موج نو؛ انقلاب دموکراتیک نوین ایران

انقلاب ایران چیست و چرا باید مرحله و نام آن را بشناسیم؟

سلام... واژه انقلاب برای مردم ایران، واژه آشناییه. مفهومی که دست‌کم صد و بیست ساله با تاریخ معاصر ما عجین شده و همچنان درگیرشیم.

اما انقلاب چیه؟ به چی میشه گفت انقلاب؟ انقلاب‌ها چطور نام‌گذاری میشن؟ مثلاً چرا یک انقلاب با پسوند مشروطه مشخص میشه... یک انقلاب با پسوند ضدسلطنتی و یک انقلاب با صفت دموکراتیک نوین؟

در برنامه امروز موج نو می‌خوایم راجع به همین موضوع صحبت کنیم. راجع به عنوان انقلابی که در میهن ما جریان داره و چرایی اون... با ما همراه باشید.

برای شناخت یک انقلاب و تعیین مرحله اون و نام‌گذاریش، باید اول جامعه رو در حرکت تاریخی خودش بررسی کرد....

یعنی باید ببینیم این انقلاب از کجا اومده؟ الآن تو چه نقطه‌ایه و قراره کجا بره؟ این انقلاب قراره چه مسئله‌ای از جامعه حل کنه؟ رهبری اون برعهده کدوم شخص و جریانیه؟ چه نیروهایی در این انقلاب شرکت دارن و قراره چه سدی از مسیر جامعه برداشته بشه؟ چه تغییری در مناسبات جامعه و قدرت ایجاد می‌کند؟

وقتی بتونیم به این سؤالات جواب بدیم... اون وقت نام انقلاب هم مشخص میشه.

یعنی همین‌طوری نمی‌توانیم بگوییم، انقلاب فلان و انقلاب فلان.......... پیشنهاد می‌کنم قبل از پرداختن به نام انقلاب، اول خود انقلاب رو تعریف کنیم که تا هم‌ذهن بشیم، بعد بریم سراغ بحث اصلی، یعنی نام واقعی و مرحله انقلاب در ایران.

به این ترتیب مشخص میشه که انقلاب با یک تغییر ساختاری سر و کار داره... با این تعریف، حالا میشه دقیق‌تر و عمیق‌تر به نام‌گذاری انقلاب فکر کرد. اما چطور؟ با چه سنجه‌ای؟

خیلی هم عالی..... پس بیاید بریم سراغ جامعه... بیاید ببینیم جامعه ایران در چه مرحله تاریخی و تکاملی‌ای قرار داره... چه مانعی بر سر راهشه و داره به کجا میره. یعنی اول واقعیت جامعه‌ای که قراره توش انقلاب رخ بده رو بررسی کنیم و بعد برسیم به اسمش. نه اینکه اول اسم رو انتخاب کنیم، بعد واقعیت رو توش جا بدیم.

انقلاب را باید بر اساس واقعیت جامعه نام‌گذاری کرد یا از قبل برایش اسم گذاشت؟

برای شناخت مرحله یک انقلاب باید دو طرف حرکت رو ببینیم. اول اینکه جامعه الآن در چه وضعیتی قرار داره و دیگه اینکه برای حل تضاد اصلی خودش به چه وضعیتی باید برسه؟

خوشبختانه تاریخ پیش روی ماست و در این رابطه تجربه‌های جالبی پیش روی ما می‌ذاره.

بله... پس وقتی مناسبات فئودالی و ارباب‌رعیتی در جریان یک انقلاب درهم می‌ریزه و مناسبات شهرنشینی یا بورژوایی جایگزین روابط قبلی میشه... اسم انقلاب بر اساس همین فرایند میشه انقلاب بورژوایی.....

حالا بریم سراغ یه نمونه دیگه... یعنی انقلاب روسیه.

اینجا هم دقیقاً مثل همون مثال تبدیل مایع به گاز... انقلاب بر اساس فرایندی که طی می‌کنه و سمت‌گیری و هدفی که دنبال می‌کنه تعریف میشه.

حالا با این دو مثال تاریخی... می‌رسیم به ایران امروز... راستی جامعه امروز ایران در چه نقطه‌ای ایستاده و چطور میشه مرحله انقلاب در ایران رو تعریف کرد و اون رو نام‌گذاری کرد؟

از مشروطه تا امروز؛ چرا مسیر انقلاب در ایران کامل نشد؟

اجازه بدید همین نکته‌ای که دوستمون گفت رو پی بگیریم و نگاهی گذرا به تاریخ داشته باشیم، یعنی ببینیم در صد و بیست سال اخیر... این مسئله بنیادی که تقابل آزادی و استبداده چه مسیری رو طی کرده:

شاید بشه با اغماض گفت مشابه اونچه در فرانسه رخ داد علیه فئودالیسم و مناسبات ارباب‌رعیتی و پادشاهی، می‌تونست در ایران هم با این انقلاب شکل بگیره.

اما این مسیر کامل نشد. استبداد دوباره برگشت...

به همین دلیل هم هست که اقتصاددان‌ها و جامعه‌شناس‌ها همیشه میگن بورژوازی ملی در ایران هرگز نتونست مثل بسیاری از کشورها شکل و سر و سامون بگیره.

در واقع شاه ضدمردمی، جنایتکار و وابسته به استعمار با حمایت استعمار کودتا کرد، مردم رو سرکوب کرد و انقلابیون و در رأس همه مجاهدین و فداییان رو قتل‌عام و زندانی کرد و در نتیجه راه برای سرقت انقلاب ضدسلطنتی توسط خمینی باز شد.

حالا می‌رسیم به ایران امروز و مرحله انقلاب در ایران... اینکه اسم انقلابی که امروز در ایران جریان داره چیه؟

بیاید یه بار دانسته‌هامون رو بررسی کنیم.

حالا اسم انقلابی با این ویژگی‌ها چیه؟

برای این که بشه اقتصاد رو حل کرد، فرهنگ رو حل کرد، محیط زیست رو حل کرد، حاکمیت رو به مردم برگردوند، همه اینها از معبر و گذرگاه آزادی می‌گذره و بدون آزادی، حل این معضلات غیرممکنه، بنابراین انقلاب در ایران رو انقلاب دموکراتیک نوین نام‌گذاری می‌کنیم. انقلابی که هدفش آزادی و دموکراسی برای حل معضلات جامعه است.

آزادی هم که میگیم از آزادی پوشش و بیان شروع میشه تا آزادی احزاب و تجمعات... یعنی انتقال قدرت به مردم. حاکمیت مردم بر مردم... در این مرحله... هرکسی هستی و هر عقیده و ایدئولوژی‌ای داره مهم نیست. مهم اینه که روی یک ضرورت مشترک توافق کنیم. برداشتن سد استبداد، چه از نوع استبداد سلطنتی یا مذهبی، و برقراری جمهوری دموکراتیک.