تنگه هرمز؛ گلوگاه انرژی جهان در میانه یک بحران فزاینده

تنگه‌ای که عبور از آن فقط مسئله نفت نیست؛ چرا هرمز دوباره به کانون تنش‌های جهانی تبدیل شده؟

گفتگو با کامیار فرخندی

بله، تنگه‌ی هرمز یکی از حیاتی‌ترین آبراه‌های جهانه که بیش از یک‌پنجم نفت خام جهان از اون عبور می‌کنه و این روزها به کانون توجهات بین‌المللی و منطقه‌ای تبدیل شده.

تردد کشتی‌ها بیشتر شده، اما هنوز خبری از بازگشت به شرایط عادی نیست

بر اساس گزارش تازه مرکز عملیات تجارت دریایی انگلستان، تردد کشتی‌ها در تنگه هرمز طی هفت روز گذشته با افزایش ۲۷ درصدی مواجه شده. در این مدت، ۱۰۳ کشتی وارد تنگه شدن و ۸۹ کشتی هم از اون خارج شدن. با این حال، کارشناسان می‌گن این حجم تردد فقط ۲۰ درصد از میزان عبور کشتی‌ها پیش از شروع درگیری‌های اخیر در منطقه است. تهدیدهای امنیتی، حملات به کشتی‌ها و تنش‌های ژئوپلیتیکی همچنان باعث شده خیلی از شرکت‌های کشتیرانی مسیرهای جایگزین رو ترجیح بدن و با احتیاط بیشتری عمل کنن.

در واکنش به این وضعیت، ناتو گزینه‌های مختلفی رو درباره آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز بررسی کرده. سخنگوی فرمانده ارشد ناتو اعلام کرده که اوایل این هفته یک کنفرانس ویدیویی برای تسهیل مشارکت‌های احتمالی در حمایت از آزادی ناوبری تشکیل شده. اگرچه این یک مأموریت ناتو نیست، اما این سازمان نقش تسهیل‌کننده داره. همچنین فرانسه و انگلستان تلاش‌هایی رو برای ایجاد ائتلافی متشکل از ۱۲ کشور، به منظور تضمین عبور ایمن از این تنگه رو، آغاز کردن.

آمریکا وارد میدان شده؛ نفت از هرمز عبور می‌کند، اما با چه هزینه‌ای؟

آمریکا هم تلاش‌هاش رو ادامه داده. وزیر انرژی آمریکا، کریس رایت، اعلام کرده که ارتش آمریکا به انتقال بیش از ۱۵ میلیون بشکه نفت و فرآورده‌های نفتی از تنگه هرمز کمک کرده و میانگین هفت‌روزه خروج نفت از این تنگه، بیش از ۸ میلیون بشکه در روزه.

دونالد ترامپ هم با تأکید بر جنگ اقتصادی علیه رژیم ایران، گفته کنترل کامل تنگه هرمز رو در اختیار داره و گزینه‌های نظامی این کشور محدود نیستن.

تهدید متقابل؛ تنگه هرمز به نقطه برخورد جنگ اقتصادی و نظامی تبدیل می‌شود؟

رژیم هم در واکنش به تحریم‌های جدید آمریکا، این اقدامات رو فراتر از جنگ اقتصادی و تلاشی برای تحمیل حاکمیت فراسرزمینی واشنگتن دونسته و تهدید کرده که پاسخش به هرگونه اقدام جدید آمریکا «ویرانگر» خواهد بود.

در بحبوحه‌ی این تنش‌ها، موضوع حیاتی تأمین انرژی جهان و نوسانات احتمالی در قیمت نفت خام، همچنان مورد توجه جدیه. وضعیت کنونی در تنگه هرمز نشون‌دهنده صحنه‌ای پیچیده‌ای از تلاش‌های دیپلماتیک، حضور نظامی و تنش‌های اقتصادیه؛ که مجموع این شرایط بر ثبات منطقه و بازار جهانی انرژی تأثیرگذار هستن.