بحران صد در صدی دارو و درمان در ایران
۱۴۰۵/۴/۳۰
بررسی وضعیت بیمههای درمانی در ایران
گفتگو با کیواندخت سیف
روز ۲۵ تیر روزنامه حکومتی خراسان نوشت: «اواخر پارسال کف هزینه های درمان سرطان ۱۵۰ میلیون تومان بود اما الان به حدود ۳۰۰ میلیون تومان رسیده، بیمه ها هم که همکاری نمی کنند و مردم مجبورند خودشان اقدام به تهیه لوازم جراحی کنند؛ شرایط برای مردم واقعا سخت شده، !»؛ این روزها فریاد اقشار مردم از عدم رسیدگی بیمه ها در اعتراضاتشون بلند هست. در این قسمت از برنامه میخواهیم نگاهی داشته باشیم به این موضوع.
به عنوان اولین سؤال بیمهها چه کارکردی دارند و آیا در کشورمان هم همان نقش را دارد؟
«بیمههای درمانی در کلیترین تعریف چتر حمایتی بیماران در سیستم بهداشت و درمان را ایفا میکنند، از جمله، کاهش بار مالی و جبران هزینهها، دسترسی به خدمات درمانی بهتر و سریعتر، پوشش درمانی گسترده و شاید از همه مهمتر آرامش روانی برای بیمار و خانواده که از لحاظ تأمین مخارج بیماری مشکلی نداشته باشد و آسودگی خاطر داشته باشد، اما آیا در کشورمان بیمه این نقش را دارد؟
باید بگوییم که بیمهها هرگز چنین نقشی را در ایران آخوندزده ندارند، اولا باید گفت دست کم بر اساس آمارهای رژیم ۴۰ میلیون ایرانی تحت پوشش بیمه سلامت نیستند، این عدد بسیار بزرگی است.
اجازه بدهید به صورت نمونه به بیماری دیابت بپردازیم:
خبرگزاری حکومتی ایلنا در مورد بیمه به موضوع بیماران دیابتی پرداخته و نوشت: در حال حاضر بیماران مبتلا به دیابت با مساله افزایش شدید قیمت داروها و تغییر در میزان پوشش بیمه ای است. به این معنا که قبلا بیمه ها ۶۰ تا ۷۰ درصد قیمت یک داروی خارجی را پرداخت می کردند، اما در حال حاضر قیمت ها شدیدا افزایش و پوشش بیمه ای کاهش داشته است..»
روزنامه حکومتی شرق در این باره نوشت: در حوزه سلامت، وضعیت به مراتب نگرانکنندهتر است. هزینههای جانبی درمان، دارو و خدمات پاراکلینیک چنان رشد کرده که سلامت برای دهکهای پایین به یک کالای لوکس تبدیل شده است. بیماری در یک خانوار فقیر، دیگر فقط یک مسئله پزشکی نیست، بلکه یک شوک اقتصادی ویرانگر است که میتواند تمام داراییهای اندک یک زندگی را در چند ماه ببلعد و آنها را به زیر خط فقر مطلق پرتاب کند.
بنابراین میبینیم که بیمهها بواقع برای مردم کار جدی انجام نمیدهند، از دهها میلیون ایرانی که تحت پوشش بیمه نیستد که بگذریم، کسانی هم که بیمه دارند مشکلات درمانیاشان مطلق حل نیست.
میزان پرداختی از جیب مردم برای هزینههای سلامت تا ۷۰ درصد رسیده است؛ در حالی که این رقم نباید از ۳۰ درصد فراتر رود
تازه این ۷۰ درصد متوسط هزینه از جیب مردم است که بسیاری از مواقع بیشتر از این حرفهاست
چندی پیش یک خانم دکتری ویدئویی در فضای مجازی منتشر کرد که میگفت:
من برای خودم یک دارو نسخه کردم. در سیستم نسخه الکترونیک نوشته بود «تحت پوشش بیمه». رفتم داروخانه، قیمت رو بدون بیمه حساب کردن. پیگیری کردم، دیدم پوشش بیمه فقط ۱ ریال بوده!
پوشش هزینه بیماری در کشورهای دیگر چه میزان است؟
«خب این درصد در کشورهای مختلف متفاوت است اما در بسیاری از نظامهای پیشرفته، ۹۰ تا ۱۰۰ درصد هزینه داروهای ضروری، تأکید میکنم داروهای ضروزی تحت پوشش بیمه است، در کشورمان بهدلیل چالشهای اقتصادی، درصد پوشش واقعی برای بسیاری از اقلام دارویی بسیار کمتر است و بیمار سهم بسیار بیشتری از هزینه نهایی را متحمل میشود.
یعنی بسیاری از داروها از شمول بیمه خارج شده و مردم بین نان و درمان باید یکی را انتخاب کنند و این رخداد یک فاجعه است، نظام سلامت کشور بواسطه چپاولهای بیحد و حصر رژیم فروپاشیده است.
روزنامه حکومتی اقتصاد در این باره نوشت: جهش هزینههای تولید و افزایش نرخ ارز، موج تازهای از گرانی دارو را رقم زده است. همزمان، ناکارآمدی پوشش بیمهای، سهم پرداختی بیماران را افزایش داده است. به گفته کارشناسان، تداوم تولید بدون اصلاح قیمتها ممکن نیست؛ اما در نبود بیمههای کارآمد، هزینه این اصلاح را بیماران میپردازند. دو سال پیش هر دوره شیمیدرمانی حدود ۷میلیون تومان بوده، امروز همان درمان نزدیک به ۷۰میلیون تومان هزینه دارد.»
بنابر این باید بگوییم که معضل کنونی سلامت و تأمین هزینههای درمان در ایران به یک بحران و شاید ابربحران تبدیل شده است، سیستم بیمه در کشورمان بهدلیل عدم تناسب حق بیمه و اعتبارات دولتی با نرخ تورم دارو، ماکزیمم یک پوشش حداقلی از هزینههای دارویی است، طبق استانداردهای بینالمللی، زمانی که سهم مردم از هزینه دارو به بیش از ۳۰ درصد میرسد، نظام سلامت دیگر «پوشش همگانی» (UHC) را محقق نکرده است و خانوارها در معرض ریسک بالای فقر قرار میگیرند.»
دلایل این بحران به نظر شما چیست؟
«خب روشن است که دلیل اصلی و ریشهای حاکمیت ضد مردمی و غارتگر آخوندی است اما در این موضوع مشخص دلایل زیر را به طور کلی میتوان بر شمرد کما این که در صحبتها گفتیم اما اگر بخواهیم این دلایل را دسته بندی کنیم میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
- جهش نرخ ارز و افزایش شدید هزینههای تولید.
- ناکارآمدی کامل پوشش بیمهای: بیمهها متناسب با رشد قیمتها تعهد خود را افزایش ندادهاند و اختلاف را مستقیماً به جیب بیماران منتقل کردهاند.
- تورم بخش بهداشت و درمان بسیار بالاتر از تورم عمومی: به نحوی که در فروردین ۱۵.۶٪، اردیبهشت ۲۳.۱٪ و خرداد ۸.۶٪ بوده است. یعنی در سه ماه نرخ تورم درمان بالای ۴۵ درصد هست در حالیکه تورم رسمی رژیم در سال این حدود هست.
- کاهش سهمیه ارزی دارو و تجهیزات پزشکی از ۳.۵ میلیارد دلار به ۳ میلیارد دلار.
- کمبود شدید نقدینگی، تأخیر پرداختهای بیمه و شکنندگی زنجیره تأمین.
- افزایش همزمان هزینه مواد اولیه، بستهبندی، دستمزد، تأمین مالی و واردات.
- دکتر مهدی پیرصالحی، معاون وزیر بهداشت رژیم و رئیس سازمان غذا و دارو گفت: ریشه بسیاری از مشکلات به مسائل ساختاری، ارزی و بوروکراسی اداری بازمیگردد.
که البته بوروکراسی اداری حرف شیک غارتگری نهادهای حکومتی بخصوص مافیای شرکتهای دارویی و درمانی وابسته به نهادهای وابسته به ولی فقیه مثل آستان قدس و بنیاد مستضعفان و ستاد اجرایی فرمان خمینی هست..به زبان ساده: رژیم با ادامه سیاستهای شکستخورده، عملاً بیماران را به کام مرگ یا فقر مطلق میفرستد و جامعه ایرانی را در یک بحران درمانی عمیق غرق کرده است. این نه یک «مشکل اقتصادی موقتی»، بلکه نتیجه مستقیم حاکمیت ناکارآمد و فاسد است که اولویتش حفظ قدرت شیطانیشه، نه جان مردم»
