فرهنگنامه آزادی ـ سعید سلطان‌پور و لا بوئسی

نغمه در نغمه خون غلغله زد تندر شد

سعید سلطان‌پور، شاعر، نمایشنامه نویس و کارگردان تئاتر

(تولد۱۳۱۹ در سبزوار- شهادت ۳۱خرداد۱۳۶۰)

سعید سلطان‌پور در سال ۱۳۱۹ در سبزوار به دنیا آمد. و پس از دوره دبیرستان در آموزشگاه‌های جنوب تهران به آموزگاری پرداخت. با کار در محلات فقیرنشین در جنوب شهر تهران، با مشکلات اجتماعی آشنا شد و در ۱۳۴۰ در تظاهرات اعتراضی آموزگاران علیه شاه شرکت کرد.

از سال۱۳۴۴ تا ۱۳۴۸ دوره دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران را به پایان رساند. نخستین شعر سیاسی سلطان‌پور مربوط به قیام ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ است. در این شعر او سرنگونی شاه و شور و خیزش آن‌روز را می‌سراید. درسال ۱۳۴۷ با چاپ کتاب شعر «صدای میرا» از سوی ساواک بنام «هنرمندی خطرناک» نشاندار شد. سعید سلطانپور از سال ۱۳۵۱ به زندان رفت و در ۲۲ تیر ۱۳۵۶ از زندان آزاد شد. نشست بنیانگذاران دومین دوره کانون نویسندگان ایران، هم‌زمان با آزادی سعید از زندان بود. او مستقیماً از زندان به کانون رفت و گفت:  من دیشب از زندان آزاد شده‌ام و امروز آمده‌ام تا در دفاع از آزادی بیان، اندیشه و اجتماعات، به کانون نویسندگان بپیوندم. و بیانیه ۹۸ نفره کانون را امضا می‌کند.

سعید در ۲۷ فروردین ۱۳۶۰ دستگیر و پس از ۶۶ روز شکنجه در سحرگاه ۳۱خرداد ۱۳۶۰ تیرباران شد.

سعید سلطانپور در شعر «با کشورم چه رفته است» می‌سراید:

با کشورم چه رفته است،که گل‌ها هنوز سوگوارند، با شور گردباد

آنک منم که تفته‌‌تر از گردبادها، در خارزار بادیه می‌ چرخم

تا آتش نهفته به خاکستر،آشفته‌‌تر ز نعره‌ی خورشید‌های تیر

از قلب خاک‌ های فراموش سرکشد

اتیین دو لا بوئسی – فیلسوف و نویسنده فرانسوی

لا بوئسی (۱۵۳۰–۱۵۶۳) حقوق‌دان و نویسنده فرانسوی بود که در سنین جوانی کتاب ماندگار «رساله در بندگی خودخواسته» را نوشت. او به این حقیقت بزرگ اشاره کرد که قدرت رژیم‌های دیکتاتوری نه از توان خودشان، بلکه از هم‌سویی و بندگی خودخواسته مردم نشأت می‌گیرد.

لا بوئسی در بخشی از رساله خود تاکید میکند:

«آزادی موهبتی طبیعی است و هنگامی که از دست برود، انسان همه رنج‌های بندگی را احساس می‌کند.»