تمدید آتشبس؛ تنشها فروکش نکرده، دیپلماسی ادامه دارد
.jpg)
پس از تمدید آتشبس؛ تنگه هرمز در کانون تنشهای تازه
۱۴۰۵/۲/۲
تحولات مربوط به جنگ، آتشبس و دیپلماسی وارد مرحلهای بهشدت شکننده شد. در حالی که دونالد ترامپ تمدید آتشبس میان ایران و آمریکا را بهصورت نامحدود اعلام کرد، کاخ سفید تأکید کرد که محاصره دریایی بنادر ایران ادامه خواهد داشت. سخنگوی کاخ سفید گفت رئیسجمهور آمریکا خواهان دریافت موضعی «یکپارچه» از سوی رهبری رژیم ایران است و هنوز هیچ ضربالاجل رسمی برای پایان تمدید آتشبس تعیین نشده است، هرچند گزارشهایی از پنجره زمانی چندروزه برای پاسخ تهران منتشر شد که بعداً از سوی کاخ سفید رد شد.
در مقابل، مقامهای ارشد ایران موضعی صریح اتخاذ کردند. رئیس مجلس ارتجاع و پزشکیان اعلام کردند که بهدلیل نقض آشکار آتشبس از سوی آمریکا و اسرائیل—از جمله محاصره دریایی—بازگشایی تنگه هرمز «ممکن نیست» و این اقدامات مانع «مذاکرات واقعی» است. رژیم ایران تأکید کرد که در برابر تهدید، محاصره و بدعهدی وارد مذاکره نخواهد شد.
در حوزه میدانی، تنشها تشدید شد. رسانههای بینالمللی به نقل از آسوشیتدپرس، UKMtO و منابع ایرانی گزارش دادند که سپاه پاسداران به سه کشتی در تنگه هرمز شلیک کرده و دو شناور را توقیف کرده است. این رخدادها نشان داد که با وجود تمدید آتشبس، امنیت کشتیرانی در هرمز بهشدت محدود باقی مانده و بازارهای جهانی انرژی تحت فشار قرار گرفتهاند.
آتشبس تمدید شده، اما شلیک به کشتیها در هرمز و اختلاف روایتها نشان میدهد بحران هنوز مهار نشده است.
پوشش زنده امروز در حالی آغاز میشود که آتشبس میان ایران و آمریکا تمدید شده، اما تحولات میدانی در تنگه هرمز و مواضع متضاد تهران و واشنگتن درباره مذاکرات، آینده این آتشبس را در هالهای از ابهام قرار داده است.
با آغاز روز جدید پس از تمدید آتشبس، تمرکز تحولات بر دو محور اصلی است: امنیت تنگه هرمز و سرنوشت دیپلماسی. گزارشهای بینالمللی از شلیک به کشتیهای تجاری و توقیف شناورها حکایت دارد؛ نشانهای از آنکه تنشهای میدانی با وجود تمدید آتشبس کاهش نیافته است. نهادهای دریایی نسبت به پرریسک بودن تردد در این آبراه هشدار دادهاند.
در عرصه سیاسی، آمریکا از آمادگی برای گفتوگو سخن میگوید، اما ایران تأکید کرده هنوز تصمیمی برای شرکت در دور بعدی مذاکرات نگرفته است. رسانههای رسمی رژیم ایران اعلام کردهاند که تمدید آتشبس و ادامه مسیر دیپلماسی در حال بررسی است و هیچ بیانیه نهایی صادر نشده است.
اروپا و نهادهای بینالمللی خواستار خویشتنداری و استفاده از فرصت تمدید آتشبس برای جلوگیری از تشدید بحران شدهاند. روز پیشرو میتواند نشان دهد آیا تمدید آتشبس به کاهش واقعی تنشها منجر میشود یا صرفاً وقفهای کوتاه در یک بحران فرسایشی است.
رئیس پارلمان اروپا: آتشبس شکننده است اما باید حفظ شود؛ آزادی دریانوردی در هرمز باید احیا شود
وبسایت پارلمان اروپا- ۲۴ آوریل ۲۰۲۶
مکان: نیکوزیا، قبرس
، رئیس پارلمان اروپا، در سخنرانی خود در نشست غیررسمی سران کشورها و دولتهای اتحادیه اروپا در نیکوزیا گفت که آتشبس برقرارشده در خاورمیانه، با وجود شکنندگی، زمینه لازم برای مذاکرات را فراهم کرده و باید حفظ شود. او تأکید کرد که قیمت انرژی و تحولات خاورمیانه در مرکز نگرانیهای اروپا قرار دارد.
متسولا با اشاره به دیدارهای اخیر خود با شورای همکاری خلیج فارس، از جمله دبیرکل این شورا، گفت پارلمان اروپا حمایت خود را از تلاشهای منطقهای برای کاهش تنشها اعلام کرده است. او نقش قبرس را بهعنوان «پل حیاتی اروپا به خاورمیانه» برجسته کرد و گفت ریاست قبرس توانسته ارتباطات مؤثری با بازیگران منطقهای برقرار کند.
رئیس پارلمان اروپا تصریح کرد که هدف مشترک همه طرفها پایان سریع و پایدار جنگ است؛ پایانی که به گفته او باید حقوق، کرامت و آزادی مردم ایران را تضمین کند، به نگرانیها درباره برنامه هستهای و موشکهای بالستیک ایران بپردازد، حمایت از نیروهای نیابتی را مدنظر قرار دهد و به موانع ایجادشده در تنگه هرمز پایان دهد.
او در عین حال با اشاره به وضعیت داخلی ایران گفت اروپا نسبت به بازداشت مخالفان و اجرای اعدامها نگران است و تأکید کرد که اروپا زندانیان و خانوادههای آنان را فراموش نکرده است. متسولا گفت توجه به این مسائل بخشی از رویکرد اتحادیه اروپا در قبال تحولات جاری است.
متسولا همچنین بر ضرورت احیای آزادی دریانوردی تأکید کرد و از ائتلاف رو به گسترش شرکای بینالمللی که برای حفظ امنیت کشتیرانی همکاری میکنند، استقبال نمود. او این همکاریها را نشانهای از توان اروپا برای واکنش به بحرانی ناخواسته اما اجتنابناپذیر دانست و بر اهمیت داشتن راهبردی روشن ذیل ماده ۴۲.۷ معاهده اتحادیه اروپا بهعنوان بخشی از جعبهابزار دفاعی و امنیتی اروپا تأکید کرد.

وایر رویترز-کاخ سفید: شاهد پیشرفتهایی از سوی ایران بودهایم
وایر رویترز۲۴ آوریل ۲۰۲۶ ساعت ۱۹۲۲-کاخ سفید: شاهد پیشرفتهایی از سوی ایران بودهایم
کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، روز جمعه گفت که ایالات متحده در روزهای اخیر شاهد پیشرفتهایی از سوی طرف ایرانی بوده و امیدوار است که در مذاکرات آخر هفته پیشرفتهای بیشتری حاصل شود.
پنتاگون بررسی اقدامات علیه برخی متحدان ناتو را در پی اختلاف بر سر ایران آغاز کرده است
تاریخ: ۲۴ آوریل ۲۰۲۶
خبرگزاری رویترز به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد که یک ایمیل داخلی در پنتاگون گزینههایی را برای مجازات متحدان ناتو که به باور واشنگتن در حمایت از عملیات آمریکا در جنگ با ایران کوتاهی کردهاند، بررسی میکند؛ از جمله تعلیق اسپانیا از ناتو و بازنگری در موضع ایالات متحده نسبت به ادعای بریتانیا بر جزایر فالکلند.
به گفته این مقام که به شرط ناشناس ماندن درباره محتوای ایمیل سخن گفته، این گزینهها در یادداشتی داخلی تشریح شده و نشاندهنده نارضایتی از آنچه «بیمیلی یا امتناع برخی متحدان» در اعطای دسترسی، استقرار و حق عبور هوایی (ABO) به آمریکا توصیف شده، است. در این ایمیل تأکید شده که دسترسی ABO «حداقل مطلق و پایهای برای ناتو» به شمار میرود و این گزینهها در سطوح بالای پنتاگون در حال گردش بودهاند.
در یکی از گزینههای مطرحشده، تعلیق کشورهایی که «مشکلساز» تلقی میشوند از مناصب مهم یا معتبر در ناتو بررسی شده است. با این حال، این مقام گفت ایمیل مزبور خروج آمریکا از ناتو یا بستن پایگاههای نظامی در اروپا را پیشنهاد نمیکند و از اظهار نظر درباره احتمال کاهش نیروهای آمریکا در اروپا خودداری کرد؛ موضوعی که بهطور گسترده مورد انتظار است.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، پیشتر از متحدان ناتو بهدلیل عدم اعزام نیروی دریایی برای کمک به بازگشایی تنگه هرمز انتقاد کرده بود؛ تنگهای که پس از آغاز جنگ هوایی در ۲۸ فوریه بر روی کشتیرانی جهانی بسته شد. ترامپ همچنین گفته بود در حال بررسی خروج از ناتو است و در مصاحبهای با رویترز در اول آوریل، در پاسخ به این پرسش که آیا چنین اقدامی ممکن است، گفت: «اگر جای من بودید، شما چه میکردید؟»
در واکنش به افشای این ایمیل، کینگزلی ویلسون، سخنگوی پنتاگون، گفت: «همانطور که رئیسجمهور ترامپ گفته است، با وجود تمام اقداماتی که ایالات متحده برای متحدان ناتو انجام داده، آنها در کنار ما نبودند.» او افزود: «وزارت جنگ اطمینان حاصل خواهد کرد که رئیسجمهور گزینههای قابل اتکایی در اختیار داشته باشد تا متحدان ما سهم خود را ایفا کنند.»
به نوشته رویترز، جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران پرسشهای جدی درباره آینده ائتلاف ۷۶ ساله ناتو ایجاد کرده و نگرانیهایی را درباره تعهد واشنگتن به دفاع از اروپا برانگیخته است. بریتانیا، فرانسه و برخی دیگر گفتهاند پیوستن به محاصره دریایی آمریکا به معنای ورود به جنگ خواهد بود، اما در صورت آتشبس پایدار یا پایان درگیری، حاضرند برای باز نگه داشتن تنگه هرمز همکاری کنند.
در همین حال، مقامهای دولت ترامپ تأکید کردهاند که ناتو نمیتواند یکطرفه باشد. بهویژه از اسپانیا ابراز نارضایتی شده است؛ کشوری که دولت آن اعلام کرده اجازه استفاده از پایگاهها یا حریم هوایی خود برای حمله به ایران را نخواهد داد. آمریکا دو پایگاه مهم نظامی در اسپانیا دارد: پایگاه دریایی روتا و پایگاه هوایی مورون.
به گفته این مقام، گزینههای مطرحشده در ایمیل با هدف ارسال پیام قوی به متحدان ناتو طراحی شدهاند تا آنچه «احساس استحقاق اروپاییها» توصیف شده، کاهش یابد. در این یادداشت همچنین آمده است که تعلیق اسپانیا از ناتو اگرچه اثر عملی محدودی بر عملیات نظامی آمریکا خواهد داشت، اما از نظر نمادین پیامد قابل توجهی به همراه دارد.
رویترز: اروپا بر افزایش فشار بر ایران تأکید دارد؛ سفر عراقچی به پاکستان در دستور کار
تاریخ: ۲۴ آوریل ۲۰۲۶
⚪صدراعظم آلمان، فریدریش مرتس، روز پنجشنبه گفت که بهاعتقاد او ایران در حال وقتکشی است و اتحادیه اروپا باید فشارها را افزایش دهد، هرچند تأکید کرد که در صورت آمادگی تهران برای مصالحه، امکان کاهش تحریمها وجود دارد. مرتس در حاشیه نشست اتحادیه اروپا گفت «هیچکس در این اجلاس مخالف این نیست که اگر ایران مایل به مصالحه باشد، تحریمها میتوانند کاهش یابند».
⚪همزمان، اورزولا فوندرلاین، رئیس کمیسیون اروپا، تصریح کرد که لغو تحریمها علیه ایران تنها زمانی ممکن است که دلایل اعمال آنها از میان برداشته شود و آنتونیو کاستا، رئیس شورای اروپا، گفت که «هنوز برای صحبت درباره لغو تحریمها زود است».
🔴در تحولی مرتبط، دو منبع پاکستانی به رویترز گفتند که عراقچی، وزیر امور خارجه رژیم ایران، روز جمعه سفری کوتاه به پاکستان خواهد داشت تا گفتوگوهای دوجانبه انجام دهد. به گفته این منابع، عراقچی در این سفر نظر تهران درباره پیشنهاد مذاکره با ایالات متحده را مطرح خواهد کرد و این دیدگاه سپس به مقامات آمریکایی منتقل میشود.
عراقچی اعلام کرد که سفر به پاکستان، عمان و روسیه با هدف هماهنگی نزدیک درباره مسائل دوجانبه و مشورت پیرامون تحولات منطقهای انجام میشود و تأکید کرد: «همسایگان ما اولویت ما هستند».
⚪در همین حال، بلومبرگ نیوز گزارش داد که هند در حال بررسی گزینههای مختلف درباره سرمایهگذاری ۱۲۰ میلیون دلاری خود در بندر چابهار ایران است. به نوشته بلومبرگ، دهلینو قصد ندارد بهطور کامل از چابهار خارج شود و در عین حال گفتوگوهای جداگانهای با آمریکا و ایران درباره نحوه پیشبرد این سرمایهگذاری انجام میدهد. یکی از گزینههای مورد بررسی، واگذاری موقت سهام بندر به یک نهاد ایرانی عنوان شده است.
⚪در تحولات دیگر، بانک مرکزی روسیه روز پنجشنبه نرخ بهره کلیدی را ۵۰ واحد پایه کاهش داد و همزمان پیشبینی خود از قیمت نفت را در پی جنگ ایران افزایش داد؛ اقدامی که به گفته تحلیلگران، بازتابی از نگرانیها درباره اثرات ژئوپلیتیک بر بازار انرژی است.
گفتوگوی لاوروف و اسحاقدار درباره تحولات منطقه و نقش پاکستان در میانجیگری تهران–واشنگتن
وزیران امور خارجه پاکستان و روسیه در گفتوگویی تلفنی، آخرین تحولات منطقهای و اقدامات اسلامآباد برای تسهیل گفتوگو میان تهران و واشنگتن را بررسی کردند. به گزارش روابط عمومی دفتر سخنگوی وزارت امور خارجه پاکستان، محمد اسحاقدار، معاون نخستوزیر و وزیر خارجه این کشور، در این تماس با سرگئی لاوروف، همتای روس خود، درباره روابط دوجانبه و همکاری در مجامع چندجانبه با هدف حمایت از صلح و امنیت بینالمللی تبادل نظر کرد.
در این گفتوگو، لاوروف نقش پاکستان در تسهیل گفتوگو میان ایران و ایالات متحده را سازنده ارزیابی و از آن قدردانی کرد. وزیر امور خارجه پاکستان نیز با تأکید بر عزم اسلامآباد برای ادامه مشارکت در تلاشهای دیپلماتیک جاری، گفت کشورش همچنان از گفتوگو و دیپلماسی برای حل مسالمتآمیز مسائل حمایت میکند.
دو طرف همچنین بر اهمیت حفظ تعاملات منظم در سطوح عالی تأکید کردند و درباره تغییر زمان سفر نخستوزیر پاکستان به روسیه در تاریخی مناسب برای هر دو طرف گفتوگو داشتند. این تماس در حالی انجام شد که شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، در پیامی به مناسبت روز جهانی چندجانبهگرایی و دیپلماسی برای صلح، بر تعهد کشورش به گفتوگو، همکاری و حل اختلافات مطابق منشور سازمان ملل تأکید کرد و گفت تلاشهای میانجیگرانه پاکستان در منطقه با همین اصول هدایت میشود.
این تحولات همزمان از سفر قریبالوقوع عراقچی، به پاکستان، عمان و روسیه خبر میدهد؛ سفری که در چارچوب رایزنیهای دیپلماتیک منطقهای ارزیابی میشود.
دو پهپاد انفجاری هدایتشونده با سیم فیبر نوری، دو مکان در شمال کویت را هدف قرار دادند
طبق بیانیه ارتش کویت، صبح امروز، دو پهپاد انفجاری هدایتشونده با سیم فیبر نوری، دو مکان در شمال کویت را هدف قرار دادند. طبق این بیانیه، این پهپادها از عراق برخاستهاند و خسارات مادی وارد کردهاند، اما هیچ زخمی نداشتهاند.
واشنگتن فری بیکن: «ناوگان شبح» ایران پیش از آغاز محاصره، نفتی به ارزش ۵ میلیارد دلار منتقل کرد
تاریخ: ۲۳ آوریل ۲۰۲۶
رسانه آمریکایی واشنگتن فری بیکن گزارش داد که شبکهای موسوم به «ناوگان شبح» ایران—متشکل از نفتکشهایی که برای دور زدن تحریمها فعالیت میکنند—از ابتدای عملیات نظامی اخیر تا پیش از اجرای محاصره دریایی آمریکا، حدود ۶۰ میلیون بشکه نفت خام به ارزشی نزدیک به ۵ میلیارد دلار جابهجا کرده است. بر اساس دادههای کشتیرانی تحلیلشده توسط گروه اتحاد علیه ایران هستهای (UANI)، بخش عمده این محمولهها به چین ارسال شده است.
طبق این گزارش، ۲۶ کشتی از ناوگان رصدشده توسط UANI از جزیره خارک—مرکز اصلی صادرات انرژی ایران—حرکت کردهاند. واشنگتن فری بیکن به نقل از UANI مینویسد که صادرات نفتی زمان جنگ، درآمدی چندمیلیارددلاری ایجاد کرده که به ادعای این گروه، برای تأمین مالی فعالیتهای نظامی ایران مورد استفاده قرار میگیرد.
این گزارش میافزاید که با اجرایی شدن محاصره دریایی آمریکا، خروج یا بازگشت نفتکشهای ایرانی به خلیج فارس متوقف شده و حضور نیروهای دریایی آمریکا فشار سنگینی بر اقتصاد ایران وارد کرده است. به ادعای UANI، این محاصره میتواند زیان اقتصادی روزانهای معادل صدها میلیون دلار و زیان ماهانهای چندمیلیارددلاری از محل توقف همزمان واردات و صادرات به ایران تحمیل کند. همچنین بیش از ۹۰ درصد درآمد نفتی سالانه ایران از مسیر کشتیهایی تأمین میشود که از تنگه هرمز عبور میکنند؛ مسیری که اکنون عملاً تحت محدودیت قرار گرفته است.
بر اساس این گزارش، دستکم ۳۴ کشتی ایرانی در جنوبشرق آسیا در وضعیت لنگر انداخته یا سرگردان هستند و در صورت بازگشت به ایران، ناچار به عبور از محدوده محاصره خواهند بود. واشنگتن فری بیکن با اشاره به نمونههایی از خاموشسازی سامانههای رهگیری، این رفتار را روشی متداول برای گریز از رصد توصیف میکند.
این رسانه همچنین به اقدامات اخیر آمریکا برای رهگیری نفتکشها اشاره کرده و به نقل از پنتاگون گزارش میدهد که چند عملیات رهگیری دریایی علیه کشتیهای مرتبط با صادرات نفت ایران انجام شده است. به گفته UANI، این رهگیریها نشان میدهد که واشنگتن حتی خارج از خلیج فارس نیز به دنبال مهار تجارت نفتی ایران است.
در جمعبندی، گزارش واشنگتن فری بیکن تأکید میکند که از نگاه نویسنده و منابع مورد استناد، تجارت نفتی ایران نهتنها منبع درآمد، بلکه بخشی از شبکه پشتیبانی لجستیکی–مالی تلقی میشود؛ ادعایی که در چارچوب تحلیل و دیدگاههای منابع آمریکایی مطرح شده است.
واشنگتنپست: ترامپ میتواند بدون توافق با ایران به اهداف خود برسد
تاریخ: ۲۲ آوریل ۲۰۲۶
روزنامه واشنگتنپست در یادداشتی تحلیلی نوشت، دونالد ترامپ برای پیشبرد اهداف خود در قبال ایران لزوماً به توافق نیاز ندارد و ابزارهای فشار موجود—بهویژه محاصره دریایی و فشار اقتصادی—میتواند اهرم کافی در اختیار واشنگتن قرار دهد.
در این یادداشت آمده است که تمدید آتشبس از سوی ترامپ بهمنظور دادن زمان به تهران برای ارائه «پیشنهاد واحد»، از سوی برخی در ایران بهعنوان نشانهای از تمایل واشنگتن به اجتناب از بازگشت به جنگ تفسیر شده است. با این حال، نویسنده استدلال میکند که هدف ایران طولانی کردن روند گفتوگوهاست تا احتمال ازسرگیری عملیات نظامی کاهش یابد و فشارهای داخلی بر دولت آمریکا افزایش پیدا کند.
نویسنده با اشاره به گزارشها درباره بازه زمانی محدود برای ارائه پاسخ از سوی ایران، معتقد است اگر تهران پیشنهاد قابل قبولی ارائه نکند، آمریکا میتواند با حفظ محاصره دریایی و ادامه فشار، موقعیت خود را تقویت کند. او همچنین به برآوردهایی استناد میکند که طبق آنها بخش عمده تجارت ایران از مسیر تنگه هرمز انجام میشود و محدودیت در این مسیر میتواند پیامدهای جدی اقتصادی برای تهران داشته باشد.
در ادامه یادداشت، با نقل قول از کارشناسان تحریم، ادعا میشود که ظرفیت ذخیرهسازی نفت ایران محدود است و اختلال پایدار در صادرات میتواند به کاهش درآمدهای دولتی و فشار داخلی منجر شود. نویسنده همچنین استدلال میکند که تمدید آتشبس پیش از تکمیل فهرست اهداف نظامی تعیینشده، از نگاه او، فضای مانور بیشتری برای واشنگتن باقی میگذارد.
در جمعبندی، یادداشت واشنگتنپست نتیجه میگیرد، فشار اقتصادی و دریایی میتواند اهرم اصلی آمریکا باشد و حتی در صورت عدم دستیابی به توافق، ترامپ میتواند با اتکا به این فشارها، مسیر خود را موفقیتآمیز معرفی کند.
نیویورکتایمز: تمرکز قدرت در ایران بهسوی سپاه پاسداران متمایل شده است
تاریخ: ۲۳ آوریل ۲۰۲۶
روزنامه نیویورکتایمز در گزارشی تحلیلی نوشت که تحولات دو ماه اخیرِ جنگ، به افزایش نقش سپاه پاسداران در تصمیمگیریهای کلان ایران انجامیده و ساختار قدرت را بهسوی الگویی جمعی با محوریت نظامیان سوق داده است.
به گزارش این روزنامه، تصمیم ایران برای عدم حضور در دور جدید گفتوگوهای صلح در اسلامآباد در شرایطی اتخاذ شد که محاصره دریایی آمریکا ادامه داشت. نیویورکتایمز مینویسد در آن مقطع، دیدگاه سپاه مبنی بر بیفایده بودن مذاکره زیر فشار نظامی غالب شد؛ هرچند گزارش تصریح میکند در داخل حاکمیت دیدگاههای متفاوتی وجود داشته است.
این گزارش با اشاره به پیامدهای جنگ، استدلال میکند که سپاه پاسداران بهعنوان بازیگر اصلی امنیتی اکنون وزن بیشتری در تعیین خطوط قرمز و اهرمهای فشار دارد؛ از جمله تنگه هرمز که بهگفته منابع مطلع، بهعنوان برگ برنده راهبردی تا زمان تغییر شرایط فشار حفظ میشود.
نیویورکتایمز همچنین به دگرگونیهای اجتماعی و سیاسی همزمان اشاره میکند و مینویسد در حالی که سختگیریهای اجتماعیِ پیشین کاهش یافته، کنترلهای امنیتی و سرکوب سیاسی تشدید شده است. به روایت این گزارش، این تغییرات سریع—که در کمتر از دو ماه رخ داده—نشان میدهد کشور وارد مرحلهای گذار شده که پیامدهای آن برای سیاست داخلی و خارجی هنوز روشن نیست.
سخنگوی کاخ سفید: ایران دچار «اشتباه محاسباتی جدی» شده است
کارولین لیویت، سخنگوی مطبوعاتی کاخ سفید، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که بهگفته او ایران دچار یک «اشتباه محاسباتی جدی» شده است. لیویت در این پیام مدعی شد آنچه «بلوف چند دههای ایران» توصیف کرد—که به گفته او بر نیروهای نیابتی، برنامه هستهای پرریسک و مماشات غرب متکی بوده—در مواجهه با نیروی مستقیم و شرایط ژئوپلیتیکی جدید فروپاشیده است.
این موضعگیری در حالی مطرح میشود که تنشها در تنگه هرمز ادامه دارد، آتشبس تمدید شده اما وضعیت مذاکرات همچنان نامشخص است و واشنگتن بر ادامه محاصره دریایی تأکید دارد. اظهارات لیویت بخشی از ادبیات تندتر کاخ سفید در روزهای اخیر تلقی میشود که همزمان با تحرکات نظامی و دیپلماتیک آمریکا در منطقه مطرح شده است.
روبیو حزب الله را مانع اصلی در مسیر صلح دانست
مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده، گفت مداخله مستقیم دونالد ترامپ در میانجیگری میان اسرائیل و لبنان، «تمدید آتشبس لبنان را ممکن کرد» و ابراز امیدواری کرد که این روند به صلحی پایدار میان دو کشور منجر شود.
روبیو روز پنجشنبه در دفتر بیضی کاخ سفید گفت رئیسجمهور آمریکا «خواست شخصاً در این روند درگیر باشد» و این مشارکت مستقیم باعث شد زمان لازم برای ادامه تلاشها جهت دستیابی به صلح دائمی فراهم شود. او افزود تمدید آتشبس به همه طرفها فرصت میدهد بر سر چارچوبی ماندگار برای پایان درگیریها کار کنند.
دونالد ترامپ تمدید سههفتهای آتشبس لبنان را پس از دور دوم گفتوگوهای مستقیم میان اسرائیل و لبنان که در کاخ سفید برگزار شد، اعلام کرد. در این نشست، علاوه بر ترامپ، مقامهایی از جمله مارکو روبیو، جیدی ونس، سفیران آمریکا در اسرائیل و لبنان و همچنین سفیران اسرائیل و لبنان در واشنگتن حضور داشتند.
روبیو در ادامه با اشاره به نقش حزبالله گفت هر دو کشور اسرائیل و لبنان از اقدامات این گروه آسیب دیدهاند و تأکید کرد «مردم لبنان شایسته زندگی در کشوری آرام و برخوردار هستند». او حزبالله را مانع اصلی در مسیر صلح دانست و گفت این تهدید باید برطرف شود.
وزیر خارجه آمریکا در پایان ابراز خوشبینی کرد که در هفتههای آینده، طرفها به صلحی نزدیکتر خواهند شد؛ صلحی که به گفته او «مردم اسرائیل و لبنان سزاوار آن هستند».
روز ۵۴ درگیریهای خاورمیانه | ترامپ: جدول زمانی مشخصی وجود ندارد
وضعیت مذاکرات:
دونالد ترامپ روز پنجشنبه در کاخ سفید از ارائه هرگونه جدول زمانی برای پایان جنگ با ایران خودداری کرد و به خبرنگاران گفت: «عجله نکنید». رئیسجمهور آمریکا تأخیر در گفتوگوها را به آنچه نبود رهبری شفاف در تهران توصیف کرد نسبت داد؛ اظهاراتی که در حالی مطرح میشود که فشارهای اقتصادی جهانی ناشی از جنگ رو به افزایش است.
لبنان:
ترامپ اعلام کرد آتشبس در لبنان به مدت سه هفته تمدید شده است؛ تصمیمی که پس از دیدار نمایندگان اسرائیل و لبنان در کاخ سفید اتخاذ شد. درگیری میان اسرائیل و حزبالله از موضوعات کلیدی مورد بحث در تلاشهای صلح آمریکا و ایران بوده است.
تنش دریایی:
به گفته منابع آگاه به CNN، مقامهای نظامی آمریکا در حال تدوین طرحهای جدید برای هدف قرار دادن توانمندیهای ایران در تنگه هرمز هستند، در صورتی که آتشبس فروبپاشد. همزمان، ترامپ دستور داده نیروی دریایی آمریکا هر شناوری را که اقدام به مینگذاری در آبراه کند هدف قرار دهد.
اتحادیه اروپا: حضور کارشناسان هستهای در مذاکرات با ایران ضروری است
منبع: اظهارات کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا
تاریخ: ۲۳ آوریل ۲۰۲۶
مکان: قبرس
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، هشدار داد که در صورت عدم حضور کارشناسان هستهای در مذاکرات با ایران، هر توافق احتمالی ضعیفتر از توافق هستهای سال ۲۰۱۵ (برجام) خواهد بود.
کالاس که پیش از نشست غیررسمی رهبران اتحادیه اروپا در قبرس سخن میگفت، تأکید کرد اگر گفتوگوها صرفاً درباره موضوع هستهای باشد اما متخصصان فنی در میز مذاکرات حضور نداشته باشند، نتیجه آن توافقی خواهد بود که از نظر محتوایی و اجرایی از برجام ضعیفتر است.
او همچنین افزود که نادیده گرفتن سایر مسائل منطقهای از جمله برنامه موشکی ایران، حمایت از نیروهای نیابتی و فعالیتهای سایبری و ترکیبی در اروپا میتواند به شکلگیری وضعیتی منجر شود که از نگاه اتحادیه اروپا، ایرانِ خطرناکتری را در پی داشته باشد.
توافق هستهای سال ۲۰۱۵ (JCPOA) ایران را متعهد به محدود کردن سطح غنیسازی و ذخایر اورانیوم در ازای کاهش تحریمهای بینالمللی کرده بود. این توافق در سال ۲۰۱۸ و در دوره نخست ریاستجمهوری دونالد ترامپ از سوی ایالات متحده کنار گذاشته شد.
اظهارات کالاس در شرایطی مطرح میشود که آتشبس تمدید شده اما مذاکرات جدید هنوز آغاز نشده و بحثها درباره چارچوب، ترکیب و سطح گفتوگوهای احتمالی میان تهران و واشنگتن ادامه دارد.
ترامپ: دستور شلیک به قایقهای مینگذار در هرمز؛ کنترل کامل تنگه با نیروی دریایی آمریکا
رئیسجمهور آمریکا عصر پنجشنبه سوم اردیبهشت در تروث سوشیال اعلام کرد: من به نیروی دریایی ایالات متحده دستور دادهام به هر قایقی، هر چند کوچک که در آبهای تنگه هرمز اقدام به مینگذاری کند، شلیک کنند و آنها را نابود کنند. علاوه بر این، «مینروبهای» ما همین حالا در حال پاکسازی تنگه هستند. بدینوسیله دستور میدهم که این فعالیت با شدتی سه برابر ادامه یابد!
ترامپ در پست دیگری ضمن اشاره به درگیریهای درونی رژیم ایران، نوشت: ما کنترل کامل بر تنگه هرمز داریم و هیچ کشتی بدون تأیید نیروی دریایی ایالات متحده نمیتواند وارد یا خارج شود.
ترامپ: «زمان به نفع ایران نیست»؛ توافق فقط در صورت تأمین منافع آمریکا انجام میشود
دونالد ترامپ در پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشال تأکید کرد که برای پایان دادن به درگیری با ایران تحت فشار نیست . گزارشهای مربوط به «نگرانی» یا «اضطراب» خود را رد کرد و مدعی شد در این مقطع کمترین فشار را تجربه میکند.
ترامپ در این پیام، با اشاره به تداوم محاصره و وضعیت نظامی ایران، گفت که از نگاه او شرایط از این پس برای تهران دشوارتر خواهد شد و افزود توافق تنها زمانی انجام میشود که برای ایالات متحده، متحدانش و جامعه جهانی مناسب باشد. او همچنین بر ادامه سیاست فشار تأکید کرد و گفت زمان در حال گذر است.
این موضعگیری در حالی منتشر میشود که آتشبس تمدید شده، اما محاصره دریایی و تنشها در تنگه هرمز ادامه دارد و روایتهای متضادی درباره زمانبندی و چارچوب مذاکرات مطرح است.
سنتکام: ۲۹ کشتی در چارچوب محاصره آمریکا علیه ایران مجبور به بازگشت شدند
منبع: حساب رسمی فرماندهی مرکزی ایالات متحده (U.S. Central Command – CENtCOM) در شبکه X
تاریخ: ۲۲ آوریل ۲۰۲۶
فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) اعلام کرد که نیروهای آمریکایی در چارچوب محاصره دریایی علیه ایران به ۲۹ کشتی دستور دادهاند بازگردند یا مسیر خود را به سمت بنادر تغییر دهند.
سنتکام در این بیانیه، گزارشهای رسانهای اخیر مبنی بر عبور برخی کشتیهای تجاری از محاصره را رد کرده و نام بردن از کشتیهای M/V Hero II، M/V Hedy و M/V Dorena بهعنوان نمونههای موفق را نادرست دانسته است. به گفته سنتکام، نفتکشهای Hero II و Hedy که با پرچم ایران تردد میکردند، پس از رهگیری نیروهای آمریکایی در اوایل هفته جاری، در بندر چابهار ایران لنگر انداختهاند و از محاصره عبور نکردهاند.
در مورد کشتی Dorena نیز سنتکام اعلام کرد این شناور پس از تلاش قبلی برای نقض محاصره، در اقیانوس هند تحت اسکورت یک ناوشکن نیروی دریایی آمریکا قرار دارد.
سنتکام در ادامه تأکید کرد که ارتش ایالات متحده از توان عملیاتی جهانی برخوردار است و نیروهای آمریکایی در سراسر خاورمیانه و فراتر از آن در حال اجرای این محاصره هستند.
والاستریت ژورنال: آمریکا تجارت پنهان نفت ایران به چین را هدف گرفته است
تاریخ: ۲۲ آوریل ۲۰۲۶
روزنامه والاستریت ژورنال گزارش داد که ایالات متحده با توقیف نفتکشهای بدون پرچم و تشدید محاصره دریایی بنادر ایران، در حال هدف گرفتن شبکهای گسترده از تجارت پنهان نفت ایران به چین است؛ شبکهای که به نوشته این روزنامه، سالها فعال بوده و حتی پس از دو ماه جنگ نیز عمدتاً به کار خود ادامه داده است.
به گزارش WSJ، توقف نفتکش Mt tiffany و اقدامات مشابه، بخشی از تلاش واشنگتن برای قطع منبع درآمدی مهم تهران است. تحلیلگران میگویند اگر آمریکا بتواند این ذخایر شناور را بهطور مؤثر هدف بگیرد، ادامه جنگ و به تعویق انداختن مذاکرات برای ایران دشوارتر خواهد شد.
ناوگان سایه و ذخایر شناور
به گفته گروه لابی آمریکایی UANI، بیش از ۵۰۰ کشتی در قالب یک «ناوگان سایه» در خدمت صادرات نفت ایران فعالیت میکنند. دادههای شرکت ردیابی کشتی Vortexa نشان میدهد که در حال حاضر بیش از ۱۶۰ میلیون بشکه نفت خام و میعانات گازی ایران در نفتکشها ذخیره شده و منتظر تحویل است؛ از این میزان، حداقل ۱۴۰ میلیون بشکه خارج از منطقه محاصره قرار دارد.
نقش چین
والاستریت ژورنال مینویسد چین روزانه حدود ۱.۴ میلیون بشکه نفت از ایران وارد میکند که معادل نزدیک به ۱۲ درصد از کل واردات نفت چین است. این حجم بالا باعث شده هرگونه اختلال در مسیرهای دریایی، پیامدهای فوری برای بازار انرژی و روابط پکن–واشنگتن داشته باشد.
در همین چارچوب، توقیف قبلی یک کشتی ایرانی—MV touska—پس از شلیک نیروهای آمریکایی، واکنش چین را برانگیخت. این کشتی در ماه گذشته دو بار به بندر ژوهای چین سفر کرده بود و توقیف آن، توجه ویژه پکن را جلب کرد.
اثرگذاری محاصره؛ هنوز در راه است
به گفته چارلی براون، افسر سابق نیروی دریایی آمریکا و مشاور ارشد UANI، معمولاً حدود ۱۰ روز طول میکشد تا کشتیها از ایران به تنگه مالاکا برسند. او تأکید میکند که اثر واقعی محاصره و میزان موفقیت کشتیها در عبور از آن، طی روزهای آینده روشنتر میشود؛ زمانی که شناورها پس از رسیدن به مقصد، سیگنالهای رهگیری خود را دوباره فعال کنند.
اکسیوس: سپاه پاسداران مینهای بیشتری در تنگه هرمز کار گذاشته است
رسانه آمریکایی اکسیوس به نقل از یک مقام آمریکایی و یک منبع آگاه اعلام کرد که نیروی دریایی سپاه پاسداران در طول این هفته مینهای بیشتری در تنگه هرمز کار گذاشته است.
براساس گزارش اکسیوس، این دومین بار از زمان آغاز جنگ است که رژیم ایران اقدام به مینگذاری در این تنگه میکند و هنوز مشخص نیست همه مینهای مرحله اول شناسایی و پاکسازی شدهاند یا نه.
اکسیوس افزود که ارتش آمریکا عملیات مینگذاری رژیم ایران را شناسایی کرده و بهدقت آن را زیر نظر دارد.
یک مقام آمریکایی گفته واشینگتن از تعداد مینهای جدید مطلع است، اما جزئیات آن را اعلام نکرده است.
آلیانتس ترید: جنگ با ایران میتواند ۱۵ هزار شرکت دیگر را به ورشکستگی بکشاند
تاریخ: ۲۳ آوریل ۲۰۲۶
بیمهگر اعتبار تجاری Allianz trade (آلیانتس ترید) هشدار داد که تداوم جنگ با ایران میتواند طی دو سال آینده بیش از ۱۵ هزار شرکت دیگر را در سراسر جهان به ورشکستگی بکشاند؛ بهطوری که آسیا بیش از نیمی از این خسارت جهانی را متحمل خواهد شد.
طبق برآورد بهروزشده آلیانتس ترید، ورشکستگیهای جهانی در سال ۲۰۲۶ حدود ۶ درصد افزایش مییابد و این روند افزایشی در سال ۲۰۲۷ نیز در سطوح بالا تثبیت خواهد شد. این بیمهگر پیشبینی میکند که جنگ جاری ۷ هزار ورشکستگی اضافی در سال آینده و ۷۹۰۰ مورد دیگر در سال ۲۰۲۷ فراتر از سناریوهای پیشین ایجاد کند.
این ارقام بازنگری معناداری نسبت به پیشبینی اکتبر ۲۰۲۵ آلیانتس ترید است؛ زمانی که رشد ۵ درصدی در ۲۰۲۶ و کاهش ۱ درصدی در ۲۰۲۷ برآورد شده بود. آلیانتس یادآور میشود که حتی پیش از بحران اخیر، سال ۲۰۲۶ حدود ۲۴ درصد بالاتر از میانگین پیشا-پاندمی برآورد میشد.
گزارش جدید پیامدهای درگیریای را پوشش میدهد که از ۲۸ فوریه با عملیات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران آغاز شد و با تلافی موشکی ایران و اختلال در تنگه هرمز تشدید گردید؛ پیش از آنکه پاکستان در ۸ آوریل برای یک آتشبس دو هفتهای میانجیگری کند. با وجود تمدید نامحدود آتشبس از سوی آمریکا در ۲۲ آوریل، گزارشها از حملات به کشتیها در همان روز، بازارها را متشنج نگه داشته است.
آلیانتس ترید میگوید نوسان قیمت انرژی، افزایش هزینههای حملونقل و اختلال زنجیرههای تأمین به تورم بالاتر، شرایط اعتباری سختتر و کاهش اعتماد تجاری انجامیده است. تنگه هرمز بهتنهایی حدود یکپنجم مصرف نفت جهان و نزدیک به ۲۰ درصد تجارت LNG را جابهجا میکند؛ عاملی که توضیح میدهد چرا اختلال در این گلوگاه پیامدهای فرامنطقهای دارد.
آسیا بیشترین آسیب را میبیند
بر اساس این گزارش، ۵۴ درصد از افزایش ورشکستگیهای جهانی به آسیا مربوط خواهد بود. پیشبینی میشود ورشکستگیهای منطقهای در ۲۰۲۶ حدود ۷ درصد و در ۲۰۲۷ حدود ۳ درصد افزایش یابد. برای چین بهدلیل تداوم ضعف در املاک و مصرف، افزایشهای ۹ درصدی (۲۰۲۶) و ۵ درصدی (۲۰۲۷) برآورد شده است.
در آسیا-اقیانوسیه، تایوان با ۱۴ درصد رشد در ۲۰۲۶ بیشترین جهش را دارد؛ در مقابل، هنگکنگ و سنگاپور استثنا هستند و کاهشهایی برای آنها پیشبینی میشود.
آلیانتس هشدار میدهد که بستهشدن طولانیمدت هرمز میتواند ورشکستگیهای جهانی را در ۲۰۲۶ تا ۱۰ درصد و در ۲۰۲۷ تا ۳ درصد دیگر افزایش دهد. در این سناریو، حدود ۴۱۰۰ مورد در آمریکا و ۱۰۵۰۰ مورد در اروپای غربی افزوده خواهد شد.
به گفته آیلین سومرسان کوکی، مدیرعامل آلیانتس ترید، افزایش هزینهها در سراسر زنجیره ارزش—from کشاورزی و غذا تا تولید، سلامت و فناوری—شرکتهایی با حاشیه سود پایین، قدرت قیمتگذاری ضعیف یا بدهی بالا را بیش از همه در معرض خطر قرار میدهد.
همچنین، رشد ۶ درصدی پایه در ۲۰۲۶ میتواند ۲.۲ میلیون شغل را مستقیماً در معرض خطر بگذارد؛ بیشترین آسیب در ساختوساز، خردهفروشی و خدمات.
آیا جنگ با ایران تجارت جهانی را بیش از کووید دگرگون میکند؟
در پی تشدید جنگ با ایران و اختلال گسترده در تنگه هرمز، تحلیلگران اقتصادی و تجاری در حال ارزیابی این پرسشاند که آیا پیامدهای این درگیری میتواند بهاندازه یا حتی بیش از همهگیری کووید-۱۹، زنجیرههای تأمین جهانی را بازطراحی کند.
به گزارش گلوبال نیشن، بستهشدن یا محدود شدن تردد در تنگه هرمز—مسیر عبور بخش بزرگی از نفت، گاز و مواد خام حیاتی جهان—نقطه ضعفی را آشکار کرده که پیشتر در دوران پاندمی و سپس در جریان رژیم تعرفهای دونالد ترامپ نمایان شده بود: وابستگی بیشازحد به گلوگاههای محدود در تجارت جهانی.
شوک عرضه، نه تقاضا
در حالی که کووید-۱۹ یک شوک تقاضای فراگیر ایجاد کرد و تعرفهها به جابجایی پایدار زنجیرههای تأمین انجامید، جنگ با ایران بنا به ارزیابی کارشناسان، ضربهای حاد به سمت عرضه وارد کرده است؛ ضربهای که مستقیماً بازار انرژی، کودهای شیمیایی و کالاهای پایه را هدف گرفته است.
طبق اعلام آژانس بینالمللی انرژی، در ماه گذشته حدود ۱۰ درصد از عرضه نفت جهان و نزدیک به یکپنجم تجارت گاز طبیعی مایع (LNG) دچار اختلال شده که این نهاد آن را بزرگترین شوک تاریخ بازار انرژی جهانی توصیف کرده است.
تغییر مسیرها و جهش هزینهها
گزارش میافزاید که شرکتهای کشتیرانی بار دیگر ناچار به تغییر مسیرهای طولانی شدهاند؛ از جمله دور زدن دماغه امید نیک که هزاران مایل دریایی و تا دو هفته زمان اضافه به سفرها میافزاید. همزمان، حق بیمه ریسک جنگ برای عبور از خاورمیانه بهشدت افزایش یافته و هزینه هر سفر را چند میلیون دلار بالا برده است.
این هزینهها تاکنون به افزایش قیمت انرژی، مواد شیمیایی و برخی کالاهای تولیدی منجر شده و دولتها را وادار کرده پیشبینیهای تورمی خود را بازنگری کنند.
از «بهموقع» تا «برای احتیاط»
به نوشته گلوبال نیشن، تجربههای پیدرپی—از کووید تا جنگ—نگاه شرکتها به ریسک را تغییر داده است. بسیاری از بنگاهها بهجای مدل «تولید بهموقع» (Just-in-time)، به سمت رویکرد «برای احتیاط» (Just-in-case) حرکت کردهاند و ذخایر ایمنی را افزایش دادهاند؛ بهگونهای که طبق شاخص جهانی نوسانات زنجیره تأمین در مارس ۲۰۲۶، سطح ذخیرهسازی به بالاترین میزان در سه سال اخیر رسیده است.
همزمان، برنامههای بازگشت تولید به داخل (reshoring) یا نزدیکسپاری (nearshoring) شتاب گرفته؛ بهویژه در اروپا. کشورهایی مانند هند، اندونزی، ویتنام و مالزی از این جابجاییها منتفع شدهاند و علاقه به اروپا بهعنوان مقصد تولید نیز رو به افزایش است.
ریسک ژئوپلیتیک؛ دغدغه راهبردی
نظرسنجی از ۶ هزار شرکت در ۱۳ کشور نشان میدهد نزدیک به دو سوم بنگاهها اکنون ریسک ژئوپلیتیک—از جنگها تا تعرفهها—را دغدغه اصلی راهبردی خود میدانند؛ افزایشی چشمگیر نسبت به سال ۲۰۲۵.
تحلیلگران تأکید میکنند که اثر کامل این اختلالات هنوز بهطور کامل نمایان نشده و ممکن است ماهها طول بکشد تا پیامدها در زنجیرههای چندلایه تأمین آشکار شود—even پس از بازگشایی کامل تنگه هرمز.
جمعبندی
گزارش نتیجه میگیرد که اگرچه کووید-۱۹ و تعرفهها پیشتر زنجیرههای تأمین را تکان دادند، جنگ با ایران میتواند تغییرات ساختاری عمیقتری ایجاد کند؛ چراکه مستقیماً به انرژی، لجستیک و شریانهای حیاتی تجارت جهانی گره خورده است. در این چارچوب، تابآوری، انعطافپذیری و تنوعبخشی جغرافیایی به عناصر کلیدی استراتژی شرکتها تبدیل شدهاند.
وزیر خارجه ایتالیا: با عراقچی درباره آتشبس و بازگشایی امن تنگه هرمز گفتوگو کردم
تاریخ: ۲۲ آوریل ۲۰۲۶
آنتونیو تاجانی، وزیر امور خارجه ایتالیا، اعلام کرد که صبح امروز تماس تلفنیای با عراقچی داشته و در این گفتوگو او را به تلاش سریع برای رسیدن به یک راهحل سازنده برای بحران ایران تشویق کرده است.
به گفته تاجانی، دستیابی فوری به یک آتشبس که بازگشایی امن تنگه هرمز را تضمین کند و ماهیت صرفاً غیرنظامی برنامه هستهای ایران را تأیید نماید، «بسیار حیاتی» است. او همچنین بر اولویت برقراری یک آتشبس پایدار در لبنان تأکید کرده و همه طرفها را به تعهد عملی برای صلحی پایدار و مشترک فراخوانده است.
وزیر خارجه ایتالیا در ادامه افزود که ایتالیا آماده است بهطور فعال از گفتوگوها حمایت کرده و به تقویت ثبات در لبنان و سراسر منطقه کمک کند.
ترامپ: رژیم ایران برای مشخص ساختن اینکه رهبرشان کیست، دوران بسیار سختی را سپری میکند
تروث سوشیال ترامپ:
رژیم ایران برای مشخص ساختن اینکه رهبرشان کیست، دوران بسیار سختی را سپری میکند! آنها اصلاً نمیدانند! درگیریهای داخلی میان «تندروها» که در میدان نبرد شکستهای سختی خوردهاند، و «میانهروها» که اصلا خیلی میانهرو نیستند (اما دارند احترام کسب میکنند!)، ابلهانه است!
ما کنترل کامل بر تنگه هرمز داریم. هیچ کشتیای بدون تایید نیروی دریایی ایالات متحده نمیتواند وارد یا خارج شود. آنجا تا زمانی که رژیم ایران بتواند به یک «توافق» برسد، «کاملاً پلمب[مهروموم]» است!!!
از توجه شما به این موضوع سپاسگزارم.
رئیسجمهور دونالد جی. ترامپ.
چند خبر: از رأیگیری ناموفق دموکراتها تا قیمت نفت و محاصره دریایی
⚪جمهوریخواهان سنای آمریکا چهارشنبه و برای پنچمین بار مانع تلاش دموکراتها برای وادار کردن رئیس جمهوری آمریکا به اتمام عملیات نظامی علیه جمهوری اسلامی شدند. رأیگیری ناموفق دموکراتها برای محدود کردن اختیارات جنگی دونالد ترامپ در پنجاهوچهارمین روز عملیات نظامی رخ داد.
⚪ترامپ: به نیروی دریایی ایالات متحده دستور دادم که به هر شناور حتی قایقهای کوچک که مین در آبهای تنگه هرمز کار میگذارد، شلیک و آن را نابود کنند.
⚪بهای نفت با افزایش 5درصدی بار دیگر به بالای 100 دلار در هر بشکه رسید.
⚪رویترز: ارتش آمریکا دستکم سه نفتکش ایرانی را در آبهای آسیا توقیف و مسیر دهها کشتی مرتبط با ایران را تغییر داده است.
⚪سنتکام در چهارچوب محاصره دریایی ایران ۳۰ کشتی (عمدتاً نفتکش) را که به سمت بنادر ایران یا از آنها خارج میشدند، وادار به تغییر مسیر کرده است.
⚪سخنگوی کاخ سفید: ایران باید اورانیوم غنیشده خود را به آمریکا تحویل دهد.
⚪فرمانده نیروهای آمریکایی در اقیانوس آرام: پیروزی بر ایران برای جلوگیری از حمله چین به تایوان ضروری است
⚪آکسیوس: دولت آمریکا قصد دارد چند روز به ایران فرصت دهد تا به میز مذاکره بازگردد، در غیر این صورت ممکن است خصومتها از سر گرفته شود.
⚪کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و معاون رئیس کمیسیون اروپا: هیچ یک از ما خواهان ایران مسلح به سلاح هستهای نیستیم. ما با شرکای منطقهای خود در این زمینه که هرگونه راهحل پایدار باید علاوه بر مسئله هستهای، به مسائل دیگری از جمله برنامه موشکی ایران و حمایت مستمر آن از گروههای تروریستی نیز بپردازد، همنظر هستیم.
ترامپ تأیید کرد که عجلهای برای توافق با ایران ندارد
سایت فاکس نیوز۲۲ آوریل ۲۰۲۶ ترامپ تأیید کرد که عجلهای برای توافق با ایران ندارد و گفت: «محاصره آنها را بیشتر از بمباران میترساند»
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز چهارشنبه تأیید کرد که پس از توقف مذاکرات در ۱۲ آوریل، «هیچ فشار زمانی» در مورد آتشبس یا توافق بر سر تاریخ جدید مذاکرات با ایران وجود ندارد.
ترامپ، یک روز پس از تمدید نامحدود آتشبس با ایران، در گفتگو با مارتا مککالوم از فاکس نیوز، تأیید کرد که «بازه زمانی ۳ تا ۵ روزه» گزارششده در مورد تمدید «دروغ» است. رئیسجمهور همچنین در مورد کشتیهایی که روز چهارشنبه در تنگه هرمز توسط ایران مورد اصابت گلوله قرار گرفته و توقیف شدند، اظهارنظر کرد.
ترامپ گفت: «آنها کشتیهای آمریکایی نبودند» و افزود که اوضاع را زیر نظر خواهد داشت. ترامپ در مورد زمان پایان احتمالی جنگ گفت که «هیچ چارچوب زمانی» و هیچ عجلهای وجود ندارد. ترامپ اظهار داشت: «مردم میگویند که من میخواهم بهخاطر انتخابات میاندورهای آن را تمام کنم، درست نیست» و افزود که دولت میخواهد «توافق خوبی برای مردم آمریکا» به دست آورد.
ترامپ در مورد رژیم ایران گفت: «محاصره آنها را حتی بیشتر از بمباران میترساند». «آنها سالهاست که بمباران میشوند، اما از محاصره متنفرند». ترامپ افزود: «وقتی چاههای نفت ایران بسته میشوند، گاهی اوقات برای همیشه بسته میشوند». ترامپ همچنین گفت عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، مرد باهوشی است و انتظار دارد «وقتی مذاکرات دوباره آغاز شود، او همچنان آنجا باشد».
عباس
رویترز: ایران پس از تعلیق حملات آمریکا، کنترل خود بر تنگه هرمز را تشدید کرد
۲۳ آوریل ۲۰۲۶
خبرگزاری رویترز گزارش داد ایران با توقیف دو کشتی در تنگه هرمز، کنترل خود بر این آبراه راهبردی را تشدید کرده است؛ اقدامی که پس از اعلام دونالد ترامپ مبنی بر تعلیق نامحدود حملات آمریکا انجام شد و در شرایطی رخ داد که نشانهای از ازسرگیری مذاکرات صلح دیده نمیشود.
بر اساس این گزارش، وضعیت آتشبس دو هفتهای که قرار بود اوایل هفته منقضی شود، همچنان نامشخص است. ترامپ روز سهشنبه، تنها چند ساعت پس از تهدید به اقدامات خشونتآمیز جدید، در بیانیهای که اعلام کرد ایالات متحده آتشبس را تا زمان بررسی پیشنهاد ایران در مذاکرات صلح برای پایان دادن به جنگ دوماهه تمدید میکند.
با این حال، مقامهای ایرانی اعلام نکردهاند که با هیچگونه تمدید آتشبس موافقت کرده باشند و از تصمیم ترامپ برای ادامه محاصره دریایی تجارت ایران توسط نیروی دریایی آمریکا انتقاد کردهاند؛ اقدامی که تهران آن را «اعلان جنگ» میداند. قالیباف، رئیس مجلس ایران و مذاکرهکننده ارشد، تأکید کرده است که آتشبس کامل تنها در صورت رفع محاصره دریایی معنا دارد.
قالیباف در شبکههای اجتماعی نوشت که بازگشایی تنگه هرمز—گلوگاهی که پیش از جنگ حدود یکپنجم تجارت نفت جهان از آن عبور میکرد—در شرایطی که او آن را «نقض فاحش آتشبس» خواند، امکانپذیر نیست. او در واکنش به بیانیه ترامپ افزود: «از طریق تجاوز نظامی به اهداف خود نرسیدید و با قلدری هم نخواهید رسید؛ تنها راه، بهرسمیت شناختن حقوق ملت ایران است.»
رویترز مینویسد ترامپ بار دیگر در آخرین لحظه از تهدیدهای مکرر برای بمباران زیرساختهای غیرنظامی ایران عقبنشینی کرد؛ اقداماتی که سازمان ملل و دیگر نهادها هشدار دادهاند میتواند ناقض قوانین بشردوستانه بینالمللی باشد. با این وجود، پیشرفت اندکی در پایان دادن به جنگی حاصل شده که با حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران در ۲۸ فوریه آغاز شد.
این وضعیت هر دو طرف را در حالت انتظار قرار داده است، در حالی که تنگه هرمز عملاً بسته مانده و اقتصادهای جهانی را تحت فشار قرار داده است. رویترز یادآور میشود که هزاران نفر در سراسر خاورمیانه جان خود را از دست دادهاند که بیشتر آنها در ایران و لبنان بودهاند.
به گزارش رویترز، خبرگزاری نیمهرسمی تسنیم اعلام کرده است که سپاه پاسداران دو شناور—کشتی «اپامینوندس» با پرچم لیبریا و «اماسسی فرانچسکا» با پرچم پاناما—را به دلیل فعالیت بدون مجوز و دستکاری سامانههای ناوبری توقیف و به سواحل ایران هدایت کرده است. همچنین منابع امنیت دریایی گفتهاند یک کشتی کانتینربر دیگر با پرچم لیبریا در همان منطقه هدف تیراندازی قرار گرفت اما آسیب ندید و به مسیر خود ادامه داد.
در واکنش، کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، به فاکسنیوز گفت از آنجا که این کشتیها متعلق به آمریکا یا اسرائیل نبودهاند، توقیف آنها نقض آتشبس محسوب نمیشود و این اقدام را «راهزنی دریایی» توصیف کرد.
ارتش ایالات متحده نیز اعلام کرد که تاکنون بیش از ۳۰ کشتی را بهعنوان بخشی از محاصره علیه ایران مجبور به بازگشت یا تغییر مسیر کرده است. منابع آگاه افزودهاند که فراتر از خلیج فارس، ارتش آمریکا دستکم سه تانکر با پرچم ایران را در آبهای آسیا رهگیری و از موقعیتهایشان در نزدیکی هند، مالزی و سریلانکا دور کرده است.
تحلیلگر والاستریت ژورنال: نه ترامپ و نه ایران بهدنبال تشدید تنش نیستند
لارنس نورمن، تحلیلگر مسائل دیپلماتیک، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که بهگفته او اکنون روشن است دونالد ترامپ خواهان تشدید تنش نیست و همزمان ایران نیز تمایلی به افزایش درگیری ندارد.
نورمن با ترسیم دو سناریوی محتمل، نوشت یا بحران وارد مرحلهای از جنگ محاصرهای فرسایشی میشود که در آن هر دو طرف بازندهاند، یا یک توافق کمسروصدا برای کاهش محاصره شکل میگیرد که زمینه را برای ادامه گفتوگوها فراهم میکند. بهگفته این تحلیلگر، سناریوی دوم محتملتر است.
این ارزیابی در شرایطی مطرح میشود که آتشبس تمدید شده، اما همزمان محاصره دریایی و تنشها در تنگه هرمز ادامه دارد و مسیر دیپلماسی همچنان در وضعیت شکننده قرار گرفته است.
نشست اضطراری اتحادیه عرب؛ محکومیت اقدامات ایران و تهدید بستن تنگه هرمز
یوسف رَگی اعلام کرد که در نشست اضطراری وزرای شورای اتحادیه کشورهای عرب که بهصورت ویدئوکنفرانس و به دعوت پادشاهی بحرین برگزار شد، شرکت داشته است. به گفته او، محور این نشست اقدامات ایران و تعهدات این کشور ذیل حقوق بینالملل بوده است.
بر اساس این پیام، شرکتکنندگان در نشست، تهدیدهای ایران برای بستن تنگه هرمز را محکوم کرده و تأکید داشتهاند که تهران باید در قبال خسارات و پیامدهای اقتصادی ناشی از این تهدیدها پاسخگو باشد. وزرای عرب همچنین ادامه حمایت مالی، تسلیحاتی و بسیج گروههای شبهنظامی وابسته به ایران در چند کشور عربی را رد و محکوم کردهاند؛ اقداماتی که به گفته آنان موجب بیثباتی منطقه میشود.
یوسف رَگی افزوده است که وزرای حاضر در این نشست از شورای امنیت سازمان ملل متحد خواستهاند مسئولیت کامل خود را در حفظ صلح و امنیت منطقهای و بینالمللی ایفا کند.
رویترز: ایران دو کشتی را در تنگه هرمز توقیف کرد؛ تنشها پس از توقف حملات آمریکا بالا گرفت
خبرگزاری رویترز گزارش داد ایران روز چهارشنبه دو کشتی را در تنگه هرمز توقیف کرد؛ اقدامی که به گفته این خبرگزاری، تنشها در این آبراه راهبردی را تشدید کرده است. این تحول ساعاتی پس از آن رخ داد که دونالد ترامپ اعلام کرد ایالات متحده حملات خود را برای مدت نامعلومی متوقف میکند، بدون آنکه نشانهای از آغاز فوری مذاکرات صلح دیده شود.
به گزارش رویترز، خبرگزاری حکومتی تسنیم اعلام کرده است که سپاه پاسداران این دو شناور را به دلیل «تخلفات دریایی» توقیف و به سمت سواحل ایران هدایت کرده است. تسنیم همچنین هشدار داده هرگونه اخلال در نظم و ایمنی تنگه هرمز «خط قرمز» تلقی میشود. پیشتر، یک نهاد امنیت دریایی بریتانیا گزارش داده بود که سه کشتی هدف تیراندازی قرار گرفتهاند.
ترامپ اواخر روز سهشنبه در شبکههای اجتماعی نوشت که ایالات متحده بنا به درخواست میانجیگران پاکستانی پذیرفته است «حمله به ایران را متوقف کند» تا رهبران و نمایندگان تهران بتوانند موضعی واحد ارائه دهند و گفتوگوها به سرانجام برسد. با این حال، او همزمان اعلام کرد محاصره تجارت دریایی ایران توسط نیروی دریایی آمریکا ادامه خواهد یافت.
رویترز یادآور میشود که ایالات متحده در روزهای اخیر به یک کشتی باری مرتبط با ایران شلیک و آن را توقیف کرده و سپس در اقیانوس هند وارد یک نفتکش بزرگ مرتبط با ایران شده است. در مقابل، ایران محاصره دریایی آمریکا را اقدامی جنگی توصیف کرده و گفته است تا زمانی که این محاصره برقرار باشد، بازگشایی تنگه هرمز را در دستور کار قرار نخواهد داد؛ وضعیتی که به نگرانیها درباره اختلال در بازار جهانی انرژی دامن زده است.
در همین حال، تصاویر تلویزیون رژیم ایران نشان میدهد که موشکهای بالستیک در رژهای در تهران به نمایش گذاشته شدهاند؛ رویدادی که رویترز آن را نشانهای از تداوم فضای تقابلی همزمان با تحولات دیپلماتیک ارزیابی میکند.
بریتانیا از تمدید آتشبس استقبال میکند
ایکس ایوت کوپر ـ وزیر خارجه بریتانیا ـ بریتانیا از تمدید آتشبس استقبال میکند
۲۲ آوریل ۲۰۲۶ ساعت ۱۱۲۷
ما خواهان از سرگیری مذاکرات، دستیابی به یک توافق جامع و بازگشایی کامل تنگه هرمز بدون محدودیت یا عوارض هستیم.
هر گونه بازگشت به خصومتها، ضربه بزرگی برای منطقه، اقتصاد جهانی و هزینههای زندگی خواهد بود.
ایکس دوستان ایران آزاد در پارلمان اروپا ـ حملات هوایی به تنهایی نمیتواند این دیکتاتوری را سرنگون کند
۲۲ آوریل ۲۰۲۶
فرانسیسکو آسیش، نماینده پارلمان اروپا: در حالی که رژیم از پوشش جنگ برای سرکوب مردم خود با مصونیت از مجازات استفاده میکند، حملات هوایی به تنهایی نمیتواند این دیکتاتوری را سرنگون کند.
فقط مردم ایران و مقاومت سازمانیافته آنها میتوانند به تغییر واقعی دست یابند؛ هیچ سطحی از بمباران نمیتواند جایگزین نیروی مردمیشود که در میدان حضور دارند.
توقیف شناورها در هرمز همزمان با تعلیق مذاکرات؛ دیپلماسی وارد فاز فرسایشی شد
شبکه سی ان ان در برنامه Situation Room گزارش داد که سپاه پاسداران ایران اعلام کرده دو شناور را در تنگه هرمز توقیف و به آبهای ایران منتقل کرده است. به گفته این شبکه، دادههای رهگیری کشتیها نیز نشان میدهد این شناورها در نزدیکی سواحل ایران متوقف شدهاند.
سی ان ان افزود این تحولات ساعاتی پس از آن رخ داد که دونالد ترامپ اعلام کرد مذاکرات با ایران در پاکستان – دستکم بهطور موقت – متوقف شده و در عین حال آتشبس تمدید شده است. برای بررسی پیامدهای این وضعیت، دریادار بازنشسته جیمز استاوریدیس، فرمانده سابق عملیاتهای ناتو و تحلیلگر ارشد نظامی سی ان ان، در این برنامه حضور یافت.
به گزارش سی ان ان، منابع آمریکایی میگویند واشنگتن فهرستی از چارچوبها و محورهای توافق پیشنهادی را برای ایران ارسال کرده، اما با وجود گذشت چند روز پاسخی دریافت نشده است. استاوریدیس این وضعیت را بخشی از «الگوی آشنای مذاکرات با ایران» توصیف کرد و گفت تصمیم ترامپ برای کاهش شتاب نظامی و حفظ فشار دیپلماتیک، از نظر راهبردی قابل دفاع است.
او تأکید کرد که ادامه محاصره دریایی بنادر ایران فشار لازم را حفظ میکند، بدون آنکه به حملات گسترده به زیرساختهای حیاتی ایران منجر شود. به گفته این تحلیلگر، آنچه در ظاهر دیده میشود لفاظی و ژستهای حداکثری است، اما در پشت صحنه تبادل پیامها ادامه دارد.
استاوریدیس افزود که برای ارزیابی مسیر مذاکرات باید به دو نشانه کلیدی توجه کرد:
نخست، محل استقرار فیزیکی مذاکرهکنندگان و اینکه چه زمانی چهرههایی مانند جیدی ونس، استیو ویتکاف و جرد کوشنر واقعاً وارد اسلامآباد میشوند؛ و دوم، وضعیت تردد در تنگه هرمز که به گفته او در حال حاضر در وضعیت ایستایی قرار دارد.
این تحلیلگر در جمعبندی خود گفت احتمال دستیابی به توافق را بیش از ۵۰ درصد ارزیابی میکند، اما همزمان هشدار داد که خطر بازگشت به وضعیت آمادهباش کامل نظامی نیز همچنان وجود دارد؛ بهویژه اگر روند کنونی از کنترل خارج شود.
CNN
پیشنهاد تمدید مشروط آتشبس برای اتحاد جناحهای قدرت در تهران
اسلامآباد از «خبرهای خوب» در مسیر مذاکرات صلح خبر داد
در حالی که مذاکرات اسلامآباد در آستانه فروپاشی قرار داشت، دونالد ترامپ با تمدید مشروط و کوتاه مدت آتشبس، پنجرهای ۳ تا ۵ روزه را برای تهران باز کرد تا به «جنگ قدرت داخلی» پایان داده و با پیشنهادی واحد به میز مذاکره بازگردد. همزمان با استقبال سازمان ملل و پاکستان از این حرکت، واشینگتن بر ادامه محاصره دریایی تأکید کرده و لغو آن را تنها منوط به حصول توافق نهایی دانسته است.
اولتیماتوم ترامپ: ایران اوضاع خود را جمعوجور کند
به گزارش اکسیوس به نقل از مقامات آمریکایی، آتشبس اعلام شده از سوی ترامپ هرگز «باز و نامحدود» نخواهد بود. سه مقام آمریکایی اعلام کردند که رئیسجمهور آمریکا به جناحهای درگیر در قدرت در ایران فرصتی کوتاه داده است تا پشت یک پیشنهاد منسجم متحد شوند؛ در غیر این صورت، آتشبس پایان مییابد. یک منبع مطلع به اکسیوس گفت: «ترامپ حاضر است ۳ تا ۵ روز دیگر زمان بدهد تا مقامات ایران اوضاع خود را جمعوجور کنند.»
ترامپ صبح چهارشنبه در «تروث سوشیال» با اشاره به وخامت اوضاع اقتصادی ایران نوشت: «ایران از نظر مالی در حال فروپاشی است، آنها تشنه پول نقد هستند و روزانه ۵۰۰ میلیون دلار ضرر میکنند. ارتش و پلیس آنها از عدم دریافت حقوق شکایت دارند.» وی همچنین تأکید کرد تا زمان حصول توافق، محاصره بنادر لغو نخواهد شد، چرا که لغو آن شانس رسیدن به صلح را از بین میبرد.
اسلامآباد؛ کانون رایزنیهای فشرده و «خبرهای خوب»
نیویورکپست به نقل از منابع پاکستانی گزارش داد که تلاشهای مثبت میانجیگری با تهران ادامه دارد و احتمال برگزاری دور دوم مذاکرات صلح در «۳۶ تا ۷۲ ساعت آینده» بسیار بالاست. شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، ضمن قدردانی از ترامپ برای تمدید آتشبس، اظهار امیدواری کرد که طرفین در دور دوم مذاکرات در اسلامآباد به یک توافق جامع دست یابند.
علیرغم تمدید آتشبس، جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، فعلاً واشینگتن را به مقصد پاکستان ترک نکرده است. یک مقام کاخ سفید اعلام کرد ونس در حال حاضر در جلسات سیاستگذاری در واشینگتن حضور دارد.
تضاد مواضع در تهران؛ تهدید به شکست محاصره با زور
در جبهه مقابل، خبرگزاری تسنیم وابسته به سپاه پاسداران مدعی شد ایران درخواست تمدید آتشبس نکرده و بارها تهدید به شکستن محاصره دریایی با استفاده از زور کرده است. همچنین مشاور رئیس مجلس ایران، بیانیه ترامپ را یک «ترفند» توصیف کرد.
مقامات ارشد تهران توقیف دو کشتی تجاری ایرانی (از جمله کشتی توسکا) توسط نیروی دریایی آمریکا را «دزدی دریایی و تروریسم دولتی» خوانده و آن را اقدامی جنگی قلمداد کردهاند. این در حالی است که برخی مقامات دیگر در تهران به رویترز گفتهاند مایل به شرکت در مذاکرات هستند، به شرط آنکه آمریکا سیاست فشار و تهدید را کنار بگذارد.
هزینههای انسانی و اقتصادی جنگ
جنگ که از ۲۸ فوریه با بمباران هوایی ایران توسط آمریکا و اسرائیل آغاز شد، اکنون ابعاد فاجعهباری به خود گرفته است:
-
تلفات: بیش از ۵۰۰۰ غیرنظامی در منطقه کشته و صدها هزار نفر در ایران و لبنان آواره شدهاند.
-
اقتصاد جهانی: بسته شدن گلوگاه تنگه هرمز قیمت نفت را در آستانه ۱۰۰ دلار نگه داشته و خطر رکود جهانی را جدیتر کرده است.
آنتونیو گوترز، دبیرکل سازمان ملل، با استقبال از گام ترامپ برای تمدید آتشبس، آن را فرصتی برای دستیابی به راهحل پایدار خواند و از طرفین خواست بهطور سازنده در مذاکرات مشارکت کنند.
