحاظ شود. سه‌شنبه آینده در همین چارچوب، واشنگتن خود را برای میزبانی یک نشست مقدماتی در سطح سفرا در سه‌شنبه آینده آماده می‌کند که ندا حماده، سفیر لبنان در واشنگتن با ییحیئل لیتر، سفیر اسراییل در دفتر مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا دیدار خواهد کرد؛ اقدامی که به‌عنوان مقدمه‌ای برای روند مذاکرات مستقیم میان دو کشور تلقی می‌شود. قرار است سیمون کرم، ریاست هیأت مذاکره‌کننده لبنانی را برعهده بگیرد و کمیته‌های تخصصی شامل کمیته‌های امنیتی، سیاسی و فنی برای رسیدگی به پرونده‌های حل‌نشده تشکیل شود. این تحرکات در پاسخ به درخواست جوزف عون، رئیس‌جمهور لبنان انجام شده که دو مسیر را دنبال می‌کند: نخست آغاز مذاکرات مستقیم با اسراییل، و دوم وارد کردن لبنان در چارچوبهای گسترده‌تر آتش‌بس مرتبط با مذاکرات ایران.

خطیب‌زاده، معاون وزیر خارجه رژیم، پنجشنبه ۲۰ فروردین گفت: برخی پیام‌ها به‌صورت رفت‌وبرگشتی از طریق پاکستان بین ایران و آمریکا رد و بدل شده است. براساس اعلام پاکستان، ونس قرار است هدایت کار را بر عهده داشته باشد که احتمالاً در آن صورت قالیباف، هیأت ما را رهبری خواهد کرد.

نیویورک تایمز-۹ آوریل۲۰۲۶ به قلم: آملیا نیرنبرگ

خلاصه ای از گزارش نیویورک تایمز:

رهبران اروپایی خواستار آن شدند که توافق آتش‌بس آمریکا-ایران شامل لبنان نیز بشود، و بعد از آنکه موج حملات اسرائیل به حزب‌الله در لبنان بیش از 200 کشته بجای گذاشت، فراخوان خود را در روز پنجشنبه تشدید کردند.

ایران می‌گوید که حملات اسرائیل در روز چهارشنبه نقض توافق آتش‌بس است و سپاه پاسداران تهدید کرد که در صورتیکه حملات به لبنان ”فوراً متوقف نشود“، پاسخ نظامی خواهد داد...

اروپایی‌ها همزمان با آماده شدن مقامات آمریکایی و ایرانی برای دیدار رو در رو در روز شنبه در پاکستان که میانجی توافق آتش‌بس بوده، اظهارات عمومی خود را تشدید کردند.

بریتانیا

ایوت کوپر، وزیر امور خارجه، از حملات اسرائیل به لبنان انتقاد کرد و آنرا تشدیدی «بسیار مخرب» خواند.

او گفت که می‌خواهد «آتش‌بس شامل لبنان نیز بشود»، زیرا در غیر اینصورت، «کل منطقه را بی‌ثبات می‌کند».

خانم کوپر این اظهارات را در حالی بیان کرد که نخست وزیر کی‌یر استارمر در خاورمیانه با نمایندگان متحدان خلیج فارس، از جمله عربستان سعودی و امارات متحده عربی، دیدار می‌کرد.

فرانسه

ژان نوئل باروت، وزیر امور خارجه، تشدید حملات اسرائیل به لبنان را محکوم و استدلال کرد که آنها آتش‌بس شکننده را تضعیف می‌کنند...

اتحادیه اروپا

کایا کالاس، دیپلمات ارشد اتحادیه اروپا، حملات اسرائیل به لبنان را محکوم کرد و گفت: ”حزب‌الله لبنان را به جنگ کشاند، اما حق اسرائیل برای دفاع از خود، تحمیل چنین ویرانی گسترده‌ای را توجیه نمی‌کند“...

کالاس افزود: ”حملات اسرائیل دیشب صدها نفر را کشت، که استدلال اینکه چنین اقدامات وحشیانه‌ای در چارچوب دفاع از خود قرار می‌گیرند را دشوار می‌کند.“

آلمان

فردریش مرتس، صدراعظم آلمان، یکی از نزدیکترین متحدان اسرائیل در اروپا، از اسرائیل خواست تا به تهاجم در لبنان پایان دهد و هشدار داد که این حمله نظامی تلاش‌های صلح را تهدید می‌کند...

اسپانیا

خوزه مانوئل آلبارس، وزیر امور خارجه، حملات اسرائیل به لبنان را محکوم کرد و آنها را «برای وجدان بشریت شرم‌آور» خواند.

آلبارس گفت که اسپانیا سفارت خود در ایران را که به مدت یک ماه بسته شده بود، بازگشایی خواهد کرد.

اسپانیا یکی از سرسخت‌ترین و صریح‌ترین منتقدان ایالات متحده و اسرائیل در حمله آنها به ایران بوده است.

گزارشی از آکسیوس-۸ آوریل ۲۰۲۶

ونس: اسرائیل پیشنهاد داد در طول مذاکرات آمریکا و ایران، حملات در لبنان را محدود کند

نوشته: باراک راوید

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور [آمریکا] روز چهارشنبه اعلام کرد که اسرائیل پیشنهاد داده است تا زمانی که مذاکرات میان ایالات متحده و ایران در جریان است، در زمینه حملات به لبنان خویشتن‌داری به خرج دهد.

چرا این موضوع اهمیت دارد؟

تداوم حملات ارتش اسرائیل به لبنان به چالشی فوری برای پایداری آتش‌بس تبدیل شد و منجر شد تا ایران تهدید کند از مذاکراتی که قرار است روز شنبه با آمریکا برگزار شود، کناره‌گیری خواهد کرد. طبق اعلام دفاع مدنی لبنان، در حملات اخیر اسرائیل دست‌کم ۲۵۴ نفر کشته شده‌اند.

متوقف کردن حملات اسرائیل علیه حزب‌الله (نیروی نیابتی تهران در لبنان)، یکی از خواسته‌های کلیدی ایران برای برقراری آتش‌بس بود. اکنون ایرانی‌ها تهدید کرده‌اند که اگر جنگ در لبنان ادامه یابد، نبرد را از سر گرفته و تنگه هرمز را خواهند بست.

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در شبکه اجتماعی X نوشت: «شرایط آتش‌بس ایران و آمریکا روشن و صریح است: ایالات متحده باید انتخاب کند؛ آتش‌بس یا تداوم جنگ از طریق اسرائیل. نمی‌توان هر دو را با هم داشت. دنیا شاهد کشتار در لبنان است. توپ در زمین ایالات متحده است و جهان نظاره‌گر خواهد بود که آیا آمریکا به تعهدات خود عمل می‌کند یا خیر.»

مصر که به میانجی‌گری در این آتش‌بس کمک کرده است، اسرائیل را به تلاش «عمدی» برای تضعیف آتش‌بس متهم کرد.

آخرین تحولات

ونس در پایان سفر خود به بوداپست به خبرنگاران گفت که یک «سوءتفاهم مشروع» میان ایالات متحده و ایران در مورد آتش‌بس در لبنان وجود دارد.

او گفت: «فکر می‌کنم ایرانی‌ها تصور می‌کردند که آتش‌بس شامل لبنان هم می‌شود، اما واقعاً این‌طور نبود. ما هرگز چنین قولی ندادیم و هرگز اشاره نکردیم که چنین خواهد بود. آنچه ما گفتیم این بود که آتش‌بس بر ایران و متحدان آمریکا، یعنی هم اسرائیل و هم کشورهای عرب خلیج [فارس] متمرکز خواهد بود.»

او افزود: «با این حال، اسرائیلی‌ها در واقع پیشنهاد داده‌اند که در لبنان کمی خود را کنترل کنند (خویشتن‌داری کنند)؛ زیرا آن‌ها می‌خواهند مطمئن شوند که مذاکرات ما موفقیت‌آمیز خواهد بود. این به خاطر آن نیست که لبنان بخشی از توافق آتش‌بس است، بلکه فکر می‌کنم تلاشی از سوی اسرائیلی‌ها برای فراهم کردن بستر موفقیت ماست.»

ونس اضافه کرد که اگر ایران به دلیل مسئله لبنان از مذاکرات خارج شود، «این کار احمقانه‌ای خواهد بود، اما به هر حال انتخاب خودشان است.»

حزب‌الله پنج هفته پیش، بلافاصله پس از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران، حملات موشکی خود به اسرائیل را آغاز کرد و جبهه جدیدی در جنگ گشود. اسرائیل با حملات هوایی به بیروت و سایر نقاط لبنان و سپس با تهاجم زمینی و اشغال بخش‌های وسیعی از جنوب لبنان به این اقدامات پاسخ داد.

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، روز پنجشنبه گفت ایران نباید از نفتکش‌هایی که از تنگه هرمز عبور می‌کنند، هزینه دریافت کند. تنگه هرمز از زمان آغاز جنگ ایران و عراق مسدود شده و بدترین اختلال در تامین انرژی جهانی در تاریخ را ایجاد کرده است. ترامپ در وب‌سایت تروث سوشیال نوشت: «گزارش‌هایی وجود دارد مبنی بر اینکه ایران از نفتکش‌هایی که از تنگه هرمز عبور می‌کنند، هزینه دریافت می‌کند. بهتر است که این کار را نکنند و اگر انجام می‌دهند، بهتر است همین حالا متوقف شوند.»

العربیه:

یک مقام ارشد پاکستانی در ارزیابی روند توقف درگیری‌ها گفت: «همه چیز در خصوص آتش‌بس در ایران تحت کنترل است» و افزود، هیچ عاملی مانع پیشبرد مذاکرات نخواهد شد و وقوع نقض‌های جزئی و محدود در این مسیر، امری قابل پیش‌بینی‌ بود

با ادامه تنش‌ها در خاورمیانه و احتیاط شرکت‌های هواپیمایی، بخش‌هایی از آسمان منطقه همچنان با اختلال و محدودیت پروازی مواجه است؛ در حالی که برخی ایرلاین‌ها به‌تدریج پروازهای خود را به‌صورت محدود از سر گرفته‌اند.

سعید خطیب زاده، معاون وزیر امور خارجه رژیم ایران در مصاحبه‌ای با شبکه الجزیره انگلیسی گفت تنگه هرمز باز است، اما کشتی‌ها باید باتوجه به مین‌ها و اقدامات نظامی با نیرو‌های ایرانی هماهنگ کنند.