مذاکرات تهران و واشنگتن ادامه دارد؛ هرمز، نفت و یمن در کانون تحولات منطقه‌ای

واشنگتن - آسوشیتدپرس (AP) در گزارشی به تاریخ ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶ (۱۸ مهر ۱۴۰۵) نوشت که با وجود نزدیک شدن انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در ۳ نوامبر، هم ترامپ و هم مقام‌های رژیم ایران تأکید دارند که تصمیمات مربوط به جنگ هفت‌ماهه و مذاکرات جاری را بر اساس تقویم انتخاباتی آمریکا تنظیم نمی‌کنند.

این گزارش می‌گوید جنگ جاری به افزایش قیمت انرژی و نارضایتی بخشی از افکار عمومی آمریکا منجر شده و در مقابل، محاصره دریایی و تحریم‌های آمریکا نیز فشار قابل‌توجهی بر اقتصاد رژیم ایران وارد کرده است. با این حال، مقام‌های رژیم ایران اعلام کرده‌اند تا زمانی که محاصره دریایی و تحریم‌ها کاهش نیابد، توافقی با واشنگتن حاصل نخواهد شد.

ترامپ با وجود اعزام تجهیزات و نیروهای بیشتر به منطقه، اعلام کرده است که ایالات متحده پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای علیه رژیم ایران اقدام نظامی جدیدی انجام نخواهد داد. او در یک گردهمایی انتخاباتی در نیویورک گفت: «تکلیف ایران خیلی زود روشن خواهد شد؛ یا همه چیز را به ما می‌دهند یا دیگر وجود نخواهند داشت.»

به نوشته آسوشیتدپرس، اهداف اعلامی دولت ترامپ در طول جنگ نیز دچار تغییر شده است. تمرکز اولیه بر خواسته‌هایی مانند «تسلیم کامل» جای خود را به موضوعاتی مانند محدود کردن برنامه هسته‌ای رژیم ایران، فشار اقتصادی و بازگشایی تنگه هرمز داده است.

در سوی دیگر، عراقچی، وزیر امور خارجه رژیم ایران، اعلام کرده است که تهران در حال بررسی پیشنهاد متقابل آمریکا است و ظرف روزهای آینده پاسخ رسمی خود را ارائه خواهد کرد. همچنین پزشکیان در دیدار اخیر خود با پوتین در ترکمنستان گفته بود که مذاکرات ادامه دارد، اما بی‌اعتمادی نسبت به واشنگتن همچنان پابرجاست.

آسوشیتدپرس گزارش داد که رهبران رژیم ایران نسبت به پایبندی آمریکا به هر توافق احتمالی تردید دارند و نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای را عامل تعیین‌کننده در سیاست واشنگتن نمی‌دانند.

آسوشیتدپرس همچنین می‌نویسد که در تهران نیز برخی مقام‌ها احتمال بازگشت به درگیری گسترده را منتفی نمی‌دانند. این خبرگزاری به اظهارات محمدی، مشاور پاسدار قالیباف، اشاره کرده که پیش‌بینی کرده است با وجود ادامه مذاکرات، احتمال ازسرگیری جنگ همچنان وجود دارد.

گزارش در پایان به تشدید درگیری‌های یمن، حملات حوثی‌ها به عربستان سعودی و ادامه تنش‌ها در تنگه هرمز و باب‌المندب اشاره کرده و این تحولات را از عوامل اثرگذار بر امنیت انرژی و تجارت جهانی دانسته است.

اداره امور کنسولی وزارت امور خارجه آمریکا روز ۸ اکتبر ۲۰۲۶ (۱۶ مهر ۱۴۰۵) در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، به شهروندان آمریکایی حاضر در خاورمیانه هشدار داد که در پی تحولات امنیتی اخیر، سطح هوشیاری خود را افزایش دهند.

در این هشدار آمده است که شرایط امنیتی منطقه پیچیده است و مسافران باید خود را برای احتمال لغو پروازها، بسته شدن حریم‌های هوایی و اختلال در برنامه‌های سفر آماده کنند.

این نهاد آمریکایی با اشاره به حملات اخیر حوثی‌های یمن به عربستان سعودی اعلام کرد که حوثی‌های مورد حمایت رژیم ایران در حملات به فرودگاه‌های غیرنظامی و زیرساخت‌های حیاتی عربستان مشارکت داشته‌اند؛ حملاتی که به گفته مقام‌های سعودی به کشته و زخمی شدن غیرنظامیان منجر شده است.

در بیانیه travelGov تأکید شده است: «این اقدامات خصمانه پتانسیل تشدید سریع را دارد.»

وزارت امور خارجه آمریکا همچنین از شهروندان خود خواست وضعیت فعالیت فرودگاه‌ها و خطوط هوایی در خاورمیانه را به‌طور مستمر دنبال کنند.

در بخش دیگری از این هشدار آمده است که رژیم ایران و گروه‌های هم‌پیمان آن ممکن است منافع آمریکا در خارج از کشور، از جمله مراکز مرتبط با شهروندان آمریکایی، شرکت‌های آمریکایی و سایر نهادهای وابسته به ایالات متحده را هدف قرار دهند.

این هشدار در شرایطی صادر شده است که طی روزهای اخیر حملات به نفتکش‌ها در خلیج فارس و تنگه هرمز افزایش یافته، حملات حوثی‌ها به عربستان تشدید شده و چندین کشور از جمله آمریکا، عربستان، پاکستان و ترکیه درباره تحولات امنیتی منطقه موضع‌گیری کرده‌اند.

نوسان بورس‌های آسیا در سایه نگرانی‌های هوش مصنوعی

خبرگزاری فرانس‌پرس (AFP) در گزارشی به تاریخ ۹ اکتبر ۲۰۲۶ (۱۷ مهر ۱۴۰۵) اعلام کرد که بازارهای سهام آسیا روز جمعه در فضایی نوسانی و متفاوت به کار خود پایان دادند؛ در حالی که نگرانی‌های تازه درباره درآمد شرکت OpenAI بر سهام فناوری فشار وارد کرد، کاهش قیمت نفت پس از اظهارات ترامپ تا حدی از بازارها حمایت کرد.

بر اساس این گزارش، سهام شرکت‌های فناوری که طی هفته‌های اخیر از موج خوش‌بینی نسبت به توسعه هوش مصنوعی بهره برده بودند، با انتشار گزارشی از فایننشال تایمز تحت فشار قرار گرفتند. این گزارش مدعی بود OpenAI اکنون درآمد سال ۲۰۲۶ خود را حدود ۵۰ میلیارد دلار برآورد می‌کند؛ رقمی پایین‌تر از برآورد قبلی ۷۰ میلیارد دلاری.

در پی این گزارش، شاخص نزدک در وال‌استریت بیش از یک درصد افت کرد و سهام Nvidia نزدیک به سه درصد کاهش یافت. سهام شرکت‌های Microsoft، AMD و Amazon نیز با افت مواجه شد.

در بازارهای آسیا، شاخص نیکی ۲۲۵ ژاپن ۰.۸ درصد کاهش یافت و سهام SoftBank بیش از چهار درصد افت کرد. شاخص‌های بورس شانگهای و سنگاپور نیز منفی بودند، در حالی که بورس‌های هنگ‌کنگ، سیدنی، ولینگتون، مانیل و جاکارتا رشد کردند.

همزمان معامله‌گران از افت قیمت نفت استقبال کردند. بر اساس گزارش فرانس‌پرس، این کاهش پس از آن رخ داد که ترامپ اعلام کرد آمریکا پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای ۳ نوامبر به رژیم ایران حمله نخواهد کرد و واشنگتن در حال انجام «گفتگوهای سازنده» با تهران است.

در معاملات روز جمعه، نفت خام WtI با ۰.۷ درصد کاهش به ۹۰.۸۹ دلار در هر بشکه رسید و نفت برنت نیز با ۰.۷ درصد افت در ۱۰۳.۵۳ دلار معامله شد. این کاهش پس از آن روی داد که در روزهای گذشته قیمت نفت به دلیل نگرانی‌ها از حملات در تنگه هرمز و افزایش تنش‌های منطقه‌ای جهش کرده بود.

فرانس‌پرس همچنین اشاره می‌کند که حملات اخیر حوثی‌های یمن به فرودگاه ریاض و هشدارها درباره زیرساخت‌های نفتی عربستان همچنان بر نگرانی‌های امنیتی بازار انرژی سایه انداخته است.

در بازار ارز نیز یورو در برابر دلار به ۱.۱۲۲۲ و پوند به ۱.۳۲۴۱ دلار افزایش یافت، در حالی که دلار اندکی در برابر ین ژاپن تضعیف شد.

مهم‌ترین شاخص‌های بازار

• نیکی ۲۲۵ ژاپن: ۰.۸٪ کاهش
• هانگ‌سنگ هنگ‌کنگ: ۱.۲٪ افزایش
• شانگهای کامپوزیت: ۱.۲٪ کاهش
• نفت برنت: ۱۰۳.۵۳ دلار (۰.۷٪ کاهش)
• نفت WtI: ۹۰.۸۹ دلار (۰.۷٪ کاهش)

تامی پیگوت، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، روز ۸ اکتبر ۲۰۲۶ (۱۶ مهر ۱۴۰۵) در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که ایالات متحده در چارچوب آنچه دولت ترامپ «عملیات طرد اقتصادی» می‌نامد، تحریم‌های تازه‌یی را علیه شبکه نفتی مرتبط با رژیم ایران اعمال کرده است.

پیگوت نوشت: «تحت عملیات طرد اقتصادی رئیس‌جمهور، ایالات متحده در حال تحریم نفتکش‌ها، شرکتها و عوامل پشتیبان شبکه مخفی رژیم ایران است و به استفاده از تمامی ابزارها برای منزوی کردن این رژیم ادامه خواهد داد».

این اظهارات همزمان با اعلام بسته جدید تحریمی وزارت خزانه‌داری و وزارت امور خارجه آمریکا مطرح شده است. بر اساس اطلاعات منتشر شده از سوی مقام‌های آمریکایی، در این دور از تحریم‌ها ۲۵ کشتی، ۲۷ شرکت و نهاد و ۶ فرد به‌دلیل نقش ادعایی در صادرات نفت، فرآورده‌های نفتی و محصولات پتروشیمی رژیم ایران و کمک به دور زدن تحریم‌ها هدف قرار گرفته‌اند.

وزارت خزانه‌داری آمریکا نیز همزمان اعلام کرده است که بخش عمده‌یی از آنچه «ناوگان سایه» رژیم ایران خوانده می‌شود، در این بسته تحریمی هدف قرار گرفته است. مقام‌های آمریکایی می‌گویند این شبکه از نفتکش‌ها و شرکت‌های واسطه برای انتقال نفت ایران به بازارهای خارجی و دور زدن محدودیت‌های بین‌المللی استفاده می‌شود.

این اقدام در شرایطی صورت می‌گیرد که دولت آمریکا همزمان سیاست فشار اقتصادی، محدودسازی درآمدهای نفتی و تشدید تحریم‌های مرتبط با صادرات انرژی رژیم ایران را دنبال می‌کند.