رفع محدودیت‌های نظامی ریاض و کویت علیه ارتش آمریکا؛ چراغ سبز برای ازسرگیری «پروژه آزادی»

وال استریت ژورنال: توافق دوباره ترامپ و بن‌سلمان پس از تنش‌های بی‌سابقه؛ گنبد امنیتی آمریکا بر فراز تنگه هرمز بازمی‌گردد

عربستان سعودی و کویت در تصمیمی راهبردی، محدودیت‌های دسترسی ارتش ایالات متحده به پایگاه‌های هوایی و حریم هوایی خود را لغو کردند. این اقدام که پس از رایزنی‌های فشرده میان دونالد ترامپ و محمد بن‌سلمان صورت گرفت، مسیر را برای ازسرگیری عملیات «پروژه آزادی» جهت بازگشایی اجباری تنگه هرمز و اسکورت کشتی‌های تجاری هموار کرده است.

بازگشت به عملیات هدایت کشتی‌ها با پشتیبانی هوایی

مقامات آمریکایی اعلام کردند که دولت ترامپ اکنون به دنبال از سرگیری عملیات هدایت کشتی‌های تجاری با پشتیبانی دریایی و هوایی است که پیش از این به دلیل اختلافات دیپلماتیک متوقف شده بود:

• نیاز به چتر حمایتی: عملیات باز کردن تنگه به ناوگان عظیمی از هواپیماها برای محافظت از کشتی‌ها در برابر موشک‌ها و پهپادهای ایرانی متکی است؛ امری که بدون استفاده از پایگاه‌های عربستان و کویت غیرممکن بود.

• مسیر ایمن: در صورت ازسرگیری عملیات، کشتی‌های تجاری از طریق یک «کریدور باریک» که از مین‌ها پاکسازی شده است، تحت حفاظت شبانه‌روزی ناوشکن‌ها و جت‌های جنگنده هدایت خواهند شد.

ریشه اختلافات؛ نگرانی از بی‌عملی آمریکا در برابر حملات ایران

این مأموریت بزرگترین شکاف در روابط نظامی ریاض و واشینگتن در سال‌های اخیر را ایجاد کرده بود:

• کم‌اهمیت جلوه دادن تهدیدات: مقامات سعودی از اینکه ژنرال دن کین (رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا) حملات موشکی و پهپادی ایران به امارات و کشتی‌ها را «آزار و اذیت سطح پایین» نامیده بود، به شدت خشمگین بودند.

• تعلیق موقت: ترامپ عصر سه‌شنبه پس از تماس با ولیعهد سعودی که طی آن بن‌سلمان از تصمیم ریاض برای بستن حریم هوایی خبر داده بود، پروژه را موقتاً متوقف کرد. ترامپ در رسانه‌های اجتماعی مدعی شد این توقف به درخواست پاکستان بوده است.

• احیای توافق: دسترسی نیروهای آمریکایی تنها پس از تماس تلفنی دوم و اطمینان دادن ترامپ به متحدان خلیج فارس مبنی بر حمایت قاطع در برابر حملات احتمالی، دوباره برقرار شد.

واکنش‌های میدانی و ادعای «گنبد قدرت»

پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، پیش از توقف موقت عملیات گفته بود:

«به عنوان هدیه‌ای مستقیم از سوی ایالات متحده به جهان، ما یک گنبد قدرتمند قرمز، سفید و آبی بر فراز تنگه ایجاد کرده‌ایم. ناوشکن‌های ما با پشتیبانی صدها جت جنگنده و پهپاد، نظارت ۲۴ ساعته بر کشتی‌های تجاری صلح‌آمیز را تضمین می‌کنند.»

تنش نظامی و حملات ایران به امارات

در پاسخ به تحرکات آمریکا، تنش‌ها به فضای نظامی کشیده شد:

• هدف قرار گرفتن فجیره: ایران ۱۵ موشک کروز و تعدادی پهپاد به سمت مرکز نفتی فجیره در امارات شلیک کرد که منجر به اصابت به تنها مرکز صادرات نفت فعال این کشور شد.

• درگیری دریایی: ایالات متحده ضمن رهگیری حملات، شش قایق تندرو ایرانی را غرق کرد، اما ایران موفق شد به تعدادی از کشتی‌های غیرآمریکایی آسیب برساند.

• تکذیب و تهدید تهران: رژیم ایران انجام عملیات علیه امارات را رسماً انکار کرده اما هشدار داده است که هرگونه اقدام پادشاهی‌های خلیج فارس علیه تهران با «پاسخ کوبنده» روبرو خواهد شد.