هرمز، باب‌المندب و بحران انرژی؛ خاورمیانه در آستانه هفته‌یی تعیین‌کننده

گزارشها از تحرکات دیپلماتیک آمریکا درباره جنگ ایران حکایت دارند

رویترز از افت چشمگیر تردد دریایی در تنگه هرمز، رایزنیهای احتمالی دولت آمریکا با رهبران کشورهای خلیج‌فارس درباره جنگ ایران و بازگشت بخشی از مهاجران افغان از ایران به افغانستان خبر داده است.

بر اساس داده‌های اولیه ردیابی کشتی‌ها که خبرگزاری رویترز روز ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۶ شهریور ۱۴۰۵) منتشر کرد، شمار شناورهای حامل کالا که روز چهارشنبه از تنگه هرمز عبور کرده‌اند به سه فروند کاهش یافته است. این رقم در روز پیش از آن ۱۲ فروند بوده و به‌طور محسوسی پایین‌تر از میانگین ۱۰ روزه حدود ۱۷ فروند گزارش‌شده است. رویترز تأکید کرده که این آمار شامل شناورهایی نمی‌شود که احتمالاً با خاموش کردن فرستنده‌های سامانه شناسایی خودکار (AIS) از این آبراه عبور کرده‌اند.

در تحولی دیگر، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، روز چهارشنبه ابراز امیدواری کرد که پایان جنگ علیه ایران نزدیک باشد. هم‌زمان، پایگاه خبری آکسیوس گزارش داد که انتظار می‌رود ترامپ هفته آینده در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک با رهبران یا وزیران خارجه کشورهای عضو شورای همکاری خلیج‌فارس دیدار کند. به گزارش آکسیوس، این نشست احتمالاً بر برنامه‌های آمریکا برای مرحله پس از جنگ و راهبردهای آتی در قبال ایران متمرکز خواهد بود. رویترز نوشت که کاخ‌سفید و وزارت‌خارجه آمریکا به درخواستها برای اظهارنظر درباره این گزارش پاسخی نداده‌اند.

رویترز هم‌چنین گزارش داد که مقام‌های آمریکایی در آخر هفته گذشته در عمان با نمایندگان حوثی‌های مورد حمایت ایران دیدار کرده‌اند. به‌گفته پنج منبع آگاه، این دیدار با کمک دولت عمان و در محل سفارت آمریکا در مسقط برگزار شده است. دو منبع مطلع به رویترز گفته‌اند که نمایندگان حوثی‌ها در این نشست اعلام کرده‌اند قصدی برای حمله به شناورهای آمریکایی ندارند. بنا بر این گزارش، محمد عبدالسلام و عبدالمالک العجری از مقام‌های ارشد حوثی در این دیدار حضور داشته‌اند.

در حوزه مهاجرت، رویترز در گزارشی از مرز اسلام‌قلعه افغانستان نوشت که بخشی از مهاجران افغان ساکن ایران به‌دلیل وخامت شرایط اقتصادی ناشی از جنگ، در حال بازگشت به افغانستان هستند. بر اساس داده‌های مرکز آمار ایران که در گزارش رویترز به آن استناد شده، قیمت‌های مصرف‌کننده در ایران نسبت به سال قبل نزدیک به 90 درصد افزایش یافته است. هم‌چنین نظرسنجی‌های سازمانهای مهاجرتی نشان می‌دهد تنها 29 درصد از افغانهایی که به‌تازگی از ایران بازگشته‌اند، هنوز پس‌اندازی در اختیار دارند. یک مقام طالبان نیز به رویترز گفته است که روزانه بین 20 تا 40 خانواده به‌صورت داوطلبانه از ایران به افغانستان بازمی‌گردند.

در دیگر تحولات مرتبط، خبرگزاری فرانسه (AFP) گزارش داد که آمریکا از صدور ویزا برای محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطینی، جهت حضور در مجمع عمومی سازمان ملل خودداری کرده است. هم‌چنین وزارت‌خارجه آمریکا اعلام کرد که تحریم‌هایی علیه مقام‌های تشکیلات خودگردان فلسطین (PA) و اعضای سازمان آزادیبخش فلسطین (PLO) اعمال خواهد شد.

از سوی دیگر، منابع امنیتی عراقی به رسانه‌ها گفته‌اند یک پهپاد انتحاری حامل مواد منفجره مواضع یک گروه اپوزیسیون کرد ایرانی را در شمال غربی سلیمانیه هدف قرار داده است. به‌گفته همین منابع، این حمله تلفات یا مجروحی بر جای نگذاشته است.

خبرگزاری رویترز ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۶

وزارت خزانه‌داری آمریکا برای پیشبرد تحریم‌های ایران، مؤسسات مالی جهانی را گردهم آورد

وزارت خزانه‌داری ایالات متحده روز چهارشنبه اعلام کرد که «شبکه اجرای جرایم مالی» این وزارتخانه، نشستی را با حضور مؤسسات مالی جهانی برگزار کرده است تا «عملیات طرد اقتصادی» را پیش ببرد؛ این عملیات، تلاش اخیر این وزارتخانه برای منزوی کردن تهران و محدود کردن توانایی آن در تأمین مالی جنگ در خاورمیانه است.

وزارت خزانه‌داری در بیانیه‌یی اعلام کرد: «این رویداد، مؤسسات مالی را به اطلاعاتی که برای مسدود کردن جریانهای درآمدی و شبکه‌های تدارکاتی مرتبط با رژیم ایران نیاز دارند، مجهز کرد».

سازمان همکاری اسلامی نیز واکنش نشان داد

عربستان سعودی پرتاب یک پهپاد مهاجم به سمت مکه مکرمه در روز ۱۵سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۴ شهریور ۱۴۰۵) را به‌شدت محکوم کرد و آن را اقدامی «تروریستی» علیه یکی از مقدس‌ترین مکانهای اسلامی دانست.

بر اساس بیانیه وزارت‌خارجه عربستان سعودی، این کشور اعلام کرد پهپاد مهاجم پیش از ورود به محدوده پروازممنوع مکه توسط سامانه‌های پدافند هوایی رهگیری و منهدم شده است. ریاض این اقدام را دومین تلاش برای هدف قرار دادن مکه پس از حمله موشکی سال ۲۰۱۷ عنوان کرد.

ترکی المالکی، سخنگوی ائتلاف نظامی تحت رهبری عربستان در یمن، اعلام کرد این پهپاد ساعت ۱۸:۵۰ روز سه‌شنبه در جنوب مکه رهگیری شده است. او این اقدام را «تلاش برای هدف قرار دادن محل نزول وحی، سرزمین رسالت و قبله مسلمانان» توصیف کرد و گفت هدف آن ایجاد هراس در میان زائران و ساکنان عربستان بوده است.

ریاض هم‌چنین از جامعه جهانی خواست حملات علیه اماکن مقدس، اهداف غیرنظامی و زیرساخت‌های اقتصادی عربستان را محکوم کند و درباره تهدید آزادی کشتیرانی و تجارت بین‌المللی موضعی قاطع اتخاذ کند. دولت عربستان بار دیگر بر حق خود برای اتخاذ اقدامات لازم در دفاع از امنیت کشور، شهروندان، ساکنان و دو مسجد مقدس تأکید کرد.

در واکنشی جداگانه، سازمان همکاری اسلامی نیز با انتشار بیانیه‌یی رسمی در مقر این سازمان در جده، حملات منتسب به حوثی‌ها علیه مکه و منطقه مدینه منوره را محکوم کرد.

دبیرخانه سازمان همکاری اسلامی اعلام کرد این حملات موجب هراس غیرنظامیان، نقض حرمت اماکن مقدس و جریحه‌دار شدن احساسات مسلمانان در سراسر جهان شده است. در این بیانیه آمده است که تعرض به اماکن مقدس، مسجدها و اهداف غیرنظامی با ارزش‌های اسلامی و اصول حقوق بین‌الملل مغایرت دارد.

این سازمان هم‌چنین بر همبستگی کامل خود با عربستان سعودی تأکید کرد و از اقدامات ریاض برای حفاظت از اماکن مقدس، زائران و امنیت کشور حمایت کرد.

روزنامه واشنگتن پست در تحلیلی نوشت پیشروی‌های اخیر حوثی‌های مورد حمایت رژیم ایران در سواحل غربی یمن و تسلط بر مناطق مشرف به تنگه باب‌المندب، اهرم فشار تهران در رویارویی اقتصادی و نظامی با آمریکا و متحدانش را افزایش داده است.

روزنامه واشنگتن پست در گزارشی نوشت که پیشروی سریع حوثی‌ها در امتداد سواحل دریای سرخ و استقرار آنها در مناطق راهبردی پیرامون باب‌المندب، یکی از مهم‌ترین تحولات ژئوپلیتیک ماه‌های اخیر در خاورمیانه به‌شمار می‌رود.

به‌نوشته واشنگتن پست، تنگه باب‌المندب دریای سرخ را به خلیج عدن و اقیانوس هند متصل می‌کند و یکی از پرترددترین مسیرهای تجارت جهانی محسوب می‌شود. حجم قابل توجهی از نفت خام، خودرو، کالاهای صنعتی و محموله‌های تجاری بین آسیا، اروپا و خاورمیانه از این مسیر عبور می‌کند.

این گزارش می‌گوید در شرایطی که تنگه هرمز با محدودیتها و تنشهای گسترده روبه‌رو شده، اهمیت باب‌المندب برای بازار انرژی و تجارت بین‌المللی بیش از گذشته افزایش یافته است. به همین دلیل، پیشروی حوثی‌ها در این منطقه از نگاه بسیاری از ناظران، یک تحول راهبردی مهم ارزیابی می‌شود.

واشنگتن پست می‌نویسد دسترسی حوثی‌ها به مناطق مشرف بر باب‌المندب، توانایی این گروه برای تأثیرگذاری بر مسیرهای حمل ونقل دریایی را افزایش داده و در نتیجه به رژیم ایران امکان می‌دهد در یکی دیگر از مهم‌ترین گلوگاههای دریایی جهان نفوذ بیشتری داشته باشد.

این گزارش هم‌چنین یادآور می‌شود که تحولات اخیر پس از تصرف جزیره پریم، بندر مخا و چند جزیره دیگر در جنوب دریای سرخ رخ داده و هم‌زمان با تشدید درگیریها میان نیروهای دولتی یمن و حوثی‌ها بوده است.

واشنگتن پست تأکید می‌کند که کنترل یا تهدید دو آبراه راهبردی هرمز و باب‌المندب می‌تواند آثار مستقیمی بر تجارت جهانی، بازار انرژی و امنیت دریایی داشته باشد و همین موضوع باعث شده تحولات یمن از یک مسأله صرفاً داخلی فراتر رود.

تا زمان انتشار گزارش، دولت یمن و ائتلاف مورد حمایت عربستان عملیات‌هایی را برای مقابله با پیشروی حوثی‌ها آغاز کرده‌اند، اما درگیریها هم‌چنان ادامه دارد و باب‌المندب به یکی از کانون‌های اصلی رقابت نظامی و امنیتی در منطقه تبدیل شده است.

نشریه the Hill گزارش داد مجلس نمایندگان آمریکا روز ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۴ شهریور ۱۴۰۵) با ۲۲۰ رأی موافق در برابر ۲۰۴ رأی مخالف، برای سومین بار قطعنامه‌یی را تصویب کرد که هدف آن محدود کردن توانایی دونالد ترامپ برای ادامه عملیات نظامی علیه رژیم ایران بدون مجوز کنگره است.

نشریه the Hill گزارش داد مجلس نمایندگان آمریکا روز سه‌شنبه با تصویب یک قطعنامه اختیارات جنگی، بار دیگر بر لزوم نقش کنگره در تصمیم‌گیری درباره ادامه جنگ با رژیم ایران تأکید کرد.

این قطعنامه که از سوی ست مولتون، نماینده دموکرات ایالت ماساچوست، ارائه شده بود با ۲۲۰ رأی موافق در برابر ۲۰۴ رأی مخالف تصویب شد. بر اساس گزارش هیل، هفت نماینده جمهوریخواه نیز به دموکراتها پیوستند و از این طرح حمایت کردند.

نمایندگان جمهوری‌خواهی که به این قطعنامه رأی مثبت دادند عبارتند از: توماس مَسی از کنتاکی، برایان فیتزپاتریک از پنسیلوانیا، وارن دیویدسون از اوهایو، تام بارت از میشیگان، ماریانت میلر-میکس از آیووا، زک نان از آیووا و نانسی میس از کارولینای جنوبی.

به‌نوشته هیل، این سومین بار از زمان آغاز جنگ آمریکا با رژیم ایران است که مجلس نمایندگان قطعنامه‌یی مشابه را تصویب می‌کند. در رأی‌گیریهای پیشین تنها چهار جمهوریخواه از این اقدام حمایت کرده بودند، اما در رأی‌گیری اخیر شمار جمهوری‌خواهان حامی به هفت نفر افزایش یافت.

بر اساس گزارش هیل، هدف اصلی این قطعنامه آن است که رئیس‌جمهور آمریکا نتواند بدون مجوز مشخص کنگره، عملیات نظامی جدید یا ادامه‌دار علیه رژیم ایران را گسترش دهد. این قطعنامه بر اختیارات قانونی کنگره در موضوع اعلان جنگ و استفاده از نیروی نظامی تأکید می‌کند.

تا زمان انتشار این گزارش، کاخ‌سفید واکنشی رسمی به نتیجه رأی‌گیری مجلس نمایندگان منتشر نکرده است. هم‌چنین مشخص نیست که این اقدام چه تأثیری بر سیاست عملیاتی دولت ترامپ در ادامه جنگ با رژیم ایران خواهد داشت.

 

 

 

خالد خیاری، دستیار دبیرکل سازمان ملل در جلسه ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۴ شهریور ۱۴۰۵) شورای امنیت درباره یمن، نسبت به تشدید درگیریها در باب‌المندب، افزایش حملات فرامرزی و پیامدهای انسانی و اقتصادی بحران هشدار داد.

در نشست شورای امنیت سازمان ملل درباره وضعیت یمن، خالد خیاری، دستیار دبیرکل سازمان ملل در امور خاورمیانه، اعلام کرد که وضعیت امنیتی در اطراف تنگه باب‌المندب و سواحل غربی یمن طی روزهای اخیر به شکل قابل توجهی وخیم‌تر شده است.

او گفت پس از پیشروی‌های اخیر حوثی‌ها در ساحل غربی یمن و تصرف چند جزیره در جنوب دریای سرخ، درگیریها در این منطقه شدت گرفته است. به‌گفته خیاری، در واکنش به این تحولات، نیروهای دولت یمن نیز عملیات‌های متقابل را در جبهه‌های مختلف آغاز کرده‌اند و درگیریهای سنگینی در مأرب، لحج، الجوف، حجه، البیضاء و صعده گزارش‌شده است.

وی افزود بر اساس اطلاعات موجود، صدها نفر از نیروهای درگیر طی روزهای اخیر کشته یا زخمی شده‌اند و هم‌زمان پیامدهای انسانی بحران نیز رو به افزایش است.

دستیار دبیرکل سازمان ملل اعلام کرد که از ابتدای سپتامبر تاکنون دست‌کم ۱۲۵ هزار نفر در سراسر یمن آواره شده‌اند. هم‌چنین دفتر حقوق‌بشر سازمان ملل در همین بازه زمانی ۴۰ مورد تلفات غیرنظامی شامل ۸ کشته و ۳۲ زخمی را ثبت کرده است. به‌گفته وی، زنان و کودکان حدود نیمی از قربانیان را تشکیل می‌دهند.

خیاری هم‌چنین از افزایش ورود آوارگان یمنی به جیبوتی خبر داد و گفت تا ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۳ شهریور ۱۴۰۵) حدود ۲۳۰۰ نفر وارد منطقه اوبوک در شمال جیبوتی شده‌اند و انتظار می‌رود شمار بیشتری نیز وارد این کشور شوند.

در بخش دیگری از سخنان خود، او به تحولات عربستان سعودی اشاره کرد و گفت سازمان ملل از حملات موشکی و پهپادی اخیر حوثی‌ها به مناطقی از عربستان آگاه است. بر اساس اطلاعات ارائه‌شده در جلسه، حملات به ابها، خمیس مشیط و طائف موجب زخمی شدن ۱۳ نفر و آسیب به چند ساختمان مسکونی شده است.

وی هم‌چنین به حمله پهپادی ۱۲ سپتامبر به خط لوله راهبردی شرق–غرب عربستان اشاره کرد و گفت این حمله باعث توقف فعالیت این مسیر انتقال نفت شده است. خیاری از تصمیم عربستان برای خودداری از اقدام تلافی‌جویانه فوری و هم‌چنین تحقیقات دولت عراق در خصوص منشأ حمله استقبال کرد.

دستیار دبیرکل سازمان ملل در ادامه حملات فرامرزی حوثی‌ها به زیرساخت‌های غیرنظامی و انرژی عربستان را محکوم کرد و بر ضرورت احترام به آزادی کشتیرانی در دریای سرخ و باب‌المندب تأکید کرد.

او هشدار داد که بحران محدود به باب‌المندب نیست و ادامه بی‌ثباتی در تنگه هرمز نیز خطرات قابل توجهی برای بازارهای انرژی و اقتصاد جهانی ایجاد کرده است.

خیاری گفت: «هر چه این تنگه بیشتر بسته بماند، هزینه جهانی آن بیشتر خواهد شد».

وی در پایان از همه طرف‌های درگیر خواست از تشدید بیشتر تنشها خودداری کنند، از غیرنظامیان محافظت کنند و برای دستیابی به یک راه‌حل سیاسی تحت هدایت سازمان ملل وارد گفتگو شوند.

خبرگزاری آناتولی گزارش داد مقام‌های عربستان سعودی روز ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۴ شهریور ۱۴۰۵) در پی آنچه «خطر احتمالی» توصیف شده، هشدار اضطراری برای شهرهای جده، مکه و طائف صادر کرده‌اند. ماهیت دقیق این تهدید اعلام نشده است.

خبرگزاری آناتولی گزارش داد سازمان دفاع مدنی عربستان سعودی روز سه‌شنبه با استفاده از «سامانه ملی هشدار زود هنگام شرایط اضطراری» به ساکنان شهرهای جده، مکه و طائف هشدار داده است.

بر اساس این اطلاعیه، از ساکنان خواسته شده خونسردی خود را حفظ کنند، فوراً به مکانهای سرپوشیده و امن پناه ببرند و از پنجره‌ها، بالکن‌ها، پشت‌بام‌ها و فضاهای باز فاصله بگیرند.

هم‌چنین به افرادی که در فضای باز حضور دارند توصیه شده به نزدیک‌ترین ساختمان وارد شوند یا در پشت موانع مستحکم پناه بگیرند. مقام‌ها به رانندگان نیز هشدار داده‌اند خودروهای خود را از پل‌ها و ساختمانهای بلند دور نگه دارند.

مقام‌های سعودی تاکنون توضیحی درباره ماهیت خطر احتمالی ارائه نکرده‌اند.

این هشدارها در شرایطی صادر شده که طی روزهای اخیر گزارشهای متعددی از حملات موشکی و پهپادی حوثی‌ها به مناطق جنوبی و غربی عربستان منتشر شده است. پیش‌تر منابع مختلف از فعال شدن چندباره آژیرهای هشدار در شهرهای ابها، خمیس مشیط و جازان و هم‌چنین حملات به تأسیسات نفتی مرتبط با آرامکو خبر داده بودند.

هم‌زمان، گزارشهای منتشر شده از سوی رویترز و دیگر رسانه‌ها حاکی از تشدید درگیریها میان عربستان و حوثی‌ها و افزایش تنشها در محور دریای سرخ و باب‌المندب است.

تا زمان انتشار این خبر، دولت عربستان درباره ارتباط احتمالی هشدارهای صادر شده با حملات موشکی، پهپادی یا هر تهدید امنیتی دیگر توضیح رسمی منتشر نکرده است.

هیئت تحریریه وال‌استریت ژورنال در سرمقاله‌ای با عنوان «چه کسی حوثی‌ها را متوقف خواهد کرد؟» نوشت که تحولات اخیر در یمن و دریای سرخ، دامنه جنگ با رژیم ایران را فراتر از تنگه هرمز گسترش داده و پرسش اصلی اکنون چگونگی مقابله با حوثی‌هاست.

روزنامه وال‌استریت ژورنال در سرمقاله‌ای که ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۴ شهریور ۱۴۰۵) منتشر شد، به تحولات اخیر یمن و دریای سرخ پرداخت و نوشت پیشروی‌های حوثی‌های مورد حمایت رژیم ایران، معادلات امنیتی خاورمیانه را وارد مرحله تازه‌یی کرده است.

این سرمقاله با اشاره به تصرف مناطق راهبردی در ساحل غربی یمن و مناطق مشرف به باب‌المندب استدلال می‌کند که پس از محدود شدن تردد در تنگه هرمز، ایران و متحدانش اکنون از طریق حوثی‌ها بر یکی دیگر از مهم‌ترین مسیرهای تجارت و انتقال انرژی جهان نفوذ یافته‌اند.

وال‌استریت ژورنال می‌نویسد که آمریکا موفق شده بخشی از تردد نفتکش‌ها را در تنگه هرمز تحت حفاظت نظامی از سر بگیرد، اما هم‌زمان گسترش نفوذ حوثی‌ها در باب‌المندب چالش تازه‌یی برای تجارت دریایی و امنیت منطقه ایجاد کرده است.

این روزنامه هم‌چنین هشدار می‌دهد که کنترل مناطق مشرف بر دریای سرخ و تداوم حملات موشکی و پهپادی حوثی‌ها، نه تنها برای کشورهای عربی خلیج‌فارس بلکه برای اسراییل نیز تهدید امنیتی محسوب می‌شود.

در این سرمقاله آمده است که عربستان سعودی با وجود بودجه دفاعی گسترده و توان هوایی قابل توجه، به تنهایی قادر به مقابله کامل با حوثی‌ها نخواهد بود و عملیات بازپس‌گیری بنادر و جزایر راهبردی مستلزم حضور نیروهای زمینی است.

هیئت تحریریه وال‌استریت ژورنال در ادامه به امکان همکاری امنیتی گسترده‌تر میان عربستان سعودی و اسراییل اشاره می‌کند و می‌نویسد برخی محافل در آمریکا معتقدند همکاری اطلاعاتی و نظامی میان کشورهای منطقه می‌تواند در مقابله با حوثی‌ها نقش مهمی ایفا کند.

این روزنامه هم‌چنین استدلال می‌کند که حمایت سیاسی و نظامی آمریکا از هر گونه ائتلاف منطقه‌یی برای مقابله با حوثی‌ها می‌تواند بر روند تحولات آینده تأثیرگذار باشد.

وال‌استریت ژورنال در پایان سرمقاله خود می‌نویسد بزرگ‌ترین خطر از نگاه نویسندگان آن، شکل‌گیری این برداشت است که رژیم ایران و حوثی‌ها در حال تحمیل هزینه‌های فزاینده به آمریکا و متحدانش هستند و بدون پاسخ مؤثر به پیشروی‌های خود ادامه می‌دهند.

گزارش: تهدید احتمالی کابل‌های زیردریایی در خلیج‌فارس به‌عنوان یکی از نگرانی‌های جدید مرتبط با تنگه هرمز مطرح شده است

رویترز به‌نقل از تحلیلی منتشر شده در کانورسیشن، گزارش داد که در کنار تهدیدهای متوجه نفتکش‌ها و مسیرهای انرژی در تنگه هرمز، نگرانی‌هایی نیز درباره امنیت شبکه کابل‌های زیردریایی ارتباطی در خلیج‌فارس مطرح شده است؛ زیرساختی که بخش عمده ارتباطات و تبادلات داده‌ای منطقه و جهان به آن وابسته است.

خبرگزاری رویترز روز ۱۵سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۴ شهریور ۱۴۰۵) به‌نقل از تحلیلی منتشر شده در the Conversation گزارش داد که در کنار بحران کشتیرانی و انرژی در تنگه هرمز، نگرانی‌های فزاینده‌یی درباره امنیت کابل‌های زیردریایی ارتباطی در خلیج‌فارس وجود دارد.

بر اساس این گزارش، شبکه کابل‌های زیردریایی که کشورهای خلیج‌فارس را به آسیا، اروپا و دیگر نقاط جهان متصل می‌کنند، بیش از ۹۵درصد تبادل داده‌های بین‌المللی را منتقل می‌کنند و بخش مهمی از ارتباطات بانکی، مالی، اینترنتی و خدمات مبتنی بر هوش مصنوعی به این زیرساخت وابسته است.

در این تحلیل به گزارشی از وال‌استریت ژورنال در ماه اوت اشاره شده که مدعی بود رژیم ایران گزینه حمله به این شبکه را بررسی کرده است. این گزارشها تاکنون با شواهد مستقل یا تأیید رسمی همراه نبوده‌اند.

به‌نوشته کانورسیشن، کابل‌هایی نظیر Fibre in Gulf، Falcon، AEE-۱ و Gulf Bridge International بخش مهمی از ارتباطات کشورهای عربی خلیج‌فارس، اروپا و آسیا را تأمین می‌کنند و بسیاری از آنها از مسیرهای نزدیک به تنگه هرمز عبور می‌کنند.

این تحلیل تأکید می‌کند که کم‌عمق بودن آب‌های خلیج‌فارس، این کابل‌ها را در برابر خرابکاری یا آسیب‌دیدگی احتمالی آسیب‌پذیرتر می‌کند. نویسنده به استفاده احتمالی از غواصان نظامی، شناورهای بدون سرنشین زیرآبی و تجهیزات صنعتی موجود در صنایع فراساحلی به‌عنوان ابزارهای بالقوه اشاره می‌کند، اما مدرکی مبنی بر اجرای چنین عملیاتی ارائه نمی‌دهد.

کانورسیشن هم‌چنین می‌نویسد که تنها مطرح شدن احتمال تهدید زیرساخت‌های زیردریایی، بر برخی پروژه‌های توسعه‌ای ارتباطی در منطقه تأثیر گذاشته و برخی شرکتها به‌دلیل نگرانی‌های امنیتی، بخشی از پروژه‌های خود را به‌حالت تعلیق درآورده‌اند.

در بخش پایانی گزارش آمده است که اهمیت راهبردی تنگه هرمز دیگر فقط به نفت و گاز محدود نمی‌شود و این آبراه اکنون به یکی از گذرگاههای مهم زیرساخت‌های ارتباطی جهانی نیز تبدیل شده است. با این حال، گزارش تأکید می‌کند که درباره توانایی یا تصمیم رژیم ایران برای انجام چنین اقداماتی، اطلاعات قطعی و عمومی در دسترس نیست.

تلگرام چند ثانیه(رژیم)
قطر حملات انصارالله را محکوم کرد/ اعلام همبستگی با سعودی وزارت امور خارجه قطر: ما بار دیگر همبستگی کامل قطر را با کشور برادرمان عربستان سعودی و اقداماتی که برای حفظ حاکمیت و امنیت خود انجام می‌دهد، اعلام می‌کنیم.

رسانه ANF گزارش داد پایگاه حزب دموکرات کوردستان ایران (حدکا) در منطقه بالیسان از توابع خلیفان در استان هولیر (اربیل) هدف حمله پهپادی قرار گرفته است. بر اساس گزارشهای اولیه، این حمله تلفات انسانی نداشته است.

رسانه ANF روز سه‌شنبه ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲۴ شهریور ۱۴۰۵) گزارش داد پایگاه حزب دموکرات کوردستان ایران (حدکا) واقع در منطقه بالیسان در بخش خلیفان استان هولیر در اقلیم کردستان عراق هدف حمله قرار گرفته است.

بر اساس این گزارش، حمله با استفاده از پهپاد انجام شده و تأسیسات این حزب را هدف قرار داده است.

به‌نوشته ANF، گزارشهای اولیه حاکی است که این حمله هیچ‌گونه تلفات جانی یا خسارت انسانی بر جای نگذاشته است. تاکنون جزئیات بیشتری درباره میزان خسارات مادی یا عامل این حمله منتشر نشده است.

این خبر در حالی منتشر می‌شود که طی روزهای اخیر منابع امنیتی عراق به رویترز گفته بودند چند اردوگاه متعلق به گروه‌های مخالف کرد رژیم ایران در شرق سلیمانیه نیز هدف حملات موشکی قرار گرفته‌اند؛ حملاتی که در آن موارد نیز گزارشی از تلفات انسانی منتشر نشده بود.

تا زمان انتشار این خبر، مقام‌های اقلیم کردستان عراق، دولت بغداد یا حزب دموکرات کوردستان ایران بیانیه رسمی درباره جزئیات این حمله منتشر نکرده‌اند.

با ادامه جنگ و تشدید محاصره دریایی، ناوگان نفتکش‌ها و کشتی‌های تجاری مرتبط با رژیم ایران هم‌چنان فعال است، اما گزارشها نشان می‌دهد فاصله میان ظرفیت اسمی این ناوگان و توان عملیاتی آن در ماه‌های اخیر افزایش یافته و حملات مستقیم به نفتکش‌ها، اختلال در بنادر و افزایش هزینه‌های حمل ونقل، چالشهای جدیدی ایجاد کرده است.

بر اساس گزارش المجله لندن که به بررسی وضعیت ناوگان دریایی رژیم ایران پس از آغاز جنگ در ۲۸ February ۲۰۲۶ (۹ اسفند ۱۴۰۴) پرداخته، تهران در ابتدای جنگ با تکیه بر شبکه گسترده نفتکش‌ها، کشتی‌های تجاری و آنچه «ناوگان سایه» خوانده می‌شود، امیدوار بود صادرات نفت و واردات کالاهای راهبردی را ادامه دهد.

این گزارش می‌گوید اگر چه ناوگان تجاری و نفتکش‌های مرتبط با رژیم ایران از بین نرفته‌اند، اما جنگ موجب شده شمار کشتی‌هایی که عملاً قادر به ورود به بنادر ایران، بارگیری و خروج ایمن هستند کاهش یابد. هم‌زمان تهدیدهای نظامی، محاصره دریایی، مین‌گذاری، رهگیری و حملات به شناورها بر فعالیت این شبکه تأثیر گذاشته است.

بر اساس آماری که گروه کشتیرانی جمهوری اسلامی ایران در سال ۲۰۲۵ منتشر کرده بود، این مجموعه ۱۴۴ کشتی با ظرفیت حمل حدود پنج میلیون تن وزن مرده در اختیار دارد. هم‌چنین داده‌های منتشر شده درباره شرکت ملی نفتکش ایران نشان می‌دهد این شرکت حدود ۵۳ نفتکش با ظرفیت تقریبی ۱۳ میلیون تن وزن مرده را اداره می‌کند.

گزارش تأکید می‌کند که از کار افتادن این ناوگان فقط مسأله صادرات نفت نیست، بلکه واردات کالاهای اساسی، تجهیزات صنعتی، قطعات یدکی و مواد اولیه را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد.

در بخش دیگری از گزارش به «ناوگان سایه» پرداخته شده است. این شبکه شامل نفتکش‌ها و شرکتهایی است که با تغییر مداوم مالکیت، پرچم، نام و محل ثبت شرکتها تلاش می‌کنند نفت ایران را خارج از چارچوب تحریم‌های آمریکا جابه‌جا کنند. بخشی از این شبکه از کشتی‌هایی با ثبت‌های بین‌المللی در کشورها و مناطق مختلف استفاده می‌کند و گاهی از روش‌هایی مانند خاموش کردن سامانه‌های شناسایی یا انتقال محموله از کشتی به کشتی بهره می‌برد.

گزارش می‌افزاید که از آغاز سال ۲۰۲۶، وزارت خزانه‌داری آمریکا بیش از ۱۰۰ کشتی مرتبط با تجارت نفت رژیم ایران را تحریم کرده است، اما اندازه واقعی این شبکه فراتر از فهرست‌های رسمی اعلام‌شده برآورد می‌شود.

در حوزه نظامی، بحران در سپتامبر وارد مرحله تازه‌یی شده است. طبق بیانیه‌های منتشر شده از سوی فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، چند نفتکش مرتبط با تجارت نفت رژیم ایران در نزدیکی خارک، جاسک و خلیج عمان هدف قرار گرفته‌اند. در مقابل، سپاه پاسداران نیز از حمله به شناورهای مرتبط با آمریکا خبر داده است. تمامی جزئیات این ادعاها از سوی منابع مستقل تأیید نشده است.

بر اساس این گزارش، جزیره خارک هم‌چنان مهم‌ترین گلوگاه صادرات نفت رژیم ایران محسوب می‌شود و حدود ۹۰ درصد صادرات نفت خام از این مسیر انجام می‌شود. داده‌های رهگیری کشتی‌ها نشان می‌دهد فعالیت بارگیری در خارک نسبت به ماه‌های نخست جنگ به شکل محسوسی کاهش یافته است.

گزارش هم‌چنین به افزایش شدید هزینه‌های حمل ونقل دریایی اشاره می‌کند. بر اساس داده‌های بازار حمل ونقل نفت، هزینه انتقال نفت از خلیج‌فارس به شرق آسیا در ماه‌های اخیر به بالاترین سطح خود رسیده است. هم‌زمان هزینه‌های بیمه جنگ و ریسک‌های امنیتی نیز افزایش یافته و برخی شرکتها بدون پوشش کامل بیمه‌ای فعالیت می‌کنند.

در بخش دیگری از این گزارش آمده است که چین هم‌چنان اصلی‌ترین خریدار نفت ایران محسوب می‌شود و بخشی از صادرات از طریق شبکه‌های انتقال دریایی در نزدیکی مالزی و آب‌های جنوب شرق آسیا به مقصد پالایشگاههای آسیایی منتقل می‌شود.

گزارش نتیجه می‌گیرد که ناوگان نفتکش‌ها و کشتی‌های مرتبط با رژیم ایران هم‌چنان فعال است، اما شرایط جنگی، محاصره دریایی، حملات مستقیم و افزایش هزینه‌های حمل ونقل موجب شده میزان بهره‌برداری عملیاتی از این شبکه نسبت به ظرفیت اسمی آن کاهش یابد.