تبادل آتش میان ایران و آمریکا در سایه مذاکرات؛ طرح روبیو برای کاهش تنش در لبنان

حمله سنتکام به سایت‌های پدافندی ایران و تلافی سپاه؛ قیمت نفت تحت تأثیر بن‌بست دیپلماتیک افزایش یافت

تداوم درگیری‌های میدانی هم‌زمان با تلاش‌های دیپلماتیک

در حالی که دیپلماسی برای دستیابی به توافقی پایدارتر همچنان ادامه دارد، آمریکا و ایران بار دیگر به‌طور پراکنده حملاتی را رد و بدل کرده‌اند. رویترز گزارش داد که این تبادل آتش در بحبوحه مذاکرات برای پایان دادن به جنگ سه‌ماهه رخ داده است. فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) اعلام کرد حملات آخر هفته به سواحل خلیج فارس ایران، در پاسخ به اقداماتی از جمله سرنگونی یک پهپاد آمریکایی MQ-1 انجام شده که بر فراز آب‌های بین‌المللی در حال پرواز بود.

 جزئیات حملات سنتکام و واکنش تلافی‌جویانه سپاه

جنگنده‌های آمریکایی با هدف قرار دادن سایت‌های نظامی، اقدام به نابودی پدافند هوایی، یک ایستگاه کنترل زمینی و دو پهپاد تهاجمی ایران کردند که به گفته واشینگتن تهدیدی برای کشتی‌های عبوری بودند. در مقابل، سپاه پاسداران روز دوشنبه اعلام کرد که در پاسخ به این حملات در جنوب ایران، یک پایگاه هوایی مورد استفاده آمریکا را هدف قرار داده است. هم‌زمان، خبرگزاری رسمی کویت (کونا) از رهگیری حملات موشکی و پهپادی توسط پدافند هوایی این کشور و طنین‌انداز شدن آژیرهای خطر خبر داد.

فشار بر ترامپ و بحران انرژی در بازارهای جهانی

رویترز افزود: دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، صبح دوشنبه در پستی در تروث سوشال به تبادل حملات اشاره‌ای نکرد و بار دیگر ادعای اثبات‌نشده خود را تکرار کرد که ایران «واقعاً می‌خواهد به توافق برسد».

ترامپ منتقدان، از جمله کسانی را که آنان را جمهوری‌خواهان ظاهراً غیرمیهن‌پرست توصیف کرد، به دلیل «جیغ و داد» منفی درباره مذاکرات برای پایان دادن به درگیری سرزنش کرد. او گفت: «فقط بنشینید و استراحت کنید؛ در نهایت همه‌چیز خوب پیش خواهد رفت. همیشه همین‌طور است.»

از سوی دیگر، اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت امور خارجه ایران روز دوشنبه واشنگتن را به تغییر مداوم موضع خود در مذاکره متهم کرد و آنچه را که اقدام تهاجمی آمریکا خواند محکوم کرد. وی گفت: مذاکرات در بحبوحه سوءظن و بی‌اعتمادی شدید آغاز شده است و تبادل پیام‌ها در این فضا در حال انجام است. وی افزود که تهران اقدامات اسرائیل در منطقه از جمله در لبنان را جدا از اقدامات ایالات متحده می‌داند.

ترامپ تحت فشار است تا تنگه هرمز را بازگشایی و قیمت بنزین را در آمریکا پیش از انتخابات کنگره در ماه نوامبر کاهش دهد؛ زیرا رأی‌دهندگان نارضایتی فزاینده‌ای از افزایش قیمت‌ها نشان می‌دهند. در عین حال، او با احتمال واکنش منفی تندروهایی در حزب خود در برابر هرگونه امتیازدهی به تهران روبه‌رو است.

ترامپ گفته است که هدف اصلی او در جنگ جلوگیری از توسعه سلاح هسته‌ای توسط ایران با اورانیوم غنی‌شده با غنای بالا است. این درحالیست که قیمت نفت روز دوشنبه در بازارهای آسیا، در حالی که نبود پیشرفت در مذاکرات معامله‌گران را نگران کرده بود، حدود ۲ درصد افزایش یافت.

طرح پیشنهادی روبیو برای گره‌گشایی از بحران لبنان

گسترش جنگ در لبنان به مانع بزرگی در مذاکرات میان ایران و آمریکا تبدیل شده است. در حالی که اسرائیل دستور پیشروی در خاک لبنان را صادر کرده، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، طرحی را برای «کاهش تدریجی تنش» به طرفین پیشنهاد داده است. از سوی دیگر، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران با متهم کردن واشینگتن به تغییر مداوم موضع، اعلام کرد که مذاکرات در فضای سوءظن شدید در حال انجام است و تهران اقدامات اسرائیل در لبنان را جدا از اقدامات ایالات متحده نمی‌داند.

پاسخ به پرسش‌های کلیدی

• علت حملات اخیر سنتکام به پدافند هوایی ایران چه بود؟ این حملات در پاسخ به سرنگونی یک پهپاد MQ-1 آمریکایی توسط ایران انجام شد که به گفته سنتکام در حریم هوایی بین‌المللی پرواز می‌کرد.

• وضعیت بازارهای جهانی انرژی در پی این درگیری‌ها چگونه است؟ قیمت نفت در بازارهای آسیا به دلیل نگرانی از بن‌بست در مذاکرات حدود ۲ درصد افزایش یافت؛ این در حالی است که انسداد تنگه هرمز همچنان بر اقتصاد جهانی فشار می‌آورد.

• طرح مارکو روبیو برای مدیریت بحران چیست؟ وزیر خارجه آمریکا طرحی را برای «کاهش تدریجی تنش» در درگیری‌های لبنان ارائه کرده تا از تأثیر منفی این جبهه بر توافق و آتش‌بس میان ایران و آمریکا جلوگیری کند.