پوشش زنده تحولات جنگ و مذاکرات ایران و آمریکا – تنگه هرمز و آتشبس

پوشش زنده تحولات جنگ و مذاکرات ایران و آمریکا – تنگه هرمز و آتشبس
۱۴۰۵/۳/۵
سهشنبه ۵خرداد ۱۴۰۵ و ۲۶ مه ۲۰۲۶ چه گذشت؟
سه شنبه همزمان شاهد ادامه درگیریهای محدود نظامی، تشدید مواضع سیاسی، تحرکات دیپلماتیک فشرده و تمرکز ویژه بر تنگه هرمز و داراییهای بلوکهشده رژیم ایران بودیم؛ مذاکرات متوقف نشده اما آتشبس شکنندهتر شده است.
نظامی
-
ایالات متحده حملات «دفاعی» جدیدی علیه قایقهای مینگذار و سایتهای موشکی در جنوب ایران انجام داد.
-
رژیم ایران این حملات را نقض فاحش آتشبس خواند و سپاه پاسداران اعلام کرد حق تلافی را برای خود محفوظ میداند و مدعی سرنگونی یک پهپاد MQ‑9 و شلیک به جنگنده آمریکایی شد.
-
گزارشهای متعددی از شنیدهشدن صدای انفجار در بندرعباس، سیریک و جاسک منتشر شد؛ مقامات محلی گفتند بخشی از صداها میتواند ناشی از انفجار کنترلشده مهمات عملنکرده باشد.
دیپلماتیک و مذاکرات
-
مذاکرات غیرمستقیم میان ایالات متحده و رژیم ایران با وجود حملات اخیر ادامه دارد؛ مارکو روبیو گفت رسیدن به متن نهایی ممکن است «چند روز» طول بکشد.
-
هیئت مذاکرهکننده رژیم ایران به ریاست قالیباف پس از رایزنی با مقامات قطری به تهران بازگشت؛ محور گفتوگوها داراییهای بلوکهشده بود.
-
منابع نزدیک به مذاکرات مدعیاند طبق یادداشت تفاهم ۱۴ مادهای، ۲۴ میلیارد دلار از منابع بلوکهشده باید آزاد شود؛ تهران خواهان دسترسی فوری به ۱۲ میلیارد دلار در گام اول است.
-
عبدالفتاح السیسی در تماس با پزشکیان بر دیپلماسی، پرهیز از محاسبات اشتباه و حمایت مصر از مسیر مذاکرات تأکید کرد و مخالفت قاطع قاهره با تعرض به حاکمیت کشورهای خلیج را یادآور شد.
-
پاکستان اعلام کرد تلاشهای میانجیگرانه خود میان تهران و واشنگتن را ادامه داده است.
تنگه هرمز و کشتیرانی
-
روبیو تأکید کرد تنگه هرمز «به هر شکل ممکن باید باز بماند».
-
نیکی به نقل از منابع دیپلماتیک گزارش داد ایران ممکن است ۳۰ روز پس از توافق تنگه هرمز را بازگشایی و مینروبی کند.
-
سنتکام اعلام کرد پروژه اسکورت کشتیهای تجاری از سر گرفته نشده و آمریکا در حال حاضر کشتیها را در هرمز همراهی نمیکند.
-
یک نفتکش ژاپنی شرکت ایدهمیتسو پس از عبور از هرمز به مقصد ژاپن رسید؛ ژاپن همچنان دهها نفتکش در خلیج فارس دارد.
مواضع سیاسی و رسانهای آمریکا
-
ترامپ بار دیگر شرط تحویل یا نابودی اورانیوم غنیشده را مطرح کرد و گفت توافق یا «بزرگ» خواهد بود یا توافقی در کار نیست.
-
تحلیلهای رسانهای آمریکا (واشنگتن پست، آکسیوس، فاکس بیزینس) از پیچیدهتر شدن آتشبس، اختلافات داخلی در واشنگتن و حساسیت بالای مرحله فعلی مذاکرات خبر دادند.
-
ژنرال جک کین هشدار داد آزادسازی زودهنگام پولهای بلوکهشده، «طناب نجات» به رژیم ایران خواهد بود.
و بالاخره:
- آتشبس برقرار است اما بهشدت شکننده
- مذاکرات متوقف نشده اما پرتنش و زمانبر است
- تنگه هرمز کانون اصلی فشار، تهدید و چانهزنی
- داراییهای بلوکهشده مهمترین گره باقیمانده مذاکرات
چهارشنبه، پوشش زنده و نوبهای تحولات جنگ و مذاکره در همین جا شروع میشود:
- بهروزرسانی ساعتی
- اخبار نظامی / دیپلماتیک / اقتصادی
- نقل دقیق روایتهای متضاد با ذکر منبع
- بدون تحلیل یا قضاوت
همراه با ما باشید
گلف تودی: ترامپ برای بررسی توافق احتمالی پایان جنگ با ایران، جلسه کابینه برگزار میکند
رئیسجمهور آمریکا در حالی با اعضای کابینه خود دیدار میکند که مذاکرات هدفگذاریشده برای پایان دادن به جنگ با رژیم ایران همچنان ناپایدار است و اختلافات کلیدی میان دو طرف باقی مانده است
روزنامه گلف تودی در گزارشی که بامداد چهارشنبه ۲۷ مه ۲۰۲۶ منتشر شد، نوشت دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در شرایطی حساس و متزلزل با اعضای کابینه خود دیدار خواهد کرد تا آخرین تحولات مربوط به مذاکرات هدفگذاریشده برای پایان دادن به جنگ با رژیم ایران را بررسی کند. این نشست تنها چند روز پس از آن برگزار میشود که ترامپ اعلام کرده بود واشینگتن و تهران «بخش اعظمی» از یک توافق احتمالی را مذاکره کردهاند.
بر اساس این گزارش، ترامپ در حالی خود را برای رایزنی با مشاوران ارشدش آماده میکند که نسبت به دستیابی به توافقی ابراز اعتماد به نفس کرده است؛ توافقی که به گفته او میتواند به بازگشایی تنگه هرمز منجر شود و این امکان را فراهم کند که آمریکا کاهش توانمندی هستهای ایران را بهعنوان دستاورد اعلام کند و به این درگیری پایان دهد؛ درگیریای که بنا بر گزارش گلف تودی، در میان جمهوریخواهان از محبوبیت سیاسی بالایی برخوردار نیست.
با این حال، گلف تودی تأکید میکند که این روند با ریسکهای جدی همراه است و پایان دادن به این جنگ ممکن است برای ترامپ با پیامدهای سیاسی نامطلوب همراه شود. به نوشته این روزنامه، توافق در حال شکلگیری بسیاری از مسائل حیاتی را به آینده موکول میکند و همین موضوع باعث شده رئیسجمهور آمریکا حتی از سوی برخی حامیان خود نیز با انتقاد روبهرو شود. منتقدان میگویند رهبران تندروی رژیم ایران ممکن است با وجود آسیبهای ناشی از درگیری، جسورتر از گذشته ظاهر شوند.
این تحولات همزمان با نزدیک شدن انتخابات میاندورهای آمریکا رخ میدهد؛ انتخاباتی که کنترل کنگره را تعیین خواهد کرد. به گزارش گلف تودی، جمهوریخواهان نگراناند افزایش هزینهها و بالا رفتن قیمت سوخت، بر روحیه رأیدهندگان آمریکایی تأثیر منفی بگذارد.
گزارش میافزاید مذاکرات پس از آن پیچیدهتر شد که نیروهای آمریکایی روز دوشنبه حملاتی را انجام دادند که پنتاگون از آن بهعنوان اقدامات دفاعی علیه سایتهای پرتاب موشک و قایقهای مینگذار در جنوب ایران یاد کرد. ایالات متحده اعلام کرده با توجه به آتشبس چند هفتهای، با «خویشتنداری» عمل کرده است. در مقابل، رژیم ایران این حملات را نشانه «بدعهدی و غیرقابل اعتماد بودن» آمریکا توصیف و محکوم کرده است.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، روز سهشنبه گفت گفتگوها با رژیم ایران درباره بازگشایی تنگه هرمز و تمدید آتشبس به چند روز زمان دیگر نیاز دارد. او افزود این دوره میتواند برای بررسی جزئیات دقیقتر یک توافق هستهای مورد استفاده قرار گیرد. روبیو به خبرنگاران گفت: «او یا یک توافق خوب انجام خواهد داد یا اصلاً توافقی در کار نخواهد بود.»
ترامپ نیز روز سهشنبه در پیامی در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» نوشت حتی اگر تهران تسلیم بیقیدوشرط را پیشنهاد دهد، رسانهها پایان این درگیری را بهگونهای روایت خواهند کرد که گویی ایران به یک پیروزی بزرگ دست یافته است.
به نوشته گلف تودی، با وجود اصرار ترامپ بر در دسترس بودن توافق، اختلافنظرهای قابل توجهی میان آمریکا و رژیم ایران در چند موضوع کلیدی باقی مانده است. رئیسجمهور آمریکا همچنین با انتقاد برخی متحدان جمهوریخواه خود، از جمله سناتورهای راجر ویکر، لیندسی گراهام و تد کروز روبهرو شده که میگویند مفاد مطرحشده بیش از حد به نفع تهران است.
بر اساس اطلاعاتی که گلف تودی به نقل از دو مقام منطقهای و یک مقام ارشد دولت ترامپ منتشر کرده، در توافق احتمالی، رژیم ایران ممکن است در ازای کاهش تحریمها با واگذاری ذخایر اورانیوم با غنیسازی بالا موافقت کند. این منابع گفتهاند نحوه واگذاری اورانیوم قرار است در یک دوره ۶۰ روزه مورد گفتگو قرار گیرد و بخشی از آن رقیق یا به کشور ثالث منتقل شود.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کرده ایران در حال حاضر ۴۴۰.۹ کیلوگرم اورانیوم غنیشده تا سطح ۶۰ درصد در اختیار دارد. رژیم ایران تاکنون بهطور علنی تعهدی برای واگذاری این ذخایر اعلام نکرده است.
ترامپ روز دوشنبه گفته بود این اورانیوم یا به ایالات متحده تحویل داده خواهد شد یا تحت نظارت نهادهای مرتبط، در محل یا مکانی دیگر نابود میشود؛ موضعی که به نوشته گلف تودی نشاندهنده نرمتر شدن موضع او نسبت به اظهارات پیشین درباره کنترل کامل ذخایر اورانیوم ایران است.
آمریکا: ایران از ابتدا نباید به سلاح هستهای دست پیدا کند
سخنگوی وزارت خارجه آمریکا تأکید کرد موضع دولت ترامپ درباره جلوگیری از دستیابی رژیم ایران به سلاح هستهای «جدید نیست» و واشینگتن از ابتدا اقدامات قاطعی در این مسیر انجام داده است.
تامی پیگات، سخنگوی وزارت خارجه ایالات متحده، بامداد چهارشنبه ۲۷ مه ۲۰۲۶ در پیامی در شبکه اجتماعی X اعلام کرد که موضع دولت آمریکا درباره برنامه هستهای رژیم ایران از ابتدا «روشن و ثابت» بوده است. او نوشت:
«از روز اول، رئیسجمهور ترامپ روشن و واضح بوده که ایران نمیتواند به سلاح هستهای دست پیدا کند و اقدامات قاطعی برای اطمینان از اینکه هرگز چنین اتفاقی رخ ندهد انجام داده است.»
«از روز اول، رئیسجمهور ترامپ روشن و واضح بوده که ایران نمیتواند به سلاح هستهای دست پیدا کند و اقدامات قاطعی برای اطمینان از اینکه هرگز چنین اتفاقی رخ ندهد انجام داده است.»
پیگات در کلیپ ویدیویی ضمیمه این پیام افزود که ایالات متحده از ابتدا در این موضع ثابتقدم بوده و این هدف «جدید» یا «مقطعی» برای واشینگتن محسوب نمیشود. او تأکید کرد که رئیسجمهور ترامپ هم در اهداف، هم در اقدامات و هم در آنچه آمریکا بهدنبال تحقق آن است، ثبات داشته است.
سخنگوی وزارت خارجه آمریکا همچنین گفت جلوگیری از دستیابی رژیم ایران به سلاح هستهای «برای مدت بسیار طولانی» یکی از اهداف ایالات متحده بوده است.
پیگات در ادامه اظهار داشت که دولت ترامپ اقدامات ملموسی برای جلوگیری از دستیابی رژیم ایران به سلاح هستهای انجام داده و همزمان ائتلافها و مشارکتهای آمریکا در منطقه، از جمله با شرکا و متحدان در خلیج را به گفته او «به سطوح بیسابقهای» رسانده است.
او در پایان تأکید کرد که این سیاستها بخشی از مأموریت دولت ترامپ برای «قویتر کردن آمریکا» و بازگرداندن نقش رهبری ایالات متحده است و به گفته او «نتایج، خود گویای همه چیز هستند».
موشکهای رژیم ایران، کشتی کره ای راه هدف قرار داده بودند
دولت کره جنوبی اعلام کرد بررسیهای رسمی نشان میدهد موشکهای ضدکشتی ایرانی اوایل ماه مه به یک کشتی تحت مدیریت کرهای در تنگه هرمز حمله کردهاند؛ تهران هرگونه دخالت را رد کرده است.
دولت کره جنوبی روز چهارشنبه ۲۷ مه ۲۰۲۶ اعلام کرد که بر اساس نتایج بررسیهای یک تیم دولتی، موشکهای ضدکشتی ایرانی اوایل ماه جاری میلادی به یک کشتی کرهای در تنگه هرمز حمله کردهاند. این نخستین تأیید رسمی دولت کره درباره علت دقیق این حادثه است؛ در حالی که پیشتر احتمال حمله پهپادی نیز مطرح شده بود.
احضار سفیر رژیم ایران در کره جنوبی
وزارت امور خارجه کره جنوبی اعلام کرد که بهزودی سعید کوزهچی، سفیر رژیم ایران در سئول را برای ارائه اعتراض رسمی احضار خواهد کرد.
این اعلامیه چند هفته پس از آن منتشر شد که کشتی باری HMM «نامو» با پرچم پاناما و تحت مدیریت شرکت کشتیرانی کرهای HMM، در تاریخ ۴ مه هنگام گرفتار بودن در تنگه هرمز، هدف دو پرتابه ناشناس قرار گرفت. در پی این حمله، کشتی از کار افتاد و یک خدمه از مجموع ۲۴ نفر (شامل شش تبعه کرهای) زخمی شد.
در همان زمان، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، بلافاصله اعلام کرده بود که رژیم ایران به این کشتی شلیک کرده است. با این حال، وزارت امور خارجه کره جنوبی و دفتر ریاستجمهوری این کشور (چئونگوادائه) تنها تأیید کرده بودند که این حادثه ناشی از یک «حمله خارجی» بوده و در شناسایی عامل آن با احتیاط عمل کردند؛ رویکردی که بهعنوان تلاشی برای حفظ تعادل میان رژیم ایران و ایالات متحده تلقی میشد.
بررسی دقیق حادثه
پس از حادثه، کره جنوبی یک تیم بازرسی مشترک را به دبی اعزام کرد تا بدنه کشتی را بررسی کند. این تیم بقایای اشیای ناشناس را برای تعیین علت دقیق حمله به کره منتقل کرد. با پیشرفت تحقیقات، دولت کره بهتدریج رژیم ایران را بهعنوان عامل حمله شناسایی کرد، هرچند همچنان احتمال نقش داشتن نهادهای خاص ایرانی را نیز بهطور کامل منتفی ندانست. دولت رژیم ایران هرگونه دخالت در این حادثه را رد کرده است.
بر اساس گزارش Korea times، تنگه هرمز از زمان آغاز جنگ میان آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه عملاً توسط ایران مسدود شده است. در این بازه، دستکم ۲۶ کشتی که یا با پرچم کره تردد میکردند یا تحت مدیریت شرکتهای کرهای بودند، در این آبراه حضور داشتهاند. همچنین یک نفتکش حامل نفت خام تحت مدیریت HMM در ۲۱ مه بدون پرداخت هزینه از تنگه هرمز عبور کرده است.
طبق اعلام دولت کره جنوبی، حمله به کشتی HMM «نامو» سیوسومین حادثه از این نوع در تنگه هرمز بوده و سوابق و واکنشهای پیشین نیز در مدیریت این وضعیت در نظر گرفته میشود.
اگر تأسیسات هستهای «خط قرمز» است، چه کسی نیروگاه براکه را هدف قرار داد؟
شورای امنیت سازمان ملل حمله پهپادی به یک ژنراتور برق در نزدیکی نیروگاه هستهای براکه امارات را «نقض آشکار قوانین بینالمللی» خواند و خواستار توقف فوری حملات به زیرساختهای غیرنظامی شد.
شورای امنیت سازمان ملل متحد روز دوشنبه ۲۶ مه ۲۰۲۶ با صدور بیانیهای رسمی، حمله پهپادی به یک ژنراتور برق در خارج از محدوده داخلی نیروگاه هستهای براکه در منطقه الظفره امارات متحده عربی را با شدیدترین لحن محکوم کرد. این بیانیه توسط فو کونگ، نماینده چین و رئیس دورهای شورای امنیت، منتشر شده است.
اعضای شورای امنیت تأکید کردند که این حمله نقض آشکار قوانین بینالمللی است و خطرات جدی برای جان غیرنظامیان، زیرساختها و محیط زیست به همراه دارد. آنها این اقدام را «تشدید خطرناک» توصیف کرده و خواستار توقف فوری و دائمی همه حملات علیه غیرنظامیان و زیرساختهای غیرنظامی در امارات متحده عربی شدند؛ از جمله حملات یا تهدید به حمله علیه تأسیسات هستهای صلحآمیز.
در این بیانیه، اعضای شورا به قطعنامههای پیشین شورای امنیت و تصمیمات کنفرانس عمومی آژانس بینالمللی انرژی اتمی اشاره کرده و نگرانی خود را نسبت به هرگونه حمله یا تهدید حمله به تأسیسات هستهای صلحآمیز ابراز کردند. همچنین به بیانیه مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی اشاره شده که در آن، هرگونه فعالیت نظامی تهدیدکننده ایمنی هستهای «غیرقابل قبول» توصیف شده است.
شورای امنیت از همه کشورها خواست به بالاترین استانداردهای ایمنی، امنیت و پادمانهای هستهای پایبند باشند و از هر اقدامی که میتواند ایمنی و امنیت هستهای را به خطر بیندازد، خودداری کنند. در ادامه بیانیه تأکید شده است که نیروگاه هستهای براکه مطابق با بالاترین استانداردهای بینالمللی و تحت نظارت اداره فدرال تنظیم مقررات هستهای امارات متحده عربی و بر اساس استانداردهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی طراحی، ساخته و بهرهبرداری شده است.
اعضای شورای امنیت در پایان، تعهد کامل خود به حفظ صلح و ثبات در خاورمیانه را مورد تأکید قرار داده و حمایت قوی خود را از تمامیت ارضی و حاکمیت امارات متحده عربی مطابق با اصول منشور سازمان ملل متحد مجدداً اعلام کردند.
رویترز: نفتکش در سواحل عمان انفجار بیرونی را گزارش داد؛ خدمه ایمن هستند
۲۶ مه ۲۰۲۶
سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرد یک نفتکش در فاصله ۶۰ مایل دریایی از مسقط انفجاری بیرونی را گزارش داده است؛ علت حادثه نامشخص است و خدمه آسیبی ندیدهاند
خبرگزاری رویترز گزارش داد که سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMtO) روز سهشنبه اعلام کرده است یک نفتکش وقوع انفجاری بیرونی در سمت چپ کشتی، نزدیک به خط آب را گزارش داده است. این حادثه در فاصله حدود ۶۰ مایل دریایی از مسقط، پایتخت عمان، رخ داده است.
بر اساس اعلام یوکیامتیاو، این نفتکش که با نام «المپیک لایف» (Olympic Life) شناسایی شده، در زمان حادثه با ایمنی کامل خدمه مواجه بوده است. با این حال، کشتی گزارش داده که مقداری سوخت از یکی از مخازن به دریا نشت کرده است. یوکیامتیاو تأکید کرده که علت این انفجار هنوز ناشناخته است.
مشخصات کشتی
طبق دادههای ردیابی کشتیها از وبسایت Marinetraffic، این نفتکش غولپیکر از نوع VLCC و متعلق به یونان است که حوالی ساعت ۰۷:۰۰ به وقت گرینویچ در حال عبور از مسقط و خروج از دریای عمان بوده است. این کشتی در زمان عبور محمولهای به همراه نداشته است.
بر اساس اطلاعات منتشرشده در وبسایت بنیاد اوناسیس، کشتی «المپیک لایف» متعلق به شرکت کشتیرانی و مدیریت المپیک مستقر در آتن است؛ شرکتی که جانشین شرکت مدیریت المپیک تأسیسشده توسط ارسطو اوناسیس، سرمایهدار فقید کشتیرانی، به شمار میرود.
رویترز افزوده است که این شرکت در زمان انتشار گزارش، بلافاصله برای اظهار نظر در دسترس نبوده است.
این حادثه در شرایطی گزارش میشود که طی روزهای اخیر، امنیت کشتیرانی در دریای عمان و مسیرهای منتهی به تنگه هرمز بهدلیل تنشهای منطقهای، بهطور ویژه زیر نظر نهادهای دریایی بینالمللی قرار دارد.
