درگذشت استاد رضا اولیا نقاش، مجسمه‌ساز، نویسنده و هنرمند، پس از ۶ دهه نبرد با دو دیکتاتوری شاه و شیخ

درگذشت استاد رضا اولیا نقاش، مجسمه‌ساز، نویسنده و هنرمند متعهد عضو شورای ملی مقاومت ایران پس از ۶ دهه نبرد با دو دیکتاتوری شاه و شیخ

دستهایی که بیش از شش دهه، به گل و سنگ و برنز شکل دادند، هنرمندی که پیکره‌های آزادی را ساخت سرانجام از حرکت بازایستادند؛ اما پیکره‌هایی که این دستها آفریدند، هم‌چنان ایستاده‌اند.

پیکره مبارزان، شهیدان، زندانیان، زنان مقاوم، آزادیخواهان و چهره‌هایی که هر یک، بخشی از تاریخ مبارزه انسان برای آزادی‌اند.

استاد رضا اولیا، نقاش، مجسمه‌ساز، نویسنده، هنرمند متعهد و عضو شورای ملی مقاومت ایران، بعدازظهر پنجشنبه ۱۸ تیر ۱۴۰۵، پس از یک دوره بیماری کلیوی، در ۸۷سالگی در ایتالیا درگذشت.

او تنها یک هنرمند نبود. زندگی‌اش در نقطه تلاقی هنر و مقاومت شکل گرفته بود؛ هنرمندی که از روزگار دیکتاتوری شاه تا حاکمیت آخوندها، بیش از ۶۰ سال بی‌وقفه در برابر استبداد ایستاد و هنر خود را به زبان اعتراض، پایداری و امید تبدیل کرد.

رضا اولیا خود چنین می گوید:

بهترین هنر من، موقعی بود که شروع شد که بعد از چند هفته رفتم به پاریس و به مسعود پیوستم. از اون موقع به بعد وظیفه انسانی خودم رو فقط انجام دادم. کار مهمی نکردم.

قبل از هر چیز مسعود رجوی به هیچ چیز جز منافع خلق و انقلاب فکر نمی‌کند و هیچ چیزی برای خودش نمی‌خواهد. این رمز موفقیت دوست عزیزم مسعود است. بی‌جهت نیست که علاوه بر رژیم، بقایای سلطنت و محافل استعماری و هر کس مخالف دموکراسی و آزادی در ایران هست با مسعود رجوی، با شخص شما خانم رجوی و مجاهدین خلق و شورا خصومت می‌ورزد.

رضا اولیا در خانواده‌ای چشم به جهان گشود که هنر در آن نه یک حرفه، بلکه بخشی از زندگی بود.

پدرش، استاد محمود اولیا، از شاگردان برجسته کمال‌الملک، استاد نامدار تاریخ نقاشی ایران بود. رضا، نخستین درس‌های نقاشی و آموزش‌های مقدماتی مجسمه‌سازی را نزد پدر فرا گرفت. به این ترتیب، پیش از آن‌که وارد مدرسه و آکادمی هنر شود، در کارگاه پدر با رنگ، خط، حجم و تناسب آشنا شده بود.

اما آنچه بعدها مسیر زندگی او را تعیین کرد، تنها استعداد هنری یا میراث خانوادگی نبود. او از همان جوانی دریافت که هنر نمی‌تواند از سرنوشت انسان‌ها، رنج مردم و نبرد جامعه برای آزادی جدا بماند.

در اوایل دهه ۱۳۴۰، برای ادامه تحصیل راهی ایتالیا شد و در آکادمی هنرهای زیبای رم به تحصیل مجسمه‌سازی و سپس نقاشی پرداخت.

در دوره مجسمه‌سازی، از آموزش یکی از استادان برجسته این رشته بهره برد و در نقاشی، شاگرد رناتو گوتوزو، نقاش نامدار ایتالیایی شد؛ هنرمندی که همواره بر مسئولیت اجتماعی هنر تأکید می‌کرد و تاثیرات عمیقی بر رضا گذاشت

رضا اولیا تا آخرین سال‌های زندگی، در برنامه‌ها، کنفرانس‌ها و تجمع‌های مقاومت حاضر بود؛ از کانون‌های شورشی حمایت می‌کرد؛ علیه اعدام و سرکوب سخن می‌گفت و بر ضرورت سرنگونی دیکتاتوری مذهبی تأکید می‌کرد.

حتی در واپسین سخنرانی‌ها، صدایش صدای امید به پیروزی بود.

او مقاومت ایران را نیرویی می‌دانست که پس از بیش از چهار دهه نبرد، دیگر نمی‌توان آن را حذف کرد، نادیده گرفت یا بر سر آن معامله کرد. برای رضا اولیا، پیروزی تنها یک آرزو نبود؛ ادامه منطقی رنج، فداکاری و مقاومت نسلی بود که در برابر شاه و شیخ ایستاده بود.

رضا اولیا آنچه ساخت، تنها مجموعه‌یی از تندیس‌ها، نقاشی‌ها و کتاب‌ها نیست.

او پلی میان هنر ایران و مبارزه مردم ایران ساخت؛ میان حافظه شهیدان و نسل‌های آینده؛ میان پایداری زندانیان سیاسی و نگاه مردمی که شاید سال‌ها بعد، برابر یک پیکره بایستند و از خود بپرسند: این چهره که بود و برای چه ایستاد؟

زندگی رضا اولیا، پاسخ روشنی به این پرسش بود که هنرمند در روزگار استبداد چه مسئولیتی دارد.

او می‌توانست هنر را به پناهگاهی برای گریز از سیاست و رنج جامعه تبدیل کند؛ اما راه دیگری برگزید.

هنرش را به میدان آورد.

با شاه جنگید؛ در برابر شیخ ایستاد؛ تبعید را پذیرفت؛ به مقاومت پیوست؛ از مسعود رجوی و مریم رجوی و آرمان آزادی ایران دفاع کرد؛ رنج زنان و زندانیان را تصویر کرد؛ تندیس شهیدان را ساخت و تا واپسین سال‌های عمر، بر پیمان خود ایستاد.

او پیکره انسان‌هایی را ساخت که شاه و شیخ می‌خواستند نامشان فراموش شود.

و سرانجام، خود نیز به یکی از همان نام‌های ماندگار تبدیل شد.

نام رضا اولیا، در تاریخ هنر متعهد ایران، در تاریخ شورای ملی مقاومت و در حافظه مبارزه مردم ایران علیه دو دیکتاتوری شاه و شیخ باقی خواهد ماند.

هنرمندی که باور داشت: هنر اگر در خدمت مردم نباشد، ارزش اجتماعی ندارد. و بیش از شش دهه، مطابق همین باور زندگی کرد.

 

پیام تسلیت خانم مریم رجوی

فقدان دریغ‌انگیز استاد برجسته مبارز و هنر، رضا اولیا که امروز پنجشنبه ۱۸تیر در ایتالیا بدرود حیات گفت را به مسئول شورا و اعضای شورای ملی مقاومت ایران و جامعه هنرمندان آزادیخواه و متعهد ایران تسلیت می‌گویم.

او نمونه‌یی والا و کم‌نظیر از هنرمندان مبارزی بود که نام آنها در تاریخ هنر ایران زنده و ماندگار می‌ماند.

ایستادگی رضا اولیا بر سر اصول و پایبندی به مرزبندی‌های انقلاب دموکراتیک مردم ایران علیه شاه و شیخ، زبان‌زد اعضا و یاران و هواداران مقاومت و موجب مباهات بود. از این بابت او به‌واقع استاد و آموزگاری برای نسل هنرمندان جوان است.

بزرگداشت و خاکسپاری استاد رضا اولیاء نقاش، مجسمه ساز، نویسنده و هنرمند متعهد عضو شورای ملی مقاومت ایران ایتالیا – ۲۱تیر ۱۴۰۵